ฌานแบบเด็กๆๆ

ฌานแบบเด็ก เขาทำกัน นั่งหลับตาพริ้ม จิ้มลิ้มน่ารัก สอนให้นั่งก็นั่งไม่กล้ากระดุกกระดิก บอกให้เลิกก็เลิก  ไม่กล้านั่งนาน
ฌานแบบผู้ใหญ่มีปัญญา
ฌาน1 เกิดก็รู้ว่าฌาน 1เกิด ก็วาง  รู้ว่ามีฌานอื่นยิ่งกว่า ไม่ไปหลงวิตกวิจารณ์
ฌาน2เกิดก็รู้ว่าฌาน2เกิด ก็วาง  รู้ว่ามีฌานอื่นยิ่งกว่า ไม่ไปหลงปิติ
ฌาน3เกิด ก็รู้ว่าฌาน3เกิดก็วาง รู้ว่ามีฌานอื่นยิ่งกว่า ไม่ไปหลงสุข
ฌาน4เกิดก็รู้ว่าฌาน4เกิด ก็วาง รู้ว่ามีฌานอื่นยิ่งกว่า ไม่ไปหลงอุเบกขา
ไม่ไปยึดติดฌาน เห็นฌานเป็นอนัตตา เกิดวิปัสสนาญาณ  มีฌานเหมือนไม่มีฌาน
เป็นฌานของพระพุทธเจ้า เป็นฌานของผู้ใหญ่ที่มีปัญญาญาณ