ปวดหลังแบบไหน ห้ามนวด! 4 อาการที่อาจไม่ใช่แค่กล้ามเนื้อ!

กระทู้สนทนา

สุขภาพกาย กายภาพบำบัด สุขภาพผู้สูงอายุ สังคมชาวพันทิป

ปวดหลังขึ้นมาเมื่อไหร่

หลายคนคิดถึงการนวดก่อนเลยครับ

บางคนให้ลูกหลานเหยียบหลัง

บางคนไปนวดแผนไทย

แล้วบอกหมอนวดว่าเอาแรง ๆ เลย

เผื่อเส้นที่ตึงอยู่มันจะคลาย

แต่เคยสงสัยไหมครับว่า

ถ้าสิ่งที่กำลังปวดอยู่ไม่ใช่กล้ามเนื้อล่ะ?

เพราะอาการปวดหลังบางแบบ

อาจเกี่ยวกับเส้นประสาท กระดูก

หรือโรคที่ต้องได้รับการรักษาโดยตรง

ผมเลยอยากชวนเช็ก 4 อาการ

ที่ควรหยุดคิดเรื่องนวดไว้ก่อน

แล้วไปหาสาเหตุให้ชัดเจนครับ

1. ปวดหลังร้าวลงขา มีชาหรือขาอ่อนแรง — ระวังเส้นประสาทถูกกดทับ!

บางคนเริ่มจากปวดเอว

แล้วปวดร้าวลงสะโพก ต้นขา

หรือร้าวยาวไปจนถึงปลายเท้า

บางครั้งมีอาการเหมือนไฟช็อต

เข็มทิ่ม หรือชาร่วมด้วย

อาการแบบนี้อาจเกี่ยวข้องกับ

หมอนรองกระดูกกดทับเส้นประสาท

หรือความผิดปกติของเส้นประสาทบริเวณเอวครับ

โดยเฉพาะถ้าเริ่มมีขาอ่อนแรง

เดินแล้วสะดุดบ่อย หรือยกปลายเท้าไม่ขึ้น

ผมอยากให้รีบไปตรวจครับ

เพราะอาจมีเส้นประสาทถูกกดทับ

จนเริ่มกระทบการทำงานของกล้ามเนื้อ

ช่วงนี้อย่าเพิ่งให้ใครมาดัดหลัง

หรือกดนวดแรง ๆ บริเวณที่ปวด

ควรตรวจให้รู้สาเหตุก่อนครับ

2. ปวดหลังร่วมกับชาบริเวณหว่างขา ปัสสาวะผิดปกติ — ต้องรีบไปโรงพยาบาล!

ข้อนี้ผมอยากให้จำให้ขึ้นใจเลยครับ

บางคนปวดหลังมาก

แล้วเริ่มรู้สึกชาบริเวณหว่างขา

อวัยวะเพศ หรือรอบทวารหนัก

บางคนปัสสาวะไม่ออก

ไม่รู้สึกเวลาปวดปัสสาวะ

หรือเริ่มควบคุมการขับถ่ายไม่ได้

อาการเหล่านี้อาจเกี่ยวข้องกับ

ภาวะเส้นประสาทส่วนปลายไขสันหลัง

ถูกกดทับ หรือ Cauda Equina Syndrome

เส้นประสาทบริเวณนี้เกี่ยวข้องกับ

การทำงานของขา กระเพาะปัสสาวะ

และการควบคุมการขับถ่ายครับ

ถ้าถูกกดทับรุนแรงและรักษาล่าช้า

อาจเกิดความเสียหายถาวรได้

ถ้ามีอาการเหล่านี้เกิดขึ้นใหม่

ไม่ต้องนัดร้านนวด ไม่ต้องรอถึงพรุ่งนี้

ให้ไปห้องฉุกเฉินทันทีครับ

3. ปวดหลังหลังล้ม หรือขยับนิดเดียวก็เจ็บรุนแรง — ระวังกระดูกสันหลังหัก!

ข้อนี้อยากให้คนอายุ 50 ปีขึ้นไป

โดยเฉพาะคนที่มีภาวะกระดูกพรุน

ระวังกันเป็นพิเศษครับ

บางคนล้มก้นกระแทกพื้น

แล้วปวดหลังมากจนลุกนั่งลำบาก

บางคนแค่ก้มตัวหรือยกของ

ก็เกิดอาการปวดหลังรุนแรงขึ้นมาทันที

เพราะเมื่อกระดูกเริ่มเปราะ

แรงกระแทกที่ไม่มากนัก

ก็อาจทำให้กระดูกสันหลังยุบหรือหักได้

ยิ่งถ้าเจ็บมากบริเวณกลางแนวกระดูกสันหลัง

กดแล้วเจ็บชัด หรือเดินขยับลำบาก

ก็ควรได้รับการตรวจครับ

ผมอยากเตือนไว้เลยว่า

ถ้าสงสัยกระดูกหัก อย่าให้ใครเหยียบหลัง

ดัดกระดูก หรือกดนวดแรง ๆ เด็ดขาด

เพราะตอนนั้นสิ่งสำคัญคือ

การประเมินว่ากระดูกบาดเจ็บหรือไม่

ไม่ใช่พยายามนวดให้หายปวดครับ

4. ปวดหลังตลอดเวลา ปวดกลางคืน ร่วมกับไข้หรือน้ำหนักลด — อาจมีโรคอื่นซ่อนอยู่!

บางคนไม่ได้ยกของหนัก

ไม่ได้ออกกำลังกายผิดท่า

แต่กลับปวดหลังมากขึ้นเรื่อย ๆ

นอนพักก็ไม่ค่อยดีขึ้น

บางคืนปวดจนสะดุ้งตื่น

โดยเฉพาะถ้ามีไข้ หนาวสั่น

น้ำหนักลดโดยไม่ได้ตั้งใจ

หรือเคยมีประวัติเป็นมะเร็งมาก่อน

อาการแบบนี้ควรตรวจหาสาเหตุครับ

เพราะอาจเกี่ยวข้องกับ

การติดเชื้อบริเวณกระดูกสันหลัง

หรือโรคมะเร็งที่กระทบกระดูกสันหลังได้

ผมไม่ได้อยากให้ใครปวดกลางคืนครั้งเดียว

แล้วคิดว่าตัวเองเป็นมะเร็งนะครับ

แต่ถ้าปวดมากขึ้นต่อเนื่อง

และมีอาการผิดปกติอื่นร่วมด้วย

ควรไปพบแพทย์โดยเร็ว

โดยเฉพาะถ้ามีไข้ร่วมกับปวดหลังรุนแรง

หรือเริ่มมีอาการทางเส้นประสาท

ยิ่งต้องได้รับการประเมินอย่างเร่งด่วนครับ

แล้วถ้าเป็นปวดหลังจากกล้ามเนื้อธรรมดา ดูแลตัวเองยังไง?

ถ้าปวดหลังหลังจากนั่งนาน

ยกของผิดท่า หรือใช้งานกล้ามเนื้อหนัก

และไม่มีสัญญาณอันตรายที่เล่ามา

เราสามารถเริ่มดูแลตัวเองเบื้องต้นได้ครับ

• ขยับร่างกายเบา ๆ — ลองเดินหรือทำกิจกรรมที่ยังไหว เพราะการนอนติดเตียงนาน ๆ อาจทำให้กล้ามเนื้ออ่อนแรงและฟื้นตัวช้าลง

• ประคบอุ่น — ใช้ผ้าหรือถุงประคบอุ่นที่ไม่ร้อนเกินไป เพื่อช่วยบรรเทาอาการตึงและเกร็งของกล้ามเนื้อหลัง

• พักจากการยกของหนักชั่วคราว — โดยเฉพาะท่าก้มยกของพร้อมบิดเอว เพราะอาจกระตุ้นอาการปวดมากขึ้น

• ยืดเหยียดอย่างนุ่มนวล — ค่อย ๆ เคลื่อนไหวในช่วงที่ไม่เจ็บ แล้วเพิ่มการฝึกกล้ามเนื้อหลังและหน้าท้องเมื่ออาการเริ่มดีขึ้น

• นวดได้เมื่อเหมาะสม — การนวดเบา ๆ อาจช่วยบรรเทาอาการปวดจากกล้ามเนื้อในบางคน ควรทำควบคู่กับการเคลื่อนไหวและออกกำลังกายที่เหมาะสม ไม่เน้นกดหรือดัดแรง ๆ ครับ

ถ้าดูแลแล้วอาการยังไม่ดีขึ้น

ปวดมากขึ้น หรือเริ่มรบกวนชีวิตประจำวัน

ผมแนะนำให้พบแพทย์หรือนักกายภาพบำบัด

เพื่อประเมินสาเหตุเพิ่มเติมครับ

สรุป

ปวดหลังเหมือนกัน

ไม่ได้แปลว่าต้องนวดเหมือนกันทุกคนครับ

บางคนปวดจากกล้ามเนื้อ

ขยับตัวและดูแลอย่างเหมาะสมก็เริ่มดีขึ้น

แต่บางคนปวดเพราะเส้นประสาท

กระดูก หรือโรคอื่นที่ซ่อนอยู่

ผมอยากให้สังเกตอาการร่วมให้เป็น