[กระทู้สนทนา] วิวัฒนาการและประวัติความเป็นมาของถนนในประเทศไทย ภาค 1 (ถนนสายรองหรือถนนสายย่อย)

กระทู้สนทนา

การจราจร กรมทางหลวงชนบท กระทรวงคมนาคม กรมทางหลวง กระทรวงมหาดไทย

สวัสดีครับเพื่อนสมาชิกพันทิปทุกๆ คน เป็นกระทู้ที่ไม่ค่อยพูดถึงกันบ่อยมากเท่าไหร่นัก คือถนน การคมนาคม ในประเทศไทย ทางหลวงหรือเรียกสั้นๆ ว่าถนน วันนี้เพื่อเป็นการเสียเวลางั้นเรามาเข้าเรื่องกันเลยดีกว่าครับ

ความเป็นมาและวิวัฒนาการ:
ถนนสายรองหรือถนนสายย่อยที่เชื่อมต่อระหว่างหมู่บ้านในอดีตที่เรารู้จักก็คือถนนโยธาธิการ (ยธ.) และถนนเร่งรัดพัฒนาชนบท (รพช.) นั่นเอง สำหรับที่มาถนนของทั้ง 2 หน่วยงานนี้คือกรมโยธาธิการ (2432-2545) เริ่มก่อตั้งปี 2432 ในสมัย ร.5 ในชื่อกระทรวงโยธาธิการ กรมโยธาเทศบาล สมัย ร.8 และปี 2515 สมัย ร.9 เปลี่ยนชื่อเป็นกรมโยธาธิการอีกครั้ง และสำนักงานเร่งรัดพัฒนาชนบทหรือ รพช. (2509-2545) เริ่มก่อตั้งครั้งแรกปี 2509 สังกัดสำนักนายกรัฐมตรีต่อมาได้โอนย้ายหน่วยงานนี้จากสังกัดสำนักนายกรัฐมตรีไปอยู่สังกัดกระทรวงมหาดไทยในตั้งแต่ปี 2515 และต่อมาในปี 2543 ได้เปลี่ยนชื่อและยกฐานะจากสำนักงานเป็นหน่วยงานระดับกรมจนกระทั่ง ยธ. และ รพช. ถูกยุบไปพร้อมๆ กันในปี 2545 ปัจจุบันในชื่อกรมทางหลวงชนบท (ทช.) กรมโยธาธิการและผังเมือง (ยผ.) และกรมป้องกันและบรรเทาสาธารภัย (ปภ.)

ในปัจจุบันถนนเหล่านี้ของหน่วยงานเดิมทั้ง 2 หน่วยงานได้ถูกถ่ายโอนส่งความรับผิดชอบไปให้ท้องถิ่น (อปท.) เป็นผู้ดูแลแล้ว และนำสายทางเข้ามาบางส่วนที่มีลักษณะความเหมาะสมเป็นโครงข่ายถนนของ ทช. ถนนของเมืองไทยในอดีตช่วงยุค 80,90 รู้จักกับถนนของทั้ง 2 หน่วยงานในสมัยนั้นเป็นอย่างดี มีภาพประกอบและภาพประกอบบางส่วนเอามาจากอินเตอร์เน็ตและแคปภาพจาก Google Streetview

1. ทางหลวงชนบท กรมโยธาธิการ เป็นหน่วยงานในสังกัดกระทรวงมหาดไทย

2. ทางหลวงชนบทของเร่งรัดพัฒนาชนบท (รพช.) ถนนของหน่วยงานนี้ที่เรารู้จักกันดีและเป็นที่ได้ยินชื่อกันบ่อยมากนั่นคือ "รพช." เป็นหน่วยงานลำดับที่ 2 สังกัดกระทรวงมหาดไทย ปกติเราก็จะเห็นป้ายแบบนี้ตามภาพประกอบต่างๆ ที่แปะไว้ในกระทู้นี้ติดตั้งตรงจุดเริ่มต้นและจุดสิ้นสุดของสายทาง

3. ทางหลวงชนบท กรมทางหลวงชนบท

ตัวอย่างป้าย น.1 สำหรับทางหลวงชนบท (สข.1001)

ตัวอย่างป้าย น.1/1 สำหรับทางหลวงชนบท (สข.1001)

4. ทางหลวงท้องถิ่นขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (อปท.) เช่น อบจ. อบต. เทศบาล กทม. เมืองพัทยา มีทั้งถนนที่ อปท. เป็นผู้รับผิดชอบและถนนที่ได้รับถ่ายโอนมาจากหน่วยงานต่างๆ เช่น กรมทางหลวงชนบท กรมโยธาธิการ กรมทางหลวง กรมชลประทาน สนง.ปฏิรูปที่ดิน (ส.ป.ก.) ฯลฯ