พิธีราชาภิเษก พระมหากษัตริย์หลวงพระบาง ยุคอาณานิคม

สมเด็จพระเจ้ามหาชีวิตศรีสว่างวงศ์ พระมหากษัตริย์รัชกาลที่ 13 แห่งราชอาณาจักรหลวงพระบาง ขึ้นครองราชย์ในปี 1904 (พ.ศ. 2447) ภายหลังการเสด็จสวรรคตของสมเด็จพระเจ้ามหาชีวิตสักรินทร์ พระราชชนก การเสด็จสวรรคตยังส่งผลทำให้การศึกษาในประเทศฝรั่งเศสของพระองค์ต้องหยุดชะงักไปด้วย

โดยก่อนพิธีราชาภิเษก วันที่ 26 กุมภาพันธ์ 1905 สมเด็จพระเจ้ามหาชีวิต จะต้องทรงถือศีลครองผ้าขาวถือพรหมจรรย์ (ภาษาลาวว่าถือเป็นฤาษี) ที่วัดล่องคูน เมืองเชียงแมน (ปัจจุบันคือเมืองจอมเพชร หรือ จอมเพ็ด) ตรงข้ามกับเมืองหลวงพระบาง เมื่อถือศีลครบ 7 วันแล้ว จะมีพราหมณ์ปุโรหิต (พราหมณ์ที่ลาวมีข้อมูลน้อยมาก แต่เข้าใจว่าอาจจะมีหน้าที่แค่ประกอบพระราชพิธีทางศาสนาพราหมณ์-ฮินดู ตามอย่างเขมรและไทย ส่วนเวลาปกติจะถือเป็นพุทธ นุ่งผ้าสี ตัดผมได้ และไม่เคร่งเหมือนทางไทย) 4 ท่าน ไปขอร้องให้ลาสิกขา ประกอบพิธีราชาภิเษก หลังจากนั้น จึงได้นำพระองค์เสด็จไปที่พระราชมณฑป ดอนทรายมงคล  แล้วกระทำการรดน้ำ "ฮดสรง" แล้วจึงเสด็จประทับเรือพระที่นั่งไปวัดเชียงทองและประกอบพิธีฮดสรงอีกรอบ จึงไปยังพระบรมมหาราชวัง โดยในการนี้ ได้ทรงกระทำการอภิเษกสมรสในคราบเดียวกันด้วย

สมเด็จพระเจ้ามหาชีวิตศรีสว่างวงศ์ ทรงครองราชย์ได้ประมาณ 55 ปี (เคยอยู่ในฐานะพระมหากษัตริย์ที่ทรงครองราชย์นานที่สุดในเอเชียมาก่อนในหลวงรัชกาลที่ 9 อีกด้วย) และเสด็จสวรรคตในปี 1959





วัดล่องคูนในปัจจุบัน