ไทยเราข้าวปลาอาหารเยอะ ไม่ต้องกลัวขาดแคลนหรอก ?

ไทยเราข้าวปลาอาหารเยอะ ไม่ต้องกลัวขาดแคลนหรอก จริงรึป่าว ?

วิกฤตสงครามตะวันออก เขย่าระบบการผลิตอาหารไทย ต้นทุนพุ่ง 40-50%
เสี่ยง คนจนได้รับผลกระทบหนักที่สุด

    เลขาฯ BIOTHAI เตือน! ไทยพึ่งพาปุ๋ย-พลังงานฟอสซิลสูง ทำความมั่นคงอาหารเปราะบาง เสนอทางออกลดใช้ปุ๋ย 30%
หนุนระบบอาหารท้องถิ่น แนะ รัฐต้องกล้าจัดการรายใหญ่ เปิดข้อมูลสต๊อก สกัดกำไรเกินควรช่วงวิกฤต
หวั่น โครงสร้างตลาดกระจุกตัว ทำมาตรการรัฐได้ผลจำกัด เสนอเปิดพื้นที่ขายตรง ช่วยผู้บริโภคเข้าถึงอาหารราคายุติธรรม




“วิกฤตครั้งนี้เป็นสัญญาณเตือนว่า ความมั่นคงทางอาหารไม่ได้ขึ้นอยู่กับปริมาณการผลิตเพียงอย่างเดียว
แต่ขึ้นอยู่กับโครงสร้างการผลิตที่ยั่งยืนด้วย”

วิฑูรย์ เลี่ยนจำรูญ

[Spoil] คลิกเพื่อดูข้อความที่ซ่อนไว้เลขาฯ BIOTHAI เตือน! ไทยพึ่งพาปุ๋ย-พลังงานฟอสซิลสูง ทำความมั่นคงอาหารเปราะบาง เสนอทางออกลดใช้ปุ๋ย 30%
หนุนระบบอาหารท้องถิ่น แนะ รัฐต้องกล้าจัดการรายใหญ่ เปิดข้อมูลสต๊อก สกัดกำไรเกินควรช่วงวิกฤต
หวั่น โครงสร้างตลาดกระจุกตัว ทำมาตรการรัฐได้ผลจำกัด เสนอเปิดพื้นที่ขายตรง ช่วยผู้บริโภคเข้าถึงอาหารราคายุติธรรม


วิฑูรย์ เลี่ยนจำรูญ เลขาธิการมูลนิธิชีววิถี (BIOTHAI) ให้สัมภาษณ์ The Active ถึงผลกระทบของวิกฤตตะวันออกกลาง
ต่อระบบอาหารของไทยว่า แม้ไทยจะถูกมองว่าเป็น อู่ข้าวอู่น้ำของโลก แต่ในเชิงโครงสร้างการผลิตยังพึ่งพาปัจจัย
จากต่างประเทศจำนวนมาก โดยเฉพาะพลังงานและปุ๋ยเคมี ซึ่งเป็นต้นทุนสำคัญของภาคเกษตรกรรม
จึงทำให้วิกฤตด้านภูมิรัฐศาสตร์สามารถส่งผลต่อราคาอาหารและความเป็นอยู่ของประชาชนได้โดยตรง


ต้นทุนเกษตรพุ่งทันที เหตุพึ่งพาพลังงาน-ปุ๋ยนำเข้า

         วิฑูรย์ อธิบายว่า เมื่อเกิดความขัดแย้งในตะวันออกกลาง ผลกระทบแรกที่เกิดขึ้นคือ ราคาพลังงาน
ซึ่งเชื่อมโยงกับต้นทุนการผลิตอาหารเกือบทั้งหมด ตั้งแต่การเดินเครื่องจักรในภาคเกษตร การขนส่ง ไปจนถึงการผลิตปุ๋ยเคมี

โดยประเทศไทยนำเข้าปุ๋ยเคมีจากต่างประเทศในสัดส่วนสูง โดยเฉพาะ ปุ๋ยยูเรีย ที่มีวัตถุดิบหลักจากก๊าซธรรมชาติ
หรือพลังงานฟอสซิล ส่งผลให้ราคาปุ๋ยผันผวนตามราคาพลังงานโลก

จากการประเมินเบื้องต้น พบว่า ต้นทุนการผลิตสินค้าเกษตรสำคัญของไทย เช่น ข้าวโพด อ้อย
และปาล์มน้ำมัน มีสัดส่วนการพึ่งพาพลังงานและปุ๋ยเคมีสูงถึงประมาณ 40–50% ของต้นทุนทั้งหมด
ทำให้เกษตรกรเป็นกลุ่มที่ได้รับผลกระทบโดยตรง

ราคาอาหารเพิ่ม แต่เกษตรกรไม่ได้ประโยชน์เต็มที่
แม้ราคาอาหารมีแนวโน้มปรับสูงขึ้น แต่ไม่ได้หมายความว่าเกษตรกรจะได้รับประโยชน์เสมอไป
เนื่องจากต้นทุนการผลิตเพิ่มขึ้นในอัตราที่ใกล้เคียงหรือมากกว่าราคาผลผลิต

นอกจากนี้ เกษตรกรจำนวนมากยังเป็นผู้มีรายได้น้อย และต้องเผชิญค่าใช้จ่ายด้านอาหารเช่นเดียวกับประชาชนทั่วไป
ทำให้ได้รับผลกระทบซ้ำซ้อน ทั้งจากต้นทุนการผลิตที่เพิ่มขึ้นและค่าครองชีพที่สูงขึ้น

คนรายได้น้อยกระทบก่อน สัญญาณราคาอาหารเริ่มขยับ

วิฑูรย์ ยังระบุว่า กลุ่มเปราะบางจะได้รับผลกระทบก่อน โดยเฉพาะครัวเรือนที่มีสัดส่วนค่าใช้จ่ายด้านอาหารสูง
เพราะปัจจุบันเริ่มเห็นสัญญาณราคาสินค้าอาหารบางรายการปรับเพิ่มขึ้นแล้ว เช่น ไข่ ไก่ เนื้อหมู และน้ำมันปาล์ม
รวมถึงอาหารสัตว์ ซึ่งอาจส่งผลต่อราคาอาหารในระยะต่อไป

จึงเตือนว่า สถานการณ์ดังกล่าวอาจซ้ำรอยวิกฤตราคาอาหารช่วงสงครามรัสเซีย–ยูเครน เมื่อ 4–5 ปีก่อน
ซึ่งส่งผลให้ราคาอาหารโลกปรับสูงขึ้นเป็นประวัติการณ์

มองโอกาสปรับระบบผลิตอาหาร ลดพึ่งพาปุ๋ยเคมี

อย่างไรก็ตาม วิกฤตครั้งนี้อาจเป็นโอกาสในการปรับโครงสร้างการผลิตอาหารของไทยให้พึ่งพาทรัพยากร
ในประเทศมากขึ้น ซึ่ง เลขาฯ BIOTHAI ยังอ้างอิงงานศึกษาที่พบว่า ประเทศไทยมีการใช้ปุ๋ยเคมีเกิน
ความจำเป็นเฉลี่ยถึง 30% ซึ่งสามารถลดการใช้ปุ๋ยลงได้โดยไม่กระทบต่อผลผลิต หากมีการจัดการ
ดินและธาตุอาหารอย่างเหมาะสม

จากการประเมินร่วมกับนักวิชาการ พบว่า หากใช้มาตรการเหล่านี้อย่างจริงจัง จะสามารถเพิ่มปริมาณธาตุอาหาร
หลักในดินได้อย่างมีนัยสำคัญ โดยไนโตรเจน เพิ่มขึ้นประมาณ 2.3 เท่า ฟอสเฟต 2.8 เท่า และ
โพแทสเซียมเพิ่มขึ้นได้ถึง 5 เท่า ซึ่งช่วยลดการพึ่งพาปุ๋ยนำเข้าได้ในระยะยาว

หนุนระบบอาหารท้องถิ่น ลดผลกระทบค่าครองชีพ

ทางฝั่งผู้บริโภค วิฑูรย์ ยังเสนอให้ สนับสนุนระบบอาหารท้องถิ่น เพื่อลดต้นทุนจากการขนส่งและลดการ
พึ่งพาห่วงโซ่อุปทานขนาดใหญ่

การพึ่งพาอาหารในท้องถิ่นยังช่วยเพิ่มความมั่นคงทางอาหารในระยะยาว โดยเฉพาะในภาวะที่ราคาพลังงานผันผวน
เสี่ยงกักตุนสินค้า ซ้ำเติมราคาพุ่ง
วิฑูรย์ ยังเตือนว่า เมื่อเกิดความกังวลเรื่องราคาอาหารและพลังงาน มีแนวโน้มเกิดการกักตุนสินค้า
ทั้งในระดับประเทศและระดับผู้ประกอบการรายใหญ่ โดยประสบการณ์จากวิกฤตอาหารโลกที่ผ่านมา
พบว่า บางประเทศใช้มาตรการจำกัดการส่งออกเพื่อรักษาปริมาณอาหารในประเทศ ส่งผลให้ราคาในตลาดโลกปรับสูงขึ้นทันที

ขณะเดียวกัน บริษัทขนาดใหญ่ในห่วงโซ่อาหารและพลังงานมักมีกำไรเพิ่มขึ้นในช่วงวิกฤต เนื่องจากมีศักยภาพ
ในการบริหารสต็อกและต้นทุนได้ดีกว่ารายย่อย

วิกฤตสะท้อนจุดอ่อนโครงสร้างอาหารโลก

วิฑูรย์ ยังมองว่า วิกฤตครั้งนี้ไม่ใช่เพียงปัญหาระยะสั้น แต่สะท้อนข้อจำกัดของระบบอาหารโลกที่พึ่งพาพลังงานฟอสซิลสูง

จึงเสนอว่า ไทยควรใช้โอกาสนี้ปรับระบบเกษตรให้พึ่งพาทรัพยากรในประเทศมากขึ้น ทั้งการเพิ่ม
ความหลากหลายทางชีวภาพ การใช้ปุ๋ยอินทรีย์ และการสร้างระบบอาหารท้องถิ่น เพื่อเสริมความมั่นคงทางอาหารในระยะยาว


https://theactive.thaipbs.or.th/news/economy-20260325

ดูสวนมะม่วง สวนมะพร้าว ไร่กะหล่ำปลีครับ เกษตรกรตายก่อน นายทุนรอด เพราะไม่ต้องเสี่ยงมาก



สงครามอิหร่านปิดช่องแคบ Hormuz ไม่ใช่แค่วิกฤตพลังงาน แต่ตัดการส่งออกปุ๋ยครึ่งโลก
วันละ 18.5 ล้านตัน ประเทศไทยอู่ข้าวอู่น้ำ แต่ไม่ใช่อู่ปุ๋ย นำเข้าปุ๋ยเคมี 90% โดย 30%
มาจากตะวันออกกลาง นี่คือวิกฤตอาหารครั้งที่ 3 ในรอบ 6 ปี หลัง COVID

และสงครามรัสเซีย-ยูเครน ประชากรโลก 345 ล้านคนกำลังเผชิญภาวะขาดแคลนอาหารรุนแรงสุด
ในรอบ 20 ปี ครั้งนี้ใครจะเจ็บหนักที่สุด? มาฟังทรายวิเคราะห์ในคลิปนี้!