คนที่ทำกรรมฐานแล้วบอก เห็นแสง รู้สึกลอยได้ หายตัว เห็นภาพนู้นนี้ คืออุปาทานไปเองหรือไม่ ผมคิดว่ามันไม่ใช่สมาธิญาน

พระอาจารย์เคยบอกผมว่าสมาธิญาณ เวลาตรวจว่าของแต่ละคนเป็นยังไง จะดูที่รูปแบบ พองยุบของท้อง เวทนา สภาวะจิต ซึ้งในแต่ละญาน อาการทั้ง 3 อย่างนี้ มันจะมีรูปแบบของมันอยู่ แล้วมันจะวนรอบไปเรื่อยๆ ยิ่งสมาธิญาณสูงๆ เราจะเห็นความละเอียดของจิตมากขึ้น