สิ่งทั้งปวงที่ปราศจากเขตแดนอยู่. เป็นอย่างไร

๙๗] คำว่า กุสโล สพฺพธมฺมานํ ความว่า เป็นผู้ฉลาดในธรรมทั้งปวงว่า สังขาร ทั้งปวงไม่เที่ยง ... สังขารทั้งปวงเป็นทุกข์ ... ธรรมทั้งปวงเป็นอนัตตา ... เพราะอวิชชาเป็นปัจจัย จึงมีสังขาร ฯลฯ สิ่งใดสิ่งหนึ่งมี

แล้วคำว่า "ฝั่ง" แห่งธรรมทั้งปวง มันคืออะไร เช่น ผู้ใดมีจิตฟุ้งซ่าน มีความดำริไม่มั่นคง เช่นกับมฤค ยินดี ในธรรมของอสัตบุรุษ ย่อมกล่าวคำเพ้อเจ้อเป็นอันมาก ผู้ นั้นมีความเห็นลามก ปราศจาก

ก็คงตั้งอยู่อย่างนั้นเอง ว่าสังขารทั้งปวงไม่เที่ยง สังขารทั้งปวงเป็นทุกข์

เอานี่ไปรักษาความโง่ซะ..    คำว่า  กุสโล สพฺพ ธมฺมานํ ความว่า เป็นผู้ฉลาดในธรรมทั้งปวงว่า สังขาร ทั้งปวงไม่เที่ยง ... สังขารทั้งปวงเป็นทุกข์ ... ธรรมทั้งปวงเป็นอนัต

การขาดการศึกษาทางปริยัติ หรือศึกษายังไม่รอบด้าน อาจนำไปสู่การเข้าใจบัญญัติในทางพุทธคลาดเคลื่อน กระทั่งสร้างความสับสนให้ตนเอง มีธรรมอันย้อนแย้ง มองไม่เห็นสัจจะสภาวะธรรมทั้งปวง อันจะนำไปสู่การหลุดพ้น

ก็ในเมื่อ.... สังขารทั้งปวงไม่เที่ยง  สังขารทั้งปวงเป็นทุกข์  ธรรมทั้งปวงเป็นอนัตตา (รวมทั้งนิพพานด้วย)  ถามว่า.... แล้วนิพพานมันเข้าไปสงบระงับสังขารแบบไหน อย่างไร?... ในเมื่อ...นิพพา

คือต้องเป็นผู้รู้จักแยกแยะไม่เหมารวม เหรียญมันมีสองหน้าเสมอ.. พึงเป็นผู้ฉลาดในธรรมทั้งปวง โดยเป็นสภาพที่ไม่เที่ยง เป็นทุกข์ เป็นโรค เป็นดังฝี เป็นดังลูกศร เป็นความลำบาก เป็นอาพาธ เป็นอย่างอื่น เป็นส

ในทางพุทธ ไม่มีสิ่งใด ที่นอกเหนือจากคำว่าธรรม และพระพุทธองค์ทรงตรัสรู้ ในความเป็นอนัตตาของสภาวะธรรมทั้งปวงน้น โดยประกาศพระบรมสัจจธรรมด้วย อริยสัจสี่ หรือหลักแห่งปฎิจจสมุปทบาท นั่นคือ สัพเพ ธัมมา