ตามที่เห็นมีกระทู้ทำนองนี้เยอะมากในพันทิป ซึ่งหลายคนมีความเห็นที่แตกต่างกัน และบางคนพาลทะเลาะกับสมาชิกที่เข้ามาแสดงความเห็นด้วยกันอีก
ในชีวิตจริง....มีคนหัวร้อนและนำไปสู่การขับรถแกล้งกัน เอาคืนกัน จนไปถึงการทะเลาะวิวาท และ/หรือ นำไปสู่อุบัติเหตุในที่สุด
ในขณะเดียวกัน...เมื่อไม่กี่วันนี้ มี รมต. กระทรวงคมนาคม ออกมาให้ข่าวว่าจะจริงจังกับการจับรถแช่ขวาที่วิ่งต่ำกว่า 90 กม./ชม.
https://www.autodeft.com/deftscoop/ministry-of-transport-prepare-fine-car-drive-slow-on-right-lane
ดังนั้น...จึงเห็นควรนำเรื่องนี้มาวิเคราะห์ข้อกฎหมายอย่างละเอียด เพื่อความเข้าใจที่ถูกต้อง และ นำมาซึ่งความสงบสุข ราบรื่น ในการใช้ถนนร่วมกันของทุกคน
กฎหมายจราจร ลักษณะ 3 "การใช้ทางเดินรถ" หมวด 1 "การขับรถ"
มาตรา 33 : ในการขับรถ ผู้ขับขี่ต้องขับรถในทางเดินรถด้านซ้ายและต้องไม่ล้ำกึ่งกลางของทางเดินรถ เว้นแต่ในกรณีต่อไปนี้ ให้เดินรถทางขวาหรือล้ำกึ่งกลางของทางเดินรถได้
(1) ด้านซ้ายของทางเดินรถมีสิ่งกีดขวางหรือถูกปิดจราจร
(2) ทางเดินรถนั้นหัวหน้าเจ้าพนักงานจราจรกำหนดให้เป็นทางเดินรถทางเดียว
(3) ทางเดินรถนั้นกว้างไม่ถึงหกเมตร
มาตรา 34 ในการใช้ทางเดินรถที่ได้จัดแบ่งช่องเดินรถในทิศทางเดียวกันไว้ตั้งแต่สองช่องขึ้นไป หรือที่ได้จัดช่องเดินรถประจำทางไว้ในช่องเดินรถซ้ายสุด ผู้ขับขี่ต้องขับรถในช่องซ้ายสุดหรือใกล้กับช่องเดินรถประจำทาง เว้นแต่ในกรณีต่อไปนี้ ให้เดินทางขวาของทางเดินรถได้
(1) ในช่องเดินรถนั้นมีสิ่งกีดขวางหรือถูกปิดการจราจร
(2) ทางเดินรถนั้น หัวหน้าเจ้าพนักงานจราจรกำหนดให้เป็นทางเดินรถทางเดียว
(3) จะต้องเข้าช่องทางให้ถูกต้องเมื่อเข้าบริเวณใกล้ทางร่วมทางแยก
(4) เมื่อจะแซงขึ้นหน้ารถคันอื่น
(5) เมื่อผู้ขับขี่ขับรถด้วยความเร็วสูงกว่ารถในช่องเดินรถด้านซ้าย
มาตรา 35 : รถที่มีความเร็วช้าหรือรถที่มีความเร็วต่ำกว่าความเร็วของรถคันอื่นที่ขับในทิศทางเดียวกัน ผู้ขับขี่ต้องขับรถให้ใกล้ขอบทางเดินรถด้านซ้ายเท่าที่จะกระทำได้
จะเห็นว่ามีกฎหมายที่เกี่ยวข้องเรื่อง "ห้ามแช่ขวา" ถึง 3 มาตรา แสดงว่ากฎหมายให้ความสำคัญกับเรื่องนี้มาก เพื่อความสะดวกสำหรับคนที่ไม่อยากอ่านข้อกฎหมาย ผมขอสรุปสาระสำคัญมาให้ดังนี้
"ห้ามแช่ขวา" ในถนนแบบใหน : ก็ถนนที่มีตั้งแต่
2 เลนขึ้นไปในทิศทางเดียวกัน (แน่หล่ะ ถนนเลนเดียวจะแช่ขวาได้ยังไง ทำได้แค่ขับแช่ขวางรถคันอื่นที่อยู่ด้านหลังเท่านั้น)
"ให้แช่ขวา" ได้ในถนนแบบใหน : แน่ๆ ก็เลนซ้ายวิ่งไม่ได้เพราะมีสิ่งกีดขวาง(กรณีถนนที่มีรถติดขัด ทุกคันขับได้ช้าเหมือนกัน ก็เข้าข่ายนี้ คือ ให้ขับเลนขวาได้) หรือ ถนน 2 เลน...แต่เลนซ้ายเป็นเลนรถโดยสารประจำทาง หรือ ทางเดินรถทางเดียว(One-way) หรือ เมื่อจะเลี้ยวขวา/กลับรถ หรือ เมื่อกำลังแซง หรือ ขับเร็วกว่ารถในเลนซ้าย หรือ ถนนแคบๆ(กว้างไม่เกิน 6 ม.)
สรุป...ห้ามแช่ขวาในทุกกรณี (เว้นแต่ที่ระบุใว้ตามมาตรา 33 และ 34)
"แช่ขวาได้ถ้าใช้ความเร็วไม่เกินที่กฎหมายกำหนด" มีหลายคนชอบอ้างแบบนี้ จะเห็นได้ว่า....กฎหมายทั้ง 3 ข้อนี้ ไม่ได้พูดถึงเรื่องอัตราความเร็วเลย หมายความว่า..มันคนละเรื่องกัน หรือ มันเป็นอีกเรื่องหนึ่ง กฎหมายกำหนดชัดว่า "ห้ามแช่ขวา" ไม่คำนึงว่าจะใช้ความเร็วที่อัตราเท่าไร หรือ มันคือความผิดคนละข้อหากัน คนละกระทงกัน ดังนั้น...สรุปได้ว่า
แช่ขวา แต่ความเร็วไม่เกินกำหนด = ผิด 1 ข้อหา
แช่ขวา และใช้ความเร็วเกินกำหนด = ผิด 2 ข้อหา
ไม่แช่ขวา แต่ใช้ความเร็วเกินกำหนด = ผิด 1 ข้อหา
หมายเหตุ ลองค้นหาตัวอย่างคำพิพากษาศาลฎีกา....แต่พบว่ามีน้อยมาก ที่เจอคือ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2962/2525 เกิดเหตุถนนพระาม 4 มี 4 เลนในทิศทางเดียวกัน ตรงจุดที่จำเลยถูกจับ มีการกั้น 2 เลนซ้ายเป็น Bus Lane เหลือ 2 เลนขวา ซึ่งจำเลยก็วิ่งแช่เลนขวาสุดทั้งๆ ที่รถไม่ติด ก็โดนศาลสั่งปรับไป 1,000 บาท
อย่างไรก็ตาม....คำอธิบายข้างต้นก็มาจากประสบการณ์การทำงานที่เกี่ยวข้องกับกฎหมายจราจรมาเกือบ 40 ปี รวมทั้งได้สอบทานความเห็นกับเพื่อนตำรวจหลายนายด้วยแล้ว จึงมั่นใจในความถูกต้องครับ
ขับรถแช่ขวา : ตกลงกฎหมายบังคับใช้อย่างไรกันแน่ ???
ในชีวิตจริง....มีคนหัวร้อนและนำไปสู่การขับรถแกล้งกัน เอาคืนกัน จนไปถึงการทะเลาะวิวาท และ/หรือ นำไปสู่อุบัติเหตุในที่สุด
ในขณะเดียวกัน...เมื่อไม่กี่วันนี้ มี รมต. กระทรวงคมนาคม ออกมาให้ข่าวว่าจะจริงจังกับการจับรถแช่ขวาที่วิ่งต่ำกว่า 90 กม./ชม.
https://www.autodeft.com/deftscoop/ministry-of-transport-prepare-fine-car-drive-slow-on-right-lane
ดังนั้น...จึงเห็นควรนำเรื่องนี้มาวิเคราะห์ข้อกฎหมายอย่างละเอียด เพื่อความเข้าใจที่ถูกต้อง และ นำมาซึ่งความสงบสุข ราบรื่น ในการใช้ถนนร่วมกันของทุกคน
กฎหมายจราจร ลักษณะ 3 "การใช้ทางเดินรถ" หมวด 1 "การขับรถ"
มาตรา 33 : ในการขับรถ ผู้ขับขี่ต้องขับรถในทางเดินรถด้านซ้ายและต้องไม่ล้ำกึ่งกลางของทางเดินรถ เว้นแต่ในกรณีต่อไปนี้ ให้เดินรถทางขวาหรือล้ำกึ่งกลางของทางเดินรถได้
(1) ด้านซ้ายของทางเดินรถมีสิ่งกีดขวางหรือถูกปิดจราจร
(2) ทางเดินรถนั้นหัวหน้าเจ้าพนักงานจราจรกำหนดให้เป็นทางเดินรถทางเดียว
(3) ทางเดินรถนั้นกว้างไม่ถึงหกเมตร
มาตรา 34 ในการใช้ทางเดินรถที่ได้จัดแบ่งช่องเดินรถในทิศทางเดียวกันไว้ตั้งแต่สองช่องขึ้นไป หรือที่ได้จัดช่องเดินรถประจำทางไว้ในช่องเดินรถซ้ายสุด ผู้ขับขี่ต้องขับรถในช่องซ้ายสุดหรือใกล้กับช่องเดินรถประจำทาง เว้นแต่ในกรณีต่อไปนี้ ให้เดินทางขวาของทางเดินรถได้
(1) ในช่องเดินรถนั้นมีสิ่งกีดขวางหรือถูกปิดการจราจร
(2) ทางเดินรถนั้น หัวหน้าเจ้าพนักงานจราจรกำหนดให้เป็นทางเดินรถทางเดียว
(3) จะต้องเข้าช่องทางให้ถูกต้องเมื่อเข้าบริเวณใกล้ทางร่วมทางแยก
(4) เมื่อจะแซงขึ้นหน้ารถคันอื่น
(5) เมื่อผู้ขับขี่ขับรถด้วยความเร็วสูงกว่ารถในช่องเดินรถด้านซ้าย
มาตรา 35 : รถที่มีความเร็วช้าหรือรถที่มีความเร็วต่ำกว่าความเร็วของรถคันอื่นที่ขับในทิศทางเดียวกัน ผู้ขับขี่ต้องขับรถให้ใกล้ขอบทางเดินรถด้านซ้ายเท่าที่จะกระทำได้
จะเห็นว่ามีกฎหมายที่เกี่ยวข้องเรื่อง "ห้ามแช่ขวา" ถึง 3 มาตรา แสดงว่ากฎหมายให้ความสำคัญกับเรื่องนี้มาก เพื่อความสะดวกสำหรับคนที่ไม่อยากอ่านข้อกฎหมาย ผมขอสรุปสาระสำคัญมาให้ดังนี้
"ห้ามแช่ขวา" ในถนนแบบใหน : ก็ถนนที่มีตั้งแต่ 2 เลนขึ้นไปในทิศทางเดียวกัน (แน่หล่ะ ถนนเลนเดียวจะแช่ขวาได้ยังไง ทำได้แค่ขับแช่ขวางรถคันอื่นที่อยู่ด้านหลังเท่านั้น)
"ให้แช่ขวา" ได้ในถนนแบบใหน : แน่ๆ ก็เลนซ้ายวิ่งไม่ได้เพราะมีสิ่งกีดขวาง(กรณีถนนที่มีรถติดขัด ทุกคันขับได้ช้าเหมือนกัน ก็เข้าข่ายนี้ คือ ให้ขับเลนขวาได้) หรือ ถนน 2 เลน...แต่เลนซ้ายเป็นเลนรถโดยสารประจำทาง หรือ ทางเดินรถทางเดียว(One-way) หรือ เมื่อจะเลี้ยวขวา/กลับรถ หรือ เมื่อกำลังแซง หรือ ขับเร็วกว่ารถในเลนซ้าย หรือ ถนนแคบๆ(กว้างไม่เกิน 6 ม.)
สรุป...ห้ามแช่ขวาในทุกกรณี (เว้นแต่ที่ระบุใว้ตามมาตรา 33 และ 34)
"แช่ขวาได้ถ้าใช้ความเร็วไม่เกินที่กฎหมายกำหนด" มีหลายคนชอบอ้างแบบนี้ จะเห็นได้ว่า....กฎหมายทั้ง 3 ข้อนี้ ไม่ได้พูดถึงเรื่องอัตราความเร็วเลย หมายความว่า..มันคนละเรื่องกัน หรือ มันเป็นอีกเรื่องหนึ่ง กฎหมายกำหนดชัดว่า "ห้ามแช่ขวา" ไม่คำนึงว่าจะใช้ความเร็วที่อัตราเท่าไร หรือ มันคือความผิดคนละข้อหากัน คนละกระทงกัน ดังนั้น...สรุปได้ว่า
แช่ขวา แต่ความเร็วไม่เกินกำหนด = ผิด 1 ข้อหา
แช่ขวา และใช้ความเร็วเกินกำหนด = ผิด 2 ข้อหา
ไม่แช่ขวา แต่ใช้ความเร็วเกินกำหนด = ผิด 1 ข้อหา
หมายเหตุ ลองค้นหาตัวอย่างคำพิพากษาศาลฎีกา....แต่พบว่ามีน้อยมาก ที่เจอคือ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2962/2525 เกิดเหตุถนนพระาม 4 มี 4 เลนในทิศทางเดียวกัน ตรงจุดที่จำเลยถูกจับ มีการกั้น 2 เลนซ้ายเป็น Bus Lane เหลือ 2 เลนขวา ซึ่งจำเลยก็วิ่งแช่เลนขวาสุดทั้งๆ ที่รถไม่ติด ก็โดนศาลสั่งปรับไป 1,000 บาท
อย่างไรก็ตาม....คำอธิบายข้างต้นก็มาจากประสบการณ์การทำงานที่เกี่ยวข้องกับกฎหมายจราจรมาเกือบ 40 ปี รวมทั้งได้สอบทานความเห็นกับเพื่อนตำรวจหลายนายด้วยแล้ว จึงมั่นใจในความถูกต้องครับ