กระดูกหัก ต้องผ่าเอาเหล็กออกหรือไม่ ???

กระทู้สนทนา

กายภาพบำบัด สุขภาพกาย แพทย์ โรงพยาบาล ระบบโครงกระดูก (Skeletal System)

เครดิตภาพ ห้องผ่าตัดกระดูก โรงพยาบาลชลบุรี https://www.facebook.com/photo/?fbid=122114676818245511&set=a.122105378246245511

ต้องผ่าเอาเหล็กออกหรือไม่ ?

เป็นคำถามสั้น ๆ ที่พบได้บ่อยในผู้ป่วยที่มีกระดูกหักแล้วต้องผ่าตัดใส่เหล็กเอาไว้ ...

แต่คำตอบ อาจยืดยาวและยุ่งยาก กว่าที่คิด

ก่อนอื่น ก็ต้องทำความเข้าใจกันก่อนว่า กระดูกที่เราเห็นว่า แข็งแรง จริงๆ แล้วมีการเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา มีการสร้างกระดูกขึ้นใหม่ และ ทำลายกระดูกบางส่วน เพื่อปรับรูปร่างให้เหมาะสมกับการทำงาน (รับน้ำหนักตัว หรือ รับแรงของกล้ามเนื้อ)

กระดูกส่วนที่ต้องรับแรง รับน้ำหนักมาก ก็จะมีการสร้างกระดูกเพิ่มขึ้น ทำให้แข็งแรงมากขึ้น

กระดูกส่วนที่ไม่ต้องรับแรง ก็จะค่อยๆ บางลงไปเรื่อย ๆ หรือ อาจเปลี่ยนแปลงเลือนหายไปในที่สุด

เมื่อเกิดกระดูกหัก ในบางครั้งจะต้องรักษาด้วยการผ่าตัดใส่เหล็กดามกระดูก ซึ่งเหล็กที่ใช้ จะเป็นเหล็กผสม หรือ ไททาเนียม ที่มีความแข็งแรงมากกว่าเหล็กทั่วไป แต่มีปฏิกิริยากับร่างกายน้อยมาก ไม่ทำให้เกิดอาการแพ้

เหล็กดามกระดูก จะมีหลายรูปแบบ เช่น แผ่นเหล็ก แท่งเหล็ก เส้นลวด แท่งเหล็กดามกระดูกด้านนอก เป็นต้น

ความแตกต่าง ระหว่าง แท่งเหล็กดามกระดูก กับ แผ่นเหล็กดามกระดูก

แผ่นเหล็ก ดามกระดูก ... แผ่นเหล็กจะอยู่ขอบกระดูก ... แรงที่เกิดขึ้น จากน้ำหนักตัว หรือ การหดตัวของกล้ามเนื้อ เมื่อมาถึงตรงตำแหน่งแผ่นเหล็ก แรงเกือบทั้งหมดจะเปลี่ยนแนว มาผ่านที่แผ่นเหล็ก กระดูกที่อยู่ไต้แผ่นเหล็กจะรับแรงน้อยลง ( load bearing )

แท่งเหล็ก ดามกระดูก ... แท่งเหล็กจะอยู่ในแกนกลางกระดูก ... แรงบางส่วนจะผ่านที่แท่งเหล็ก บางส่วนก็จะผ่านที่กระดูก ทำให้กระดูกยังต้องรับแรงอยู่ ( load sharing )

จะเห็นได้ว่า เมื่อเวลาผ่านไป ความแข็งแรงของ " กระดูก " ที่อยู่ไต้ "แผ่นเหล็ก" จะลดลง ทำให้ บริเวณรอยต่อของกระดูกที่แข็งแรงปกติ (นอกแผ่นเหล็ก) กับ กระดูกที่ไม่แข็งแรง (ไต้แผ่นเหล็ก) เมื่อมีแรงบิดหรือกระแทก ก็จะทำให้เกิดกระดูกหักในบริเวณรอยต่อนี้ได้ (กระดูกจะหักบริเวณปลายแผ่นเหล็ก)

เมื่อไหร่ที่ต้องเอาเหล็กออก

• เหล็กที่มีบางส่วน โผล่ออกมานอกผิวหนัง เช่น ลวดดามกระดูก เหล็กดามกระดูกด้านนอก

• อยู่ในข้อ หรือ ขัดขวางการเคลื่อนไหวของข้อ กล้ามเนื้อเส้นเอ็น

• เกิดการติดเชื้อ แผลบวมแดง เป็นหนอง

• เกิดอาการผิดปกติ เช่น ปวดบริเวณเหล็กเวลาอากาศเย็น ผิวหนังมีผื่นแดง เป็นต้น

ถ้าไม่มีปัญหา แนะนำให้รอจะกระทั่งกระดูกติดสนิทและกระดูกกล้ามเนื้อแข็งแรงดีแล้ว โดยทั่วไป ประมาณ ๑ - ๒ ปี หลังผ่าตัด

สรุปเบื้องต้น

• ถ้าเป็น แผ่นเหล็กดามกระดูกในบางตำแหน่ง เช่น กระดูกต้นขา กระดูกหน้าแข้ง เป็นต้น
ถึงแม้ " ไม่มีอาการผิดปกติ " ก็ควรผ่าตัดเอาแผ่นเหล็กออก เนื่องจาก ถ้าใส่แผ่นเหล็กไว้นานเกิน จะทำให้กระดูกที่อยู่ไต้แผ่นเหล็ก ไม่แข็งแรง จนเกิดกระดูกหักบริเวณรอยต่อของกระดูกปกติกับกระดูกไต้แผ่นเหล็ก ตำแหน่งที่กระดูกหักจึงจะอยู่ที่บริเวณปลายของแผ่นเหล็ก

• แต่ถ้าเป้น แท่งเหล็กดามกระดูก ถ้าไม่มีอาการผิดปกติ ก็ไม่จำเป็นต้องผ่าตัดเอาแผ่นเหล็กออก

ถ้าไม่แน่ใจ สงสัย ก็อย่าลืมสอบถามแพทย์ที่ผ่าตัดใส่เหล็กว่า จำเป็นต้องผ่าเอาเหล็กออกหรือไม่ เมื่อไหร่ แพทย์ที่ผ่าตัดให้ จะตอบได้ดีที่สุด

กระดูกหัก ต้องผ่าเอาเหล็กออกหรือไม่ ???
https://www.bloggang.com/viewblog.php?id=cmu2807&date=08-04-2009&group=6&gblog=28

............................................................

แถม ..

ผ่า - ไม่ผ่า อย่างไหนดีกว่ากัน

การที่จะเลือกวิธีการรักษาแบบไหนนั้นท่านก็คงจะต้องปรึกษากับศัลยแพทย์กระดูกและข้ออีกครั้งว่ามีข้อดีข้อเสียอะไรบ้าง และควรจะเลือกวิธีรักษาแบบที่มีข้อดีมากที่สุด และมีข้อเสียน้อยที่สุดเท่าที่จะเป็นไปได้

แต่ก็คงไม่มีวิธีไหนที่มีแต่ข้อดีไม่มีข้อเสียเลย ทั้งวิธีผ่าตัด และวิธีไม่ผ่าตัด

บทความนี้จะยกตัวอย่างข้อดีและข้อเสียที่จะพบได้ทั่ว ๆ ไปในการรักษา แต่ไม่ได้หมายความว่า ข้อเสียนั้นจะต้องเกิดในผู้ป่วยทุกคน เป็นเพียงแค่ข้อเสียที่อาจเกิดขึ้นได้เท่านั้น …

วิธีไม่ผ่าตัด

ข้อดี คือ

• ไม่ต้องเจ็บตัวจากแผลผ่าตัด ไม่ต้องเสี่ยงกับการเสียเลือด

• ไม่ต้องเสี่ยงกับการให้ยาระงับความรู้สึก ทั้งการฉีดยาชาเฉพาะที่หรือการดมยาสลบ เพื่อทำผ่าตัด

• เสียค่าใช้จ่ายน้อยกว่า

• อาจจะไม่ต้องนอนพักในโรงพยาบาลหรือถ้าต้องนอนก็มักจะนอนไม่กี่วัน

ข้อเสีย คือ

• ต้องมีการใส่เฝือกเป็นระยะเวลานาน

• กระดูกที่หัก อาจจะไม่ติดหรือติดช้า

• เกิดภาวะแทรกซ้อนจากการที่ต้องพักนาน ๆ เช่น แผลกดทับ การติดเชื้อในปอด ท้องผูก เป็นต้น

• กระดูกติดผิดรูป

วิธีผ่าตัด

ข้อดี คือ

• กระดูกจะได้รับการจัดให้เข้าที่เหมือนกับปกติ หรือ อยู่ในแนวที่ดีใกล้เคียงกับปกติ ทำให้กระดูกติดไม่ผิดรูป

• เมื่อหายแล้ว ทำให้อวัยวะนั้นกลับมาทำงานได้ใกล้เคียงกับปกติมากที่สุด

• ผู้ป่วยเริ่มทำกายภาพบำบัดได้เร็ว ทำให้สามารถกลับไปดำเนินชีวิตอย่างปกติได้เร็วขึ้น

ข้อเสีย คือ

• เกิดแผลเป็นจากการผ่าตัด

• เสี่ยงต่อการติดเชื้อที่บริเวณแผลผ่าตัด

• มีความเสี่ยงจากผลแทรกซ้อนของยาระงับความรู้สึก ที่ใช้ในการผ่าตัด

• ความเสี่ยงจากการเสียเลือด และ การได้รับเลือด

• อาจจะต้องนอนพักในโรงพยาบาลหลายวัน

• เสียค่าใช้จ่ายค่อนข้างสูง

• อาจจะต้องมาผ่าตัดซ้ำอีกครั้ง โดยเฉพาะในกรณีที่ผู้ป่วยได้รับการผ่าตัดใส่เหล็กดามกระดูกในบางตำแหน่ง เพื่อเอาเหล็กนั้นออกเมื่อกระดูกติดสนิทดีแล้ว เช่น การผ่าตัดดามเหล็กที่ กระดูกต้นขา หรือ กระดูกหน้าแข้ง ซึ่งจะต้องผ่าเอาเหล็กออกเมื่อกระดูกติดดีแล้ว ( ประมาณ 1 - 2 ปีหลังการผ่าตัดใส่เหล็กไว้ )

กระดูกหัก ผ่า - ไม่ผ่า อย่างไหนดีกว่ากัน
https://www.bloggang.com/viewblog.php?id=cmu2807&date=05-01-2008&group=6&gblog=2

.......................................................

การดูแล หลังผ่าตัดกระดูกหัก

เมื่อท่านได้รับการผ่าตัด หลังการผ่าตัดก็มีสิ่งที่ท่านควรปฏิบัติ ซึ่งมีข้อแนะนำเบื้องต้นดังนี้

1. ทำกายภาพบำบัด หรือ ออกกำลังกาย

การทำกายภาพบำบัดหรือออกกำลังกาย มีผลดีอย่างมากในการรักษา จะช่วยให้หายเร็วยิ่งขึ้น และสามารถกลับไปดำเนินชีวิตได้อย่างเป็นปกติ แต่ในช่วงหลังผ่าตัดใหม่ ๆ อาจจะรู้สึกปวดแผลมาก ผู้ป่วยก็ไม่อยากทำกายภาพบำบัด ทำให้มีภาวะแทรกซ้อนเกิดขึ้น เช่น ข้อติดแข็ง กระดูกไม่ติด กระดูกติดช้า หรือกล้ามเนื้อลีบ ซึ่งทำให้ผลการรักษาออกมาไม่ดีเท่าที่ควร ส่วนว่าจะต้องทำอะไร แค่ไหนนั้น แพทย์และนักกายภาพบำบัดจะแนะนำท่านอีกครั้ง

การทำกายภาพบำบัด บริหารกล้ามเนื้อ ควรทำให้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้ ซึ่งถ้าทำแล้วมีอาการผิดปกติ เช่น ปวดมาก บวมมากขึ้น หรือ แผลบวมแดง มากขึ้น ก็แสดงว่า อาจจะมากเกินไป หรือ ทำไม่ถูกวิธี ต้องหยุดบริหารไว้ก่อน

การทำกายภาพบำบัดแบ่งเป็น การทำโดยนักกายภาพบำบัดที่ห้องกายภาพบำบัด และ ทำโดยตัวของผู้ป่วยเอง

นักกายภาพบำบัดจะช่วยทำและสอนวิธีทำกายภาพบำบัดที่ถูกต้องเหมาะสมให้กับผู้ป่วยและญาติว่าจะทำอย่างไรบ้าง เพื่อให้ผู้ป่วยและญาติกลับมาทำกายภาพบำบัดต่อที่หอผู้ป่วย เพราะที่ห้องกายภาพบำบัดมีเวลาทำเพียง 1 - 2 ชั่วโมงต่อวันเท่านั้น เวลาที่เหลือผู้ป่วยและญาติก็ต้องกลับมาช่วยกันทำกายภาพบำบัดให้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้ในแต่ละวัน

หลังจากที่กลับไปอยู่ที่บ้าน ก็ควรปฏิบัติตัวตามคำแนะนำของแพทย์ หมั่นออกกำลังกายและทำกายภาพบำบัด ให้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้ เพื่อจะได้ผลของการรักษาออกมาที่ดีที่สุด

2. การทำแผลและการดูแลแผลผ่าตัด

หลังการผ่าตัด เมื่อกลับไปบ้านควรไปทำแผลวันละครั้งซึ่งอาจไปทำที่ สถานีอนามัย โรงพยาบาล คลินิกแพทย์ หรือสถานบริการที่อยู่ใกล้บ้าน

ควรดูแลแผลให้สะอาด อย่าให้แผลเปียกน้ำ

เมื่อไปทำแผล ก็ควรจะดูแผลด้วยว่ามีความผิดปกติเกิดขึ้นและเป็นมากขึ้นหรือไม่ เช่น บวม แดง มีหนอง เป็นต้น ซึ่งถ้ามีความผิดปกติดังกล่าวเกิดขึ้น ควรสอบถามแพทย์หรือเจ้าหน้าที่ ที่ทำแผลให้ว่าแผลแบบนี้ต้องทำอย่างไรต่อไป

เมื่อครบกำหนดการตัดไหม ก็ควรไปตัดไหม เพราะถ้าปล่อยไว้นานก็อาจเกิดแผลติดเชื้อขึ้นได้

ส่วนระยะเวลาที่จะตัดไหมนั้นขึ้นอยู่กับตำแหน่งและลักษณะของแผล เช่น แผลที่หน้าควรตัดไหมเมื่อครบ 5 วัน แผลที่แขนขาควรตัดไหมเมื่อครบ 10 - 14 วัน ดังนั้นควรถามด้วยว่าท่านจะตัดไหมได้เมื่อไร

3. มาตรวจตามแพทย์นัด

หลังจากผ่าตัด แพทย์จะนัดท่านมาตรวจซ้ำเพื่อดูแผล ดูอาการต่าง ๆ รวมถึงแนะนำวิธีทำกายภาพบำบัด บริหารกล้ามเนื้อ วิธีการรักษาและการดูแลตนเอง รวมถึงการนัดครั้งต่อไป จนกระทั่งท่านได้รับการรักษาจนหายสนิท

ข้อดีของการมาตรวจตามแพทย์นัด เช่น ท่านจะได้รับการตรวจซ้ำจากแพทย์ที่รักษาท่านตั้งแต่แรก ซึ่งจะรู้ประวัติความเจ็บป่วยและแนวทางการรักษาท่านเป็นอย่างดี ถ้าท่านมีข้อสงสัยก็สามารถซักถามแพทย์ได้อย่างละเอียดถึง แนวทางการรักษาและการปฏิบัติตัวหลังจากการผ่าตัด

ถ้าแพทย์นัดมาตรวจซ้ำ อย่าลืม รับใบนัด ถ้าไม่สะดวกกรุณาแจ้งแพทย์ให้ทราบด้วย เพื่อจะได้ปรับเปลี่ยน วันนัดให้สะดวกทั้งแพทย์และผู้ป่วย…

การดูแล หลังผ่าตัดกระดูก
https://www.bloggang.com/viewblog.php?id=cmu2807&date=09-01-2008&group=6&gblog=3

.......................................................