😴 นอนเท่าไหร่ก็ไม่พอ ตื่นมาก็ยังง่วง อาจไม่ใช่เพราะนอนน้อย แต่เพราะ "กินผิดจังหวะ"

นพ.สุรชัย ปัญญาพฤทธิ์พงศ์ เขียนไว้ในนิตยสารหมอชาวบ้าน ฉบับที่ 545 ว่า การนอนหลับที่ดีไม่ได้ขึ้นอยู่กับแค่ว่าเข้านอนกี่โมง แต่สารอาหารที่กินเข้าไปตลอดวัน โดยเฉพาะมื้อเย็นและก่อนนอน มีผลโดยตรงต่อคุณภาพการหลับ

กลไกเบื้องหลังคือฮอร์โมน 3 ตัวที่ทำงานต่อเนื่องกัน เริ่มจาก "ทริปโตเฟน" ซึ่งเป็นกรดอะมิโนที่ร่างกายสร้างเองไม่ได้ ต้องได้จากอาหารเท่านั้น เมื่อได้รับเพียงพอ ร่างกายจะเปลี่ยนเป็น "เซโรโทนิน" ช่วยให้อารมณ์ดี คลายเครียด ก่อนจะถูกเปลี่ยนต่อเป็น "เมลาโทนิน" ฮอร์โมนหลักที่สั่งให้ร่างกายง่วงและหลับ ซึ่งจะหลั่งมากที่สุดตอนกลางคืนที่มืดสนิท นี่คือเหตุผลที่แสงจากมือถือก่อนนอนถึงรบกวนการหลับได้มาก เพราะไปยับยั้งการสร้างเมลาโทนินโดยตรง

นอกจากอาหาร 9 อย่างในภาพแล้ว ต้นฉบับยังพูดถึง "ถั่วแระ" ซึ่งมีสารประกอบคล้ายฮอร์โมนเอสโตรเจน เหมาะเป็นพิเศษสำหรับผู้หญิงวัยทองที่มักมีปัญหานอนหลับยาก และยังมีสมุนไพรอีกหลายชนิดที่ช่วยให้ระบบประสาทผ่อนคลาย กล้ามเนื้อคลายตัว เช่น ขิง บัวบก มะกรูด กระเทียม ฟ้าทะลายโจร ก็เป็นตัวเลือกที่หาได้ง่ายในครัวไทยครับ

ส่วนอาหารที่ควรเลี่ยงก่อนนอน หลักๆ คือกลุ่มที่มีคาเฟอีนและไขมันสูง เพราะทำให้ระบบย่อยทำงานหนักและรบกวนการหลั่งฮอร์โมนหลับ ถ้าใครมีปัญหานอนไม่หลับเรื้อรังต่อเนื่อง ควรปรึกษาแพทย์เพื่อหาสาเหตุที่แท้จริงนะครับ


ที่มา : นิตยสารหมอชาวบ้าน ปีที่ 46 ฉบับที่ 545 กันยายน 2567