ปืนใหญ่ปารีสสะท้านโลก เรื่องจริงอาวุธยิงไกล 120 กิโลเมตรของเยอรมันในสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง

ถ้าพูดถึงอาวุธในสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง หลายคนอาจนึกถึงรถถังลำแรก ปืนกล หรือสงครามสนามเพลาะที่ยืดเยื้อ แต่มีอาวุธชนิดหนึ่งที่พอเล่าแล้วมักทำให้คนหยุดคิดอยู่พักใหญ่ เพราะมันไม่ได้แค่ยิงไกล แต่มันยิงไปไกลจนเกินกว่าที่คนยุคนั้นจะจินตนาการได้

เรื่องมันเกิดขึ้นในช่วงปี 1918 ตอนปลายสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง เยอรมันสร้างปืนใหญ่ลับขึ้นมาเพื่อโจมตีกรุงปารีส เป้าหมายไม่ได้อยู่ที่การทำลายล้างโดยตรงอย่างเดียว แต่เป็นการกดขวัญคนทั้งเมืองให้รู้สึกว่า ไม่มีที่ไหนปลอดภัยจริง ๆ

ปืนนี้ถูกเรียกกันว่า Paris Gun หรือบางเอกสารเรียกว่า Kaiser Wilhelm Geschütz ขนาดของมันใหญ่เกินปกติ ลำกล้องยาวมากจนต้องติดตั้งกับรางเหล็กพิเศษ น้ำหนักมหาศาล เคลื่อนย้ายทีต้องใช้เวลานานและการเตรียมการซับซ้อนมาก

จุดที่ทำให้มันถูกพูดถึงไม่รู้จบคือระยะยิง มีรายงานว่ามันสามารถยิงกระสุนได้ไกลราว 120 กิโลเมตร ซึ่งถือว่าไกลผิดปกติสำหรับยุคนั้น กระสุนที่ถูกยิงขึ้นไปไม่ได้วิ่งเป็นเส้นตรงต่ำ ๆ แบบปืนใหญ่ทั่วไป แต่มันพุ่งขึ้นสูงมากจนเกือบแตะชั้นบรรยากาศชั้นสตราโตสเฟียร์ ก่อนจะตกกลับลงมาใส่เป้าหมายในปารีส

คนในปารีสช่วงนั้นแทบไม่รู้เลยว่ามันเกิดอะไรขึ้น เสียงระเบิดดังขึ้นในเมือง แต่ไม่มีเครื่องบิน ไม่มีเรือเหาะ ไม่มีสัญญาณเตือนล่วงหน้า หลายคนถึงกับงงว่ามาจากไหน บางคนคิดว่าเป็นอุกกาบาต บางคนคิดว่าเป็นระเบิดจากเรือเหาะที่มองไม่เห็น

สิ่งที่น่ากลัวไม่ได้อยู่ที่ความเสียหายเพียงอย่างเดียว เพราะหัวกระสุนของ Paris Gun ไม่ได้ใหญ่เท่าปืนใหญ่สนามรบทั่วไป ความเสียหายทางกายภาพจึงจำกัด แต่สิ่งที่มันทำได้ดีมากคือการสร้างความสับสนและความหวาดระแวงในเมืองหลวงของฝรั่งเศส

มีบันทึกเล่าว่าในบางวันมีลูกกระสุนตกใส่ปารีสต่อเนื่อง ผู้คนเริ่มหลบเข้าที่กำบัง โรงเรียนบางแห่งต้องหยุดเรียนชั่วคราว และชีวิตประจำวันเริ่มไม่เหมือนเดิมอีกต่อไป ทั้งที่ศัตรูอยู่ไกลออกไปมาก

ถ้ามองในมุมวิศวกรรม ปืนใหญ่ปารีสถือว่าเป็นความพยายามที่ผลักขอบเขตของเทคโนโลยียุคนั้นไปไกลมาก การจะยิงให้ไกลระดับนั้นต้องเพิ่มความเร็วต้นกระสุนและใช้วิถีโค้งสูงมาก ซึ่งนำไปสู่ผลข้างเคียงอย่างแรงเสียดทานในชั้นบรรยากาศและการสึกหรอของลำกล้องที่สูงผิดปกติ ทำให้ปืนใช้งานได้ไม่นานและต้องมีการซ่อมบำรุงตลอด

มีนักประวัติศาสตร์บางคนมองว่า Paris Gun ไม่ได้ถูกสร้างมาเพื่อชนะสงครามโดยตรง แต่มันเป็นอาวุธเชิงจิตวิทยา เพื่อบอกอีกฝ่ายว่า ไม่มีพื้นที่ไหนปลอดภัยจริง ๆ แม้จะอยู่ห่างแนวรบหลายสิบกิโลเมตร

เมื่อสงครามจบลง ปืนใหญ่ชนิดนี้ก็หายไปจากประวัติศาสตร์ ไม่มีการผลิตต่อ และกลายเป็นหนึ่งในอาวุธแปลกที่สุดของสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง แต่เรื่องเล่าของมันยังถูกหยิบมาพูดถึงอยู่เสมอ เพราะมันเป็นเหมือนสัญลักษณ์ของยุคที่มนุษย์เริ่มทดลองขอบเขตของการทำลายล้างระยะไกล

ทุกวันนี้เวลาเห็นภาพปืนใหญ่โบราณ หรืออ่านเรื่องสงครามโลก หลายคนอาจไม่คิดว่ามีอาวุธที่ยิงไกลจนเกือบแตะชั้นบรรยากาศได้จริง ๆ แต่ Paris Gun คือหนึ่งในหลักฐานที่ทำให้เรื่องนี้ไม่ใช่แค่ตำนาน