ตำนาน MiG-23 ของเวียดนาม เหตุผลการจัดซื้อ F-16A ของไทย หลายคนอาจจะเคยได้ยินเรื่องราว ที่เกิดขึ้นว่า ไทยจัดซื้อ F-16A/B ชุดแรก ที่ได้รับเมื่อปี 2531 เนื่องจาก มีข้อมูลว่า โซเวียต มอบ MiG-23 ให้เวียดนาม เรามาดูที่มาที่ไปของเรื่องในตำนานนี้กันครับ ข้อมูลแรกที่อ้างว่าเวียดนามมี MiG-23 ปรากฏในนิตยสารกลาโหมของเจน (อังกฤษ) ในปี 2528 และ 2529 อ้างว่า เวียดนามก็ได้รับความช่วยเหลือจากโซเวียต เป็นเครื่องบินขับไล่รุ่นใหม่แบบ MiG-23ML จำนวน 30 เครื่อง เพื่อทดแทนเครื่องบินขับไล่แบบ MiG-19 ที่หมดอายุ( J-6 ) ซึ่งเวียดนามได้รับความช่วยเหลือจากโซเวียตและจีน ช่วงสงครามเวียดนาม (จริงๆแล้ว ในช่วงปี 2522-2524 เมื่อเวียดนาม และจีน กระทบกระทั่งจนเป็นสงครามใหญ่โต โซเวียตได้มอบ MiG-21 bis และ MiG-21 MF ให้เวียดนาม 180 เครื่อง มากกว่าตอแนที่มอแบให้ในช่วงสงครามเวียดนาม นอกเหนือจากมอบให้ลาว และเขมร จำนวนหนึ่ง เพื่อถ่วงดุลอำนาจ จีน และเชื่อมสัมพันธไมตรีกับมิตรประเทศทางใต้ ให้แน่นแฟ้นยิ่งๆขึ้น )
นอกจากนี้ในช่วงเวลาระหว่าง พ.ศ. 2530-2531 เมื่อเกิดความขัดแย้งขึ้นระหว่างทหารลาวและทหารไทยที่ชายแดนของทั้งสองประเทศ ในชื่อที่เรารู้จักกันดี "กรณีพิพาทบ้านร่มเกล้า" (ไม่ใช่ "สงครามบ้านร่มเกล้า" เพราะไม่มีการประกาศสงครามระหว่างประเทศ) เครื่องบินฝ่ายไทยจำนวนหนึ่งถูกยิงตกและได้รับความเสียหาย โดยเฉพาะอย่างยิ่งหลังจาก F-5E ของไทยถูกยิงเมื่อวันที่ 4 กุมภาพันธ์ 2531 ซึ่งถูกยิงตกด้วยจรวดนำวิถีพื้นสู่อากาศ จำนวนมาก แต่ช่วงนั้น กลับมีสื่อต่างประเทศ อ้างว่า น่าจะถูก MiG-23 ของเวียดนามยิง ซึ่งความจริงไม่ใช่แน่นอน
ด้วยความพยายามที่จะขอรับความช่วยเหลือในการจัดซื้อ F-16A/B ของสหรัฐ ในช่วงปี 2527-28 (ได้รับเครื่องบินชุดแรก และบรรจุประจำการในปี 2531) และจากข้อมูลของแหล่งข่าวตะวันตก และสื่อทางทหารของตะวันตกมากมาย จึงเชื่อว่า เวียดนาม ได้รับความช่วยเหลือทางทหารเป๋น MiG-23 ในยุคสงครามเย็น จริง รัฐบาลไทย จึงใช้เรื่องนี้เป็นเหตุผลหนึ่งที่ขอซื้อ F-16A/B ชุดแรกจากสหรัฐฯ ประกอบกับการสนับสนุนข้อมูลจากกองทัพสหรัฐฯ เอง เป็นผลให้สภาครองเกสสหรัฐฯ อนุมัติให้ขาย F-16A/B ให้กองทัพอากาศไทย ถึง 2 ฝูงบิน ในเวลาต่อมา
อย่างไรก็ตามแหล่งข้อมูลข้างต้น ก็ไม่ได้แสดงหลักฐานที่น่าเชื่อถือใด ๆ เกี่ยวกับการมี MiG-23 ของเวียดนาม โดยเฉพาะภาพถ่าย MiG-23 ติดธงเวียดนาม นับตั้งแต่ปี 2528 จนกระทั่งปัจจุบัน 253 (แน่นอน เวียดนาม ไม่มี MiG-23)
เหตุใดคนต่างชาติจึงคิดว่ากองทัพอากาศเวียดนาม มีเครื่องบินขับไล่ปรับมุมปีกและทันสมัยอย่าง MiG-23 ซึ่งมาจนถึงปี 2563 นี้ จึงเชื่อว่า แหล่งข่าวทั้งหมด ไม่ผิดพลาดที่เวียดนามมี MiG-23 แต่เข้าใจผิดว่า MiG-23 ที่ว่าเป็นของเวียดนาม จริงๆ เป็น MiG-23 ของโซเวียตที่ประจำการในฐานทัพอากาศเก่าของสหรัฐฯ ในอ่าว Cam Ranh ของเวียดนามเพราะในเวลานั้นสหภาพโซเวียตได้นำฝูง MiG-23 อย่างน้อยหนึ่งฝูง มาประจำการ นอกจากนี้ โซเวียต ยังนำเอาเครื่องบินทิ้งระเบิด เติมเชื้อเพลิงกลางอากาศ ลาดตระเวนพิสัยไกลแบบ Tupolev Tu-16 ที่ทำหน้าที่เติมเชื้อเพลิงกลางอากาศ Tupolev Tu-95 และ Tupolev Tu-142 รวมถึงกำลังทางเรืออันยิ่งใหญ่ของโซเวียต มาปฏิบัติที่นี่ด้วยเช่นกัน เพื่อแพร่อิทธิพลอำนาจของตน เช่นเดียวกับที่ขณะนั้นสหรัฐฯ มีปฎิบัติการในฟิลิปปินส์ ปรากฏภาพของเครื่องบินขับไล่ไอพ่น MiG-23 ที่จอดอยู่ที่สนามบินคัมรันผ่านภาพถ่ายดาวเทียมในระยะยาวหลายเดือน จึงเป็นข้อมูลที่ผิดพลาด ซึ่งระบุว่าเป็นของเวียดนาม แน่นอนครับว่า เรื่องนี้ดูเหมือนจะเป็นคำอธิบายที่สมเหตุสมผลที่สุด
MiG-23 ของโซเวียต ที่ปฏิบัติการในอ่าวคัมรัน ภายหลังที่ประจำการที่นี่ จึงมีการวาดรูป "วาฬ" ใส่ที่หางเครื่องบินเป็นสัญลักษณ์ของการปฏิบัติการของเครื่องบินกองทัพอากาศ ในการคุ้มครองกองเรือ ประหนึ่ง วาฬที่ว่ายน้ำข้างเรือใหญ่
เรื่องราวนี้ ไม่ได้มีแค่ใน "ไทย" แต่ เป็นเรื่องราวที่กล่าวใในสื่อมากมายยุคนั้น ในโลกตะวันตก รวมทั้ง เรื่องราวเหล่านี้ มีปรากฏในเรื่องเล่าของ กองทัพอากาศเวียดนาม ในเวลาต่อๆ มาด้วย
ปล. ถ้าเวียดนาม ได้รับอนุมัติ หรือ ตกลงใจซื้อ F-16 Block 70 เอาไงต่อ ???????
ตำนาน MiG-23 ของเวียดนาม สู่ที่มาที่ทำให้สหรัฐฯ ขาย F-16A/B ชุดแรกให้ไทย