ในที่นี้ขอพูดถึงเรื่องฝุ่นเข้าทางผิวหนังเท่านั้น ไม่นับส่วนอื่นๆ
ฝุ่น PM2.5 มีขนาด 2.5 ไมครอน ( เล็กกว่ารูขุมขนของคนเรา 20 เท่า )
ในขณะที่รูขุมขนมีขนาด 50 ไมครอน ซึ่งเป็นการง่ายมากที่ฝุ่นจะแทรกซึมเข้าไปตามรูเปิดเหล่านี้
ในฝุ่นประกอบไปด้วยคราบเขม่าดำ , ไอเสียรถยนต์ , โลหะหนัก , สารในกลุ่ม Polycyclic Aromatic Hydrocarbons (PAHs) สารก่อมะเร็ง , ซัลเฟต , ไนเตรท , แอมโมเนียม , แคดเมี่ยม , ปรอท , สารหนู ฯลฯ
ฝุ่นยังสามารถแทรกซึมเข้าทางช่องว่างระหว่างเซลล์ผิวได้อีก
โดยช่องว่างระหว่างเซลล์นี้ มีขนาด 0.1-0.5 ไมครอน บางคนคิดว่า อ่าว... ช่องมันเล็กกว่าฝุ่น จะเข้าไปได้ยังไง ..
มันเข้าได้ถ้าเซลล์ผิวเกิดอักเสบในขณะนั้น เซราไมด์ตัวเชื่อมเซลล์ก็ดันมามีปัญหาอีก เกิดโพรงช่องว่างมากมาย ช่องที่ว่าก็จะเริ่มใหญ่กว่า 0.5 ไมครอน เผลอๆใหญ่จนฝุ่นสามารถเข้าไปได้ในที่สุด
ในยามปกติ ถึงแม้ฝุ่นจะเข้าช่องว่างระหว่างเซลล์ผิวไม่ได้ตรงๆ เพราะมีขนาดที่ใหญ่กว่าช่องว่าง แต่สารพิษที่ฝุ่นพกพามาด้วย มีขนาดเล็กระดับนาโน มันสามารถแทรกซึมผ่านเข้าสู่ช่องว่างระหว่างเซลล์ได้อย่างสบายๆ
จะดูฝุ่นเหล่านี้ต้องใช้กล้องจุลทรรศน์อิเล็กตรอน (Scanning Electron Microscope หรือ SEM) ถึงจะสามารถดูได้ ภาพก็คล้ายๆด้านล่างนี้
จะเห็นได้ว่ามีความคมด้วย มันสามารถบาดเซลล์ต่างๆในร่างกายได้อย่างสบายๆ ผลลัพธ์คือ การอักเสบแบบขยายวงไปเรื่อยๆ ผื่น คัน จึงตามมา
ฝุ่น PM2.5 เข้าสู่ผิวเราได้ยังไง
ในที่นี้ขอพูดถึงเรื่องฝุ่นเข้าทางผิวหนังเท่านั้น ไม่นับส่วนอื่นๆ