วันก่อน นั่งสะสางเอกสารเก่า ๆ เพื่อรื้อทิ้งจัดชั้นใหม่ พบแฟ้มที่เคยไปอบรมเรื่องการจับทุจริตหรือที่บางคนอาจเรียกสั้น ๆ ว่า fraud มา
เอามาพลิกดูคร่าว ๆ พบว่า อ่านอีกก็ยังคงน่าสนใจ อ่านแล้ว คิดตาม ก็สนุกอีก
มีการพูดถึงหลายแง่มุม และระดับความร้ายแรงของการทุจริต และคำถามทางศีลธรรมหลายอย่างทั้งเรื่องเล็ก และเรื่องใหญ่
ส่วนใหญ่ เรื่องเล็กมักไม่ค่อยมีปัญหา
แต่ถ้าทุกคนมองว่ามันเล็กหมด แล้วร่วมกันทำทั้งองค์กร รวม ๆ ยอดออกมา มันก็มักจะไม่เล็กนะคะ
ขอเอาส่วนเล็ก ๆ น้อย ๆ มาแชร์สั้น ๆ
ก่อนอื่น มานิยามกันสั้น ๆ ก่อนดีกว่าว่า อะไรเรียกว่าโกง ?
ในความหมายของคนทั่วไป หรือตามสามัญสำนึก
การโกง คือ การเบียดบัง ยักยอก ขโมย หรือจะเรียกให้น่าเอ็นดูหน่อยก็คือ แฮฟ แอบใช้ จงใจกระทำหรือจงใจละเว้นการกระทำบางอย่างเพื่อแสวงหาผลประโยชน์อันมิบังควร อันไม่สง่างาม อันไม่ควรกระทำจากหน้าที่การงานของตน
การจะบอกว่าโกงยังไง โกงมาก โกงน้อยมันก็ขึ้นอยู่กับหลาย ๆ อย่าง
บางเรื่อง มันเป็นพื้นที่สีเทา จะเทามาก เทาน้อย เทาทะมึนเกือบดำ ขึ้นอยู่กับว่าการปลูกฝังสามัญสำนึกและการนิยามของแต่ละองค์กร
เช่น
ถ่ายสไลด์เรียนปริญญาโทของตัวเองด้วยเครื่องถ่ายเอกสารขององค์กร
โกงไหม ?
แต่แค่สามสิบกว่าหน้าเอง ? จะให้เดิน 400 เมตร ไปปากซอยในอากาศร้อนเปรี้ยงเพื่อถ่ายหรือ ?
ทำไปก็ไม่มีใครเห็น ซะหน่อยดีไหม ?
ลูกหกล้ม แผลใหญ่ เย็บเสร็จแล้วเพิ่งออกจากโรงพยาบาล กลับไปต้องล้างแผล
ถึงฝั่งตรงข้ามจะมีร้านยาใหญ่โต ให้เดินข้ามไปซื้อ จะเดินไหม ?
300 เมตรนะ ต้องลงลิฟต์จากตึกที่อยู่เดินข้ามสะพานลอยไปอีกนะ ?
ขี้เกียจเดิน เบิกเอาก็ได้ ใครจะไปรู้ เค้าก็คงคิดว่าเบิกไปใช้กับคนไข้ในนี้แหละ ? dressing kit ก็แค่ไม่กี่บาท จะอะไรนักหนา ทีทำงานเกินเวลาไปเป็นชั่วโมง ไม่ได้ค่าล่วงเวลา ยังไม่เห็นบ่นเลย
ลูกค้ามาใช้บริการของบริษัท ปัญหาเค้าง่ายมากเลย แต่ชาร์จเรทบริษัท ขั้นต่ำ เริ่มที่วันละหมื่นห้า
สงสารเค้า ปัญหาแบบนี้ เราทำชั่วโมงเดียวก็เสร็จ
เอางี้ ให้เค้าจ่ายตรงให้เราละกัน คิดแค่สามพันพอ ทำหลังเลิกงาน ไม่โกงเวลาบริษัท
รู้สึกเหมือนได้ทำบุญกับลูกค้าด้วย
แอ๊ะ...
บางเรื่องมันก็ไม่เชิงว่าเป็นการโกงโดยตรง แต่เป็นการกระทำที่ไม่สง่างามในหน้าที่
เช่น
รถประจำตำแหน่ง ใช้สำหรับไปทำงานและหาลูกค้า
น้ำมัน ทางด่วน เบิกได้หมด
เหยียบ ๆ ไปเถอะ ถึงพัง บริษัทก็มีงบซ่อม
วันนี้วันอาทิตย์ ทำงานได้เท่าครึ่ง เขียนล่วงเวลาไปเต็มวันเลย
งานเปลี่ยนชิ้นส่วน ไม่ถึงสองชั่วโมงก็เสร็จ
เสร็จแล้วแวะเที่ยวทะเลดีกว่า
ขึ้นทางด่วนก็จะดีมาก ถึงรถไม่ติด แต่ประหยัดเวลาไปได้อีก 10 นาที จะได้กินกุ้งเผาเร็วขึ้น
ปัญหาข้างบนพวกนี้คุ้น ๆ ไหมคะ ? ใครเคยเผชิญหน้ากับปัญหาเหล่านี้บ้าง และต้องตัดสินใจอย่างไร ?
เว้นไว้สำหรับพวกที่โกงเป็นนิสัย ซึ่งจริง ๆ คนส่วนมากไม่มีธรรมชาติแบบนั้น
ผลการวิจัยชี้ว่า 3 สาเหตุหลัก ๆ ของการโกงเกิดจาก
64% มีโอกาสให้โกง (opportunity)
24% ผลตอบแทนที่ได้รับจากการโกงมันสูง (incentives)
6% การหาเหตุผลมาอธิบายการโกงได้ (rationalization)
บวกกันแล้วไม่ครบร้อยเปอร์เซ็นต์นะคะ เพราะที่เหลือเป็นข้อปลีกย่อยอื่น ๆ ที่ท่านวิทยากรไม่ได้บอกเอาไว้
น่าสนใจที่ได้เห็นว่า คนส่วนใหญ่ไม่ได้ตั้งใจจะโกง ว่าง่าย ๆ คือ ไม่ได้ สุริยาเริงระบำ หรือ sundance เสียมาตั้งแต่เกิดหรอกค่ะ แต่มันทนยั่วยวนไม่ไหว
ของมันกองอยู่ตรงหน้า กล้องก็ไม่มี จับก็ไม่ได้ จะโกงไหมล่ะ ?
มันเลยทำให้การป้องกัน การปิดโอกาส หรือการมีมาตรการเพื่อขู่ เอ้ย เตือนให้ทราบถึงผลกระทบจะช่วยป้องกันการโกงอย่างมีนัยยะได้
หลายครั้ง การลงทุนเพื่อมาตรป้องกัน อาจมีค่าใช้จ่ายสูง
แต่ถ้าประเมินแล้ว คุ้มกับความสูญเสียที่อาจจะเกิดขึ้น ซึ่งอาจเป็นได้ทั้งเสียทั้งเงิน เสียทั้งความรู้สึก และบั่นทอนกำลังใจของทีม (แถม การไม่ป้องกัน ยังถือเป็นการสนับสนุนการโกงโดยทางอ้อมด้วย
เพราะคนจะเห็นว่า ทีนาย ก. ทำยังรอด ยังลอยนวลเลย เราเอาบ้างดีกว่า) ก็จำเป็นต้องมี และจำกัดวงของเจ้า 60 กว่าเปอร์เซ็นต์ที่จะทำการโกงได้
เช่น
อาจมีการต้อง log in เข้าไป ถึงใช้เครื่องถ่ายเอกสารได้ ทำให้หาได้ว่า ผู้ใช้งานแต่ละคน ถ่ายเอกสารไปเดือน ๆ ละเท่าไร และสมเหตุสมผลกับงานไหม ?
อาจต้องให้มีการระบุในการเบิกว่า เบิกไปใช้กับใคร งานอะไร แล้วสุ่มเช็คเอา ?
อาจต้องมีการติด GPS เพื่อสุ่มเช็คว่า แต่ละคนใช้รถบริษัทนอกเวลาทำงานเหมาะสมแค่ไหน ?
อาจต้องมีการตั้งกล้อง (ทั้งกล้องจริง และกล้องหลอก) เพื่อบันทึกหลักฐาน เพื่อป้องปราม ไม่ให้มีการโกงเกิดขึ้น
การโกง มีบางส่วนที่คล้ายกับการนอกใจ
คนส่วนใหญ่ มักจะบอกว่า “ไม่ได้ตั้งใจ”
ค่ะ ไม่ได้ตั้งใจ แต่มีลูก 4 คน
ไม่ได้ตั้งใจ แต่แอบกันเป็นปี
ไม่ได้ตั้งใจ แต่ปล่อยให้มีการถึงเนื้อถึงตัว
การเปิดและปล่อยโอกาส เป็นก้าวแรกของความเสี่ยงที่จะไปสู่จุดที่เดินกลับมาไม่ได้
ทบทวนดี ๆ อย่าปล่อยให้เกิดขึ้น
ความเชื่อใจเป็นสกุลเงินที่แพงที่สุด Trust is the most expensive currency
อย่าพลาดปล่อยให้ทั้งเนื้อตัว มีแต่ของแพงตั้งแต่หัวจรดเท้า ยกเว้นอย่างเดียวที่ราคาถูก คือ คาแรคเตอร์
เพราะมันซ่อมยากค่ะ
อ้อ เรื่องนอกใจเคยเขียนกระทู้ไปเมื่อหลายปีก่อนเรื่อง “ทำไมคนเราถึงนอกใจ” แล้วนะคะ
https://pantip.com/topic/41529599
โกง เพราะอะไร ? (น่าจะประยุกต์ตอบคำถามว่า นอกใจเพราะอะไรได้เช่นกัน)
เอามาพลิกดูคร่าว ๆ พบว่า อ่านอีกก็ยังคงน่าสนใจ อ่านแล้ว คิดตาม ก็สนุกอีก
มีการพูดถึงหลายแง่มุม และระดับความร้ายแรงของการทุจริต และคำถามทางศีลธรรมหลายอย่างทั้งเรื่องเล็ก และเรื่องใหญ่
ส่วนใหญ่ เรื่องเล็กมักไม่ค่อยมีปัญหา
แต่ถ้าทุกคนมองว่ามันเล็กหมด แล้วร่วมกันทำทั้งองค์กร รวม ๆ ยอดออกมา มันก็มักจะไม่เล็กนะคะ
ขอเอาส่วนเล็ก ๆ น้อย ๆ มาแชร์สั้น ๆ
ก่อนอื่น มานิยามกันสั้น ๆ ก่อนดีกว่าว่า อะไรเรียกว่าโกง ?
ในความหมายของคนทั่วไป หรือตามสามัญสำนึก
การโกง คือ การเบียดบัง ยักยอก ขโมย หรือจะเรียกให้น่าเอ็นดูหน่อยก็คือ แฮฟ แอบใช้ จงใจกระทำหรือจงใจละเว้นการกระทำบางอย่างเพื่อแสวงหาผลประโยชน์อันมิบังควร อันไม่สง่างาม อันไม่ควรกระทำจากหน้าที่การงานของตน
การจะบอกว่าโกงยังไง โกงมาก โกงน้อยมันก็ขึ้นอยู่กับหลาย ๆ อย่าง
บางเรื่อง มันเป็นพื้นที่สีเทา จะเทามาก เทาน้อย เทาทะมึนเกือบดำ ขึ้นอยู่กับว่าการปลูกฝังสามัญสำนึกและการนิยามของแต่ละองค์กร
เช่น
ถ่ายสไลด์เรียนปริญญาโทของตัวเองด้วยเครื่องถ่ายเอกสารขององค์กร
โกงไหม ?
แต่แค่สามสิบกว่าหน้าเอง ? จะให้เดิน 400 เมตร ไปปากซอยในอากาศร้อนเปรี้ยงเพื่อถ่ายหรือ ?
ทำไปก็ไม่มีใครเห็น ซะหน่อยดีไหม ?
ลูกหกล้ม แผลใหญ่ เย็บเสร็จแล้วเพิ่งออกจากโรงพยาบาล กลับไปต้องล้างแผล
ถึงฝั่งตรงข้ามจะมีร้านยาใหญ่โต ให้เดินข้ามไปซื้อ จะเดินไหม ?
300 เมตรนะ ต้องลงลิฟต์จากตึกที่อยู่เดินข้ามสะพานลอยไปอีกนะ ?
ขี้เกียจเดิน เบิกเอาก็ได้ ใครจะไปรู้ เค้าก็คงคิดว่าเบิกไปใช้กับคนไข้ในนี้แหละ ? dressing kit ก็แค่ไม่กี่บาท จะอะไรนักหนา ทีทำงานเกินเวลาไปเป็นชั่วโมง ไม่ได้ค่าล่วงเวลา ยังไม่เห็นบ่นเลย
ลูกค้ามาใช้บริการของบริษัท ปัญหาเค้าง่ายมากเลย แต่ชาร์จเรทบริษัท ขั้นต่ำ เริ่มที่วันละหมื่นห้า
สงสารเค้า ปัญหาแบบนี้ เราทำชั่วโมงเดียวก็เสร็จ
เอางี้ ให้เค้าจ่ายตรงให้เราละกัน คิดแค่สามพันพอ ทำหลังเลิกงาน ไม่โกงเวลาบริษัท
รู้สึกเหมือนได้ทำบุญกับลูกค้าด้วย
แอ๊ะ...
บางเรื่องมันก็ไม่เชิงว่าเป็นการโกงโดยตรง แต่เป็นการกระทำที่ไม่สง่างามในหน้าที่
เช่น
รถประจำตำแหน่ง ใช้สำหรับไปทำงานและหาลูกค้า
น้ำมัน ทางด่วน เบิกได้หมด
เหยียบ ๆ ไปเถอะ ถึงพัง บริษัทก็มีงบซ่อม
วันนี้วันอาทิตย์ ทำงานได้เท่าครึ่ง เขียนล่วงเวลาไปเต็มวันเลย
งานเปลี่ยนชิ้นส่วน ไม่ถึงสองชั่วโมงก็เสร็จ
เสร็จแล้วแวะเที่ยวทะเลดีกว่า
ขึ้นทางด่วนก็จะดีมาก ถึงรถไม่ติด แต่ประหยัดเวลาไปได้อีก 10 นาที จะได้กินกุ้งเผาเร็วขึ้น
ปัญหาข้างบนพวกนี้คุ้น ๆ ไหมคะ ? ใครเคยเผชิญหน้ากับปัญหาเหล่านี้บ้าง และต้องตัดสินใจอย่างไร ?
เว้นไว้สำหรับพวกที่โกงเป็นนิสัย ซึ่งจริง ๆ คนส่วนมากไม่มีธรรมชาติแบบนั้น
ผลการวิจัยชี้ว่า 3 สาเหตุหลัก ๆ ของการโกงเกิดจาก
64% มีโอกาสให้โกง (opportunity)
24% ผลตอบแทนที่ได้รับจากการโกงมันสูง (incentives)
6% การหาเหตุผลมาอธิบายการโกงได้ (rationalization)
บวกกันแล้วไม่ครบร้อยเปอร์เซ็นต์นะคะ เพราะที่เหลือเป็นข้อปลีกย่อยอื่น ๆ ที่ท่านวิทยากรไม่ได้บอกเอาไว้
น่าสนใจที่ได้เห็นว่า คนส่วนใหญ่ไม่ได้ตั้งใจจะโกง ว่าง่าย ๆ คือ ไม่ได้ สุริยาเริงระบำ หรือ sundance เสียมาตั้งแต่เกิดหรอกค่ะ แต่มันทนยั่วยวนไม่ไหว
ของมันกองอยู่ตรงหน้า กล้องก็ไม่มี จับก็ไม่ได้ จะโกงไหมล่ะ ?
มันเลยทำให้การป้องกัน การปิดโอกาส หรือการมีมาตรการเพื่อขู่ เอ้ย เตือนให้ทราบถึงผลกระทบจะช่วยป้องกันการโกงอย่างมีนัยยะได้
หลายครั้ง การลงทุนเพื่อมาตรป้องกัน อาจมีค่าใช้จ่ายสูง
แต่ถ้าประเมินแล้ว คุ้มกับความสูญเสียที่อาจจะเกิดขึ้น ซึ่งอาจเป็นได้ทั้งเสียทั้งเงิน เสียทั้งความรู้สึก และบั่นทอนกำลังใจของทีม (แถม การไม่ป้องกัน ยังถือเป็นการสนับสนุนการโกงโดยทางอ้อมด้วย
เพราะคนจะเห็นว่า ทีนาย ก. ทำยังรอด ยังลอยนวลเลย เราเอาบ้างดีกว่า) ก็จำเป็นต้องมี และจำกัดวงของเจ้า 60 กว่าเปอร์เซ็นต์ที่จะทำการโกงได้
เช่น
อาจมีการต้อง log in เข้าไป ถึงใช้เครื่องถ่ายเอกสารได้ ทำให้หาได้ว่า ผู้ใช้งานแต่ละคน ถ่ายเอกสารไปเดือน ๆ ละเท่าไร และสมเหตุสมผลกับงานไหม ?
อาจต้องให้มีการระบุในการเบิกว่า เบิกไปใช้กับใคร งานอะไร แล้วสุ่มเช็คเอา ?
อาจต้องมีการติด GPS เพื่อสุ่มเช็คว่า แต่ละคนใช้รถบริษัทนอกเวลาทำงานเหมาะสมแค่ไหน ?
อาจต้องมีการตั้งกล้อง (ทั้งกล้องจริง และกล้องหลอก) เพื่อบันทึกหลักฐาน เพื่อป้องปราม ไม่ให้มีการโกงเกิดขึ้น
การโกง มีบางส่วนที่คล้ายกับการนอกใจ
คนส่วนใหญ่ มักจะบอกว่า “ไม่ได้ตั้งใจ”
ค่ะ ไม่ได้ตั้งใจ แต่มีลูก 4 คน
ไม่ได้ตั้งใจ แต่แอบกันเป็นปี
ไม่ได้ตั้งใจ แต่ปล่อยให้มีการถึงเนื้อถึงตัว
การเปิดและปล่อยโอกาส เป็นก้าวแรกของความเสี่ยงที่จะไปสู่จุดที่เดินกลับมาไม่ได้
ทบทวนดี ๆ อย่าปล่อยให้เกิดขึ้น
ความเชื่อใจเป็นสกุลเงินที่แพงที่สุด Trust is the most expensive currency
อย่าพลาดปล่อยให้ทั้งเนื้อตัว มีแต่ของแพงตั้งแต่หัวจรดเท้า ยกเว้นอย่างเดียวที่ราคาถูก คือ คาแรคเตอร์
เพราะมันซ่อมยากค่ะ
อ้อ เรื่องนอกใจเคยเขียนกระทู้ไปเมื่อหลายปีก่อนเรื่อง “ทำไมคนเราถึงนอกใจ” แล้วนะคะ
https://pantip.com/topic/41529599