📌ทานอาหารที่มีเส้นใย🥦🥬🫛🥑อย่างพอเพียง ช่วยป้องกันมะเร็งลำไส้ใหญ่

กระทู้สนทนา

🥦 ทานอาหารที่มีเส้นใยอย่างพอเพียง เช่น ผัก ผลไม้ และออกกำลังกายสม่ำเสมอ ป้องกันมะเร็งลำไส้ใหญ่ได้ทุกขั้นตอนของการเกิดเลยค่ะ

.

🧬 มะเร็งไส้ใหญ่ (Colorectal cancer) เป็นมะเร็งที่มีอุบัติการณ์ค่อนข้างสูง เพราะลำไส้ใหญ่ติดต่อกับแวดล้อมภายนอกโดยตรง ผ่านทางอาหารและเหล่าแบคทีเรียในโพรง จึงมีโอกาสสัมผัสกับปัจจัยทำลายอย่างเรื้อรังได้เสมอ ทำให้ DNA เซลล์เยื่อบุโดนโจมตีซ้ำไปซ้ำมาค่ะ

.

⚠️ หากโชคร้าย DNA รหัสที่ควบคุมการแบ่งเซลล์เสียหาย ก็จะสะสม ‘ความเป็นมะเร็ง’ มากขึ้นเรื่อยๆ

ซึ่งโมเดลที่ใช้อธิบายที่ยอมรับกันทั่วโลกคือ Vogelstein model สรุปได้ดังนี้ค่ะ

.

1️⃣ รหัส APC เสียหาย
หน้าที่เดิม: คอยเบรกสัญญาณการแบ่งเซลล์ (Wnt/Catenin)
พอเสีย: การแบ่งเซลล์เร็วขึ้นมาก ทำให้ตรวจพบ ‘ติ่งเนื้อ’ (Polyp) ได้

2️⃣ รหัส KRAS เสียหาย
หน้าที่เดิม: รับคำสั่งจากสารกระตุ้น (growth factor) แล้วส่งต่อให้เซลล์แบ่งตัว
พอเสีย: ทำงานได้เอง จึงแบ่งตัวไวขึ้นอีก ทำให้ติ่งเนื้อเริ่มโตขึ้นเป็นก้อน (Adenoma)

3️⃣ รหัส DCC เสียหาย
หน้าที่เดิม: เบรกสัญญาณ TGF-b ที่ทำให้เซลล์เคลื่อนที่บุกรุกได้
พอเสีย: เซลล์เริ่มลุกลามออกข้างนอกได้

4️⃣ รหัส TP53 เสียหาย
หน้าที่เดิม: เบรกการแบ่งเซลล์ และสั่งทำลายเซลล์หากควบคุมไม่ได้
พอเสีย: ทุกอย่างควบคุมไม่ไหวแล้ว เซลล์มะเร็งจึงไม่สามารถเปิดระบบทำลายตัวเองได้

.

⏳ แต่ละขั้นตอน ใช้เวลาสั่งสมประมาณ 10-20 ปี ทำให้มักจะมาเป็นมะเร็งลำไส้ใหญ่กันช่วง 50 ปีขึ้นไป จึงเป็นที่มาว่าทำไมควรเริ่มคัดกรองช่วงอายุนี้ค่ะ

.

🥗 แล้วอาหารที่มีเส้นใยไปช่วยจุดไหน?

เส้นใยจากผักผลไม้จะผ่านการย่อยจากลำไส้เล็ก มุ่งตรงสู่ลำไส้ใหญ่ กลายเป็นอาหารให้แบคทีเรีย ‘ฝั่งดี’ เจริญเติบโต และสร้างกรดไขมันสายสั้น (Short chain fatty acid: SCFA)

ซึ่งช่วยต้านสัญญาณการแบ่งตัว (Wnt-Catenin) ที่ทำให้เกิดติ่งเนื้อในขั้น 1 ได้, กระตุ้นกลไกการทำลายเซลล์ในเซลล์ที่ควรจะตๅย, และทำให้ผนังลำไส้แข็งแรงขึ้น ไม่ให้สารอันตรายเข้าสู่ร่างกาย

แถมยังกระตุ้นระบบประสาทที่ผนังลำไส้ (ENS) ให้ทำงานดีขึ้น เพิ่มการเคลื่อนไหวของลำไส้ใหญ่ ทำให้การสัมผัสสารก่อมะเร็งกับผนังลำไส้ลดลง และอาหารเส้นใยมักมีสารต้านอนุมูลอิสระด้วย ลดการอักเสบเรื้อรัง ลดความเสียหายต่อ DNA ค่ะ

.

🏃‍♂️ แล้วการออกกำลังกายล่ะ?

ออกกำลังกายเพิ่มจำนวนเม็ดเลือดขาวสายพันธุ์ต้านการอักเสบ (Treg)

ทำให้อินซินออกฤทธิ์ดีขึ้น ตับอ่อนไม่จำเป็นต้องหลั่งอินซูลินมาเยอะ เพราะภาวะที่อินซูลินสูง จะกระตุ้นการสร้างสารเร่งโต (IGF-I) ซึ่งอาจไปเร่งการแบ่งเซลล์ในลำไส้ใหญ่ที่มีปัญหาอยู่แล้วได้

รวมถึงช่วยลดสัดส่วนไขมันในร่างกาย โดยเฉพาะไขมันในช่องท้องที่ใกล้กับลำไส้ใหญ่ ทำให้เนื้อเยื่อไขมันลดการหลั่งสารก่ออักเสบใส่ลำไส้ใหญ่ค่ะ

.
.

✅ ดังนั้นเพิ่มการกินอาหารที่มีเส้นใยช่วยได้มากเลยค่ะ แต่ใครที่มีภาวะลำไส้แปรปรวน อาจต้องปรึกษาแพทย์นิดนึง เพราะเส้นใยที่มากไปอาจกระตุ้นอาการได้

รวมทั้งออกกำลังกายสม่ำเสมอนะคะ จากข้อมูลงานวิจัย การออกกำลังกายแอโรบิก 150-300 นาที/สัปดาห์ ในระดับปานกลางขึ้นไป (ออกจนเหนื่อย) ช่วยได้มาก และสลับมาออกแบบ weight/resistant exercise เสริมกล้ามเนื้อ ก็จะยิ่งเพิ่มผลของการออกกำลังกายให้ดีขึ้นค่ะ

Page Quantia
Link⬇️
[Spoil] คลิกเพื่อดูข้อความที่ซ่อนไว้