ปัญหาการได้ยินแย่ลง... ในผู้สูงอายุ
หู เป็นอวัยวะที่ทำให้ได้ยินเสียงต่างๆ โดยนำพาคลื่นเสียงที่มีความหมายไปยังสมอง หลังจากนั้นสมองจะแปลความหมายของเสียงที่ได้ยินหากสมองไม่ได้รับการกระตุ้นด้วยเสียง ความสามารถในการแปลความหมายจากเสียงใดๆ ก็จะลดลง
ปัญหาเรื่องการได้ยินในผู้สูงอายุนั้นสามารถเกิดได้จากหลายสาเหตุแต่สาเหตุส่วนหนึ่งเกิดจากประสาทรับเสียงเสื่อมตามวัย โดยมีปัจจัยที่ส่งเสริมการเกิดหูตึงในผู้สูงอายุ ได้แก่ โรคประจำตัวเรื้อรัง เช่น เบาหวาน ความดันโลหิตสูง โรคหัวใจและหลอดเลือด รวมทั้งโรคทางไตที่ต้องใช้ยาเรื้อรัง สิ่งต่างๆ เหล่านี้ทำให้ผู้สูงอายุมีโอกาสเกิดปัญหาการได้ยินได้ทั้งสิ้น โดยพบได้ตั้งแต่ร้อยละ 40-60 ในผู้ที่มีอายุมากกว่า 75 ปี และเพิ่มสูงขึ้นมากกว่าร้อยละ 80 ในผู้ที่มีอายุมากกว่า 85 ปีขึ้นไปนั่นเองครับ
อาการเริ่มแรกของปัญหาการได้ยินหรือที่เราชอบเรียกว่า“หูตึง” นั้น คือจะไม่ค่อยได้ยินเสียงแหลมๆ หรือเสียงที่มีความถี่สูง เช่น เสียงผู้หญิง เสียงดนตรีคีย์สูงๆ หรือเมื่ออยู่ในสถานที่ซึ่งมีเสียงรบกวนก็อาจฟังไม่เข้าใจ ซึ่งอาการเหล่านี้จะค่อยๆ เป็นไปอย่างช้าๆ และเพิ่มมากขึ้น โดยผู้สูงอายุเองมักจะไม่รู้ตัว จนกลายเป็นปัญหาในการสื่อสารและการใช้ชีวิตประจำวัน โดยอาการที่สามารถสังเกตได้ เช่น
• มักจะถามซ้ำบ่อยๆ เมื่อมีคนพูดด้วยหรือโต้ตอบไปคนละเรื่อง
• พูดเสียงดัง เนื่องจากไม่ได้ยินเสียงของตัวเอง
• เปิดวิทยุ หรือโทรทัศน์เสียงดังขึ้น
แล้วจะดูแลอย่างไร เมื่อผู้สูงอายุมีปัญหาการได้ยิน
1. อธิบายให้ผู้สูงอายุเข้าใจสาเหตุของปัญหาการได้ยิน อันตราย และการรักษา
2. ในกรณีที่มีปัญหาการได้ยิน แต่ยังสื่อสารกับผู้อื่นได้หรือเป็นเพียงหูข้างเดียว อาจไม่จำเป็นต้องรักษา เพียงแต่ทำใจยอมรับ
3. หากมีปัญหาการได้ยินมาก ไม่ค่อยได้ยินเสียง โดยเป็นทั้ง2 ข้าง และไม่สามารถสื่อสารกับผู้อื่นได้ จึงควรปรึกษาแพทย์เพื่อฟื้นฟูสมรรถภาพการได้ยินด้วยการใช้เครื่องช่วยฟัง
4. หากปัญหาการได้ยินเกิดจากประสาทรับเสียงเสื่อมควรป้องกันไม่ให้ประสาทรับเสียงเสื่อมมากขึ้นดังนี้
• หลีกเลี่ยงเสียงดัง
• ผู้สูงอายุที่มีโรคประจำตัวต่างๆ ต้องควบคุมโรคให้ดี
• หลีกเลี่ยงอุบัติเหตุ หรือการกระทบกระเทือนบริเวณหู
• ลดอาหารเค็ม หรือเครื่องดื่มบางประเภทที่มีสารกระตุ้นประสาท เช่น กาแฟ ชา งดการสูบบุหรี่
• ออกกำลังกายสม่ำเสมอ ลดความเครียด และนอนหลับพักผ่อนให้เพียงพอ
แม้ว่าผู้สูงอายุจะมีแนวโน้มที่การทำงานของหูจะเสื่อมถอยได้ง่าย แต่หากดูแลสุขภาพตัวเองให้ดีอยู่เสมอก็สามารถป้องกันและช่วยลดความรุนแรงของโรคได้ รวมถึงการให้ความรัก ความเข้าใจ การดูแลต่อผู้สูงอายุของคนในครอบครัวก็เป็นสิ่งสำคัญ ที่จะช่วยให้ผู้สูงอายุมีกำลังใจ และใช้ชีวิตอย่างมีความสุขต่อไปได้นั่นเองครับ
ภาวะหูตึง ในผู้สูงอายุ
หู เป็นอวัยวะที่ทำให้ได้ยินเสียงต่างๆ โดยนำพาคลื่นเสียงที่มีความหมายไปยังสมอง หลังจากนั้นสมองจะแปลความหมายของเสียงที่ได้ยินหากสมองไม่ได้รับการกระตุ้นด้วยเสียง ความสามารถในการแปลความหมายจากเสียงใดๆ ก็จะลดลง
ปัญหาเรื่องการได้ยินในผู้สูงอายุนั้นสามารถเกิดได้จากหลายสาเหตุแต่สาเหตุส่วนหนึ่งเกิดจากประสาทรับเสียงเสื่อมตามวัย โดยมีปัจจัยที่ส่งเสริมการเกิดหูตึงในผู้สูงอายุ ได้แก่ โรคประจำตัวเรื้อรัง เช่น เบาหวาน ความดันโลหิตสูง โรคหัวใจและหลอดเลือด รวมทั้งโรคทางไตที่ต้องใช้ยาเรื้อรัง สิ่งต่างๆ เหล่านี้ทำให้ผู้สูงอายุมีโอกาสเกิดปัญหาการได้ยินได้ทั้งสิ้น โดยพบได้ตั้งแต่ร้อยละ 40-60 ในผู้ที่มีอายุมากกว่า 75 ปี และเพิ่มสูงขึ้นมากกว่าร้อยละ 80 ในผู้ที่มีอายุมากกว่า 85 ปีขึ้นไปนั่นเองครับ
อาการเริ่มแรกของปัญหาการได้ยินหรือที่เราชอบเรียกว่า“หูตึง” นั้น คือจะไม่ค่อยได้ยินเสียงแหลมๆ หรือเสียงที่มีความถี่สูง เช่น เสียงผู้หญิง เสียงดนตรีคีย์สูงๆ หรือเมื่ออยู่ในสถานที่ซึ่งมีเสียงรบกวนก็อาจฟังไม่เข้าใจ ซึ่งอาการเหล่านี้จะค่อยๆ เป็นไปอย่างช้าๆ และเพิ่มมากขึ้น โดยผู้สูงอายุเองมักจะไม่รู้ตัว จนกลายเป็นปัญหาในการสื่อสารและการใช้ชีวิตประจำวัน โดยอาการที่สามารถสังเกตได้ เช่น
• มักจะถามซ้ำบ่อยๆ เมื่อมีคนพูดด้วยหรือโต้ตอบไปคนละเรื่อง
• พูดเสียงดัง เนื่องจากไม่ได้ยินเสียงของตัวเอง
• เปิดวิทยุ หรือโทรทัศน์เสียงดังขึ้น
แล้วจะดูแลอย่างไร เมื่อผู้สูงอายุมีปัญหาการได้ยิน
1. อธิบายให้ผู้สูงอายุเข้าใจสาเหตุของปัญหาการได้ยิน อันตราย และการรักษา
2. ในกรณีที่มีปัญหาการได้ยิน แต่ยังสื่อสารกับผู้อื่นได้หรือเป็นเพียงหูข้างเดียว อาจไม่จำเป็นต้องรักษา เพียงแต่ทำใจยอมรับ
3. หากมีปัญหาการได้ยินมาก ไม่ค่อยได้ยินเสียง โดยเป็นทั้ง2 ข้าง และไม่สามารถสื่อสารกับผู้อื่นได้ จึงควรปรึกษาแพทย์เพื่อฟื้นฟูสมรรถภาพการได้ยินด้วยการใช้เครื่องช่วยฟัง
4. หากปัญหาการได้ยินเกิดจากประสาทรับเสียงเสื่อมควรป้องกันไม่ให้ประสาทรับเสียงเสื่อมมากขึ้นดังนี้
• หลีกเลี่ยงเสียงดัง
• ผู้สูงอายุที่มีโรคประจำตัวต่างๆ ต้องควบคุมโรคให้ดี
• หลีกเลี่ยงอุบัติเหตุ หรือการกระทบกระเทือนบริเวณหู
• ลดอาหารเค็ม หรือเครื่องดื่มบางประเภทที่มีสารกระตุ้นประสาท เช่น กาแฟ ชา งดการสูบบุหรี่
• ออกกำลังกายสม่ำเสมอ ลดความเครียด และนอนหลับพักผ่อนให้เพียงพอ
แม้ว่าผู้สูงอายุจะมีแนวโน้มที่การทำงานของหูจะเสื่อมถอยได้ง่าย แต่หากดูแลสุขภาพตัวเองให้ดีอยู่เสมอก็สามารถป้องกันและช่วยลดความรุนแรงของโรคได้ รวมถึงการให้ความรัก ความเข้าใจ การดูแลต่อผู้สูงอายุของคนในครอบครัวก็เป็นสิ่งสำคัญ ที่จะช่วยให้ผู้สูงอายุมีกำลังใจ และใช้ชีวิตอย่างมีความสุขต่อไปได้นั่นเองครับ