ดื่มนมแล้วต้องวิ่งเข้าห้องน้ำ ทำไมบางคนเป็น บางคนไม่เป็น? 🥛

ดร.กภ.ธวัชชัย ลักเซ้ง เขียนไว้ในนิตยสารหมอชาวบ้าน ฉบับที่ 557 ว่า อาการท้องอืด ปวดบิด แล้วต้องรีบวิ่งเข้าห้องน้ำหลังดื่มนม ไม่ได้แปลว่านมเสียหรือ "แพ้นม" เสมอไปครับ ส่วนใหญ่เกิดจากภาวะ "แพ้น้ำตาลแล็กโทส" (lactose intolerance) ซึ่งพบได้บ่อยมากในคนเอเชียรวมถึงคนไทย


1️⃣ รู้หรือไม่ว่าแล็กโทสไม่ได้ซ่อนอยู่แค่ในนม แต่ยังพบได้ในโยเกิร์ต ชีส ไอศกรีม ขนมปัง คุกกี้ ช็อกโกแลต ซุปก้อน ซอสครีม รวมถึงยาและอาหารเสริมบางชนิดที่ใช้แล็กโทสเป็นสารตัวเติมด้วยครับ ใครที่มีภาวะนี้จึงควรอ่านฉลากส่วนประกอบทุกครั้ง

2️⃣ งานวิจัยพบว่าคนเอเชียอาจมีภาวะแพ้น้ำตาลแล็กโทสมากถึง 70-90% ในผู้ใหญ่ เพราะร่างกายสร้างเอนไซม์แล็กเทสลดลงเมื่อโตขึ้น ต่างจากคนยุโรปหรือบางกลุ่มชาติพันธุ์ในแอฟริกาที่ปรับตัวทางพันธุกรรมให้สร้างเอนไซม์นี้ต่อเนื่องได้ตลอดชีวิต

3️⃣ อาการมักเริ่มภายใน 30 นาทีถึง 2 ชั่วโมงหลังดื่มนม และความรุนแรงขึ้นอยู่กับทั้งปริมาณแล็กโทสที่กินและปริมาณเอนไซม์ที่ร่างกายมีเหลืออยู่ครับ

4️⃣ ถ้าอยากดื่มนมต่อโดยไม่ทรมานท้อง ลองเริ่มจากปริมาณน้อยๆ ก่อน เลือกนมชนิด Lactose-free กินโยเกิร์ตหรือนมหมักแทนนมสด หรือดื่มนมพร้อมอาหารอื่นเพื่อลดการไหลผ่านเร็ว ส่วนแคลเซียมก็หาทดแทนได้จากปลาเล็กกินทั้งกระดูก ผักใบเขียว เต้าหู้ และงาดำครับ


แต่ถ้าอาการท้องเสียมีมูกเลือด ไข้สูง อาเจียนมาก หรืออ่อนเพลียมาก ควรพาไปพบแพทย์ทันที เพราะอาจเป็นสัญญาณของโรคอื่นที่รุนแรงกว่าครับ


ที่มา : หมอชาวบ้าน ปีที่ 47 ฉบับที่ 557 กันยายน 2568 หน้า 33-35