หลังจากอ่านจบ ความรู้สึกแรกคือ “อึดอัด” อย่างบอกไม่ถูกและยิ่งทำให้ผมตระหนักถึงความสำคัญของครอบครัวมากยิ่งขึ้น

ความสัมพันธ์ในบ้าน คือรากฐานสำคัญ เด็กคนหนึ่งจะเติบโตมาเป็นผู้ใหญ่แบบไหน หลายครั้งก็เริ่มต้นจากสิ่งที่เขาได้รับในวัยเด็ก

ผู้ใหญ่ที่มีปัญหาหลายคนอาจเคยเป็นเพียงเด็กคนหนึ่งที่ไม่เคยได้รับความเข้าใจ ไม่เคยได้รับความรักอย่างเพียงพอหรือมีบาดแผลบางอย่างที่ไม่มีใครช่วยเยียวยาอย่างถูกวิธี

เด็กไม่มีสิทธิ์เลือกว่าจะเกิดมาในครอบครัวแบบไหนไม่มีสิทธิ์เลือกว่าจะถูกปฏิบัติอย่างไร

แต่หากวันหนึ่ง เขาได้รับความรัก ได้รับการรับฟังอย่างตั้งใจได้รับความอ่อนโยนอย่างที่มนุษย์คนหนึ่งสมควรที่จะได้รับ ปมในใจบางอย่างก็อาจค่อยๆ คลายออกมาได้ในที่สุด

ในวรรณกรรม The Vegetarian ของ Han Kangไม่ได้พูดถึง “การกินมังสวิรัติ” อย่างที่ผมเข้าใจในตอนแรก

แต่มันคือเรื่องของหญิงสาวคนหนึ่งที่พยายามปฏิเสธ “ความรุนแรงของการเป็นมนุษย์”

ยองฮเย เธอเริ่มต้นจากการเลิกกินเนื้อหลังจากฝันร้ายเกี่ยวกับเลือด แต่รอยร้าวเล็กๆ นี้กลับค่อยๆ เปิดเผยความรุนแรงที่ซ่อนอยู่ในครอบครัว ในความสัมพันธ์ และสังคม

สิ่งที่น่าสนใจที่สุดในหนังสือเล่มนี้ไม่ใช่อาการของยองฮเย

แต่คือ “คนปกติ” ที่อยู่รอบๆตัวเธอ

ทุกคนพยายามควบคุมร่างกายของเธอโดยใช้คำว่า หวังดี ไม่ใช่ปราถนาดี ทั้งสามี พ่อ แม่ พี่เขยแม้แต่ระบบการแพทย์

ร่างกายของยองฮเยจึงกลายเป็นสนามต่อสู้ระหว่าง“อำนาจ” กับ “เสรีภาพในการเลือก”

เธอเหมือนถูกบังคับให้กลายเป็น “คนปกติ” ที่ถูกละเลย ถูกมองข้าม ถูกลดความสำคัญ เหมือนบ้านที่ทุกคนรู้ว่ามีบางอย่างผิดปกติ แต่ไม่มีใครกล้าพูดมันออกมาตรงๆจนกลายเป็นปมใหญ่ที่สุดของเรื่อง

นอกจากเรื่อง Beloved ของ Toni Morrison
นี่คืออีกเล่มที่ทำให้ผมอึดอัดใจมากที่สุด เหมือนผู้เขียนตั้งใจที่อยากให้รู้สึกแบบนั้น

อย่างน้อยที่สุด
วรรณกรรมแบบนี้ก็พาเราไปสำรวจโลกอีกใบ
โลกของผู้คนที่เติบโตมากับบาดแผล ความรุนแรง และความเงียบงัน

และบางที
มันอาจช่วยให้เราเข้าใจ เห็นใจ
และอ่อนโยนต่อมนุษย์รอบตัวมากขึ้นครับ

ดร. ริฎวาน ศอลิห์วงศ์สกุล