เท้า ไม่ได้แปลว่าตีนมาตั้งแต่แรก?
เท้า เป็นคำไทแท้จริง แต่ ความหมายเดิม มันต่างกันพอสมควรแต่ยังคงทำให้เห็นว่ามันมีวิวัฒนาการณ์ไปสู่ การเป็นตีนได้
เท้า เต้า ต้าว คำนี้มีหลายความหมายในกลุ่มภาษาไท
แปลว่า การค้ำยัน พิง หรือ เดิน (บางครั้งเสียงคล้ายกับชื่อเรียก ผลไม้)
(ไม้เท้า)
ในความหมายนี้ สามารถพบเห็นได้ในกลุ่มคนพูดภาษาตะกูลไท ดั่งเดิมได้ แทบทุกกลุ่ม แต่ที่แน่ๆ เท้า ในภาษาไทเดิมจริงๆ มันคือ "ตีน" แน่นอน เพราะทุกกลุ่ม เรียกเหมือนกัน
แล้วเท้า มันกลายมาเป็นตีนได้ยังไง ?
หากกลับไปดูรากฐานของกลุ่มคนพูดภาษาไท จริงๆแล้ว คนไท พูดภาษาระดับเท่ากัน เจ้าฟ้าต่างๆก็พูดในภาษาเดียวกับสามัญไพร่ คนทั่วไป สิ่งนี้พบเห็นได้ทั่วไปในกลุ่มไทยตอนเหนือ ลาว สิบสองปันนา หรือแม้แต่กลุ่มไทในเวียดนาม เพราะพวกเขาไม่มีราชาศัพท์ พวกเขานับถือผี ระบบการปกครองมันยังไม่ได้แบ่งกันขนาดนั้น ฉะนั้น แนวคิดภาษาของไทจริงๆ เขายังไม่ได้เขาสู่การแบ่งชนชั้นกันขนาดนั้น
แนวโน้มที่จะเริ่มมาเปลี่ยนเอาภาษาไทยบางคำมาทำให้สุภาพขึ้น มันน่าจะมาจากการมาผสมกับกลุ่มมอญขอมในภายหลัง ที่รับแนวคิดสมมุติเทพเข้ามา
จึงทำให้ต้องมีการสร้างภาษา 2ระดับขึ้นมา ระหว่างไพร่กับเจ้า สิ่งนี้ชัดเจนมากในกลุ่มไทยสยาม ที่จะมีระบบภาษาวรรณะ
และพัตนาอีกครั้งหลังเปลี่ยนแปลงการปกครองเมื่อไทยต้องเข้าสู่โลกสมัยใหม่ การสร้างภาษา ก็ต้องแยกระกว่างภาษากลาง ที่จะสื่อสารกับทั้งประเทศได้ และต้องมีระดับความสุภาพเพิ่มขึ้น ภาษาไทเดิม จึงถูกลดบดบาทลง เป็นคำหยาบบ้างคำไม่สุภาพบ้าง บางคำถูกเปลี่ยนความหมายเอาไปแทนคำที่เขามองว่าไม่สุภาพ เท้า จึงถูกนำมาแทน คำว่า ตีน ที่ถูกมองว่าไม่สุภาพ
สรุปสั้นในมุมมองของผม มันวิวัฒนาการให้เข้ากับระบบการปกครองของกลุ่มคนที่อยู่โซนไทย สยาม ถึง ปัจจุบัน ภาษาไทเดิมจึงต้องเปลี่ยนบทบาทเพื่อให้มันสอดรับกับมุมมองแบบใหม่ในที่แห่งนี้
ผมชวนตั้งข้อสงสัยว่าสุภาพกับภาษาดั่งเดิม อะไรคือเส้นแบ่งของความสุภาพในภาษานี้ ถ้าเรามองว่าภาษาไทดั่งเดิมไม่สุภาพ แล้วแบบนี้ภาษาไทดั่งเดิมจะเท่ากับไม่สุภาพหรอ? มันควรอยู่ที่เจตนาแทนมั้ยอะ
เท้า ไม่ได้แปลว่า ตีน มาตั้งแต่แรก?
เท้า เป็นคำไทแท้จริง แต่ ความหมายเดิม มันต่างกันพอสมควรแต่ยังคงทำให้เห็นว่ามันมีวิวัฒนาการณ์ไปสู่ การเป็นตีนได้
เท้า เต้า ต้าว คำนี้มีหลายความหมายในกลุ่มภาษาไท
แปลว่า การค้ำยัน พิง หรือ เดิน (บางครั้งเสียงคล้ายกับชื่อเรียก ผลไม้)
(ไม้เท้า)
ในความหมายนี้ สามารถพบเห็นได้ในกลุ่มคนพูดภาษาตะกูลไท ดั่งเดิมได้ แทบทุกกลุ่ม แต่ที่แน่ๆ เท้า ในภาษาไทเดิมจริงๆ มันคือ "ตีน" แน่นอน เพราะทุกกลุ่ม เรียกเหมือนกัน
แล้วเท้า มันกลายมาเป็นตีนได้ยังไง ?
หากกลับไปดูรากฐานของกลุ่มคนพูดภาษาไท จริงๆแล้ว คนไท พูดภาษาระดับเท่ากัน เจ้าฟ้าต่างๆก็พูดในภาษาเดียวกับสามัญไพร่ คนทั่วไป สิ่งนี้พบเห็นได้ทั่วไปในกลุ่มไทยตอนเหนือ ลาว สิบสองปันนา หรือแม้แต่กลุ่มไทในเวียดนาม เพราะพวกเขาไม่มีราชาศัพท์ พวกเขานับถือผี ระบบการปกครองมันยังไม่ได้แบ่งกันขนาดนั้น ฉะนั้น แนวคิดภาษาของไทจริงๆ เขายังไม่ได้เขาสู่การแบ่งชนชั้นกันขนาดนั้น
แนวโน้มที่จะเริ่มมาเปลี่ยนเอาภาษาไทยบางคำมาทำให้สุภาพขึ้น มันน่าจะมาจากการมาผสมกับกลุ่มมอญขอมในภายหลัง ที่รับแนวคิดสมมุติเทพเข้ามา
จึงทำให้ต้องมีการสร้างภาษา 2ระดับขึ้นมา ระหว่างไพร่กับเจ้า สิ่งนี้ชัดเจนมากในกลุ่มไทยสยาม ที่จะมีระบบภาษาวรรณะ
และพัตนาอีกครั้งหลังเปลี่ยนแปลงการปกครองเมื่อไทยต้องเข้าสู่โลกสมัยใหม่ การสร้างภาษา ก็ต้องแยกระกว่างภาษากลาง ที่จะสื่อสารกับทั้งประเทศได้ และต้องมีระดับความสุภาพเพิ่มขึ้น ภาษาไทเดิม จึงถูกลดบดบาทลง เป็นคำหยาบบ้างคำไม่สุภาพบ้าง บางคำถูกเปลี่ยนความหมายเอาไปแทนคำที่เขามองว่าไม่สุภาพ เท้า จึงถูกนำมาแทน คำว่า ตีน ที่ถูกมองว่าไม่สุภาพ
สรุปสั้นในมุมมองของผม มันวิวัฒนาการให้เข้ากับระบบการปกครองของกลุ่มคนที่อยู่โซนไทย สยาม ถึง ปัจจุบัน ภาษาไทเดิมจึงต้องเปลี่ยนบทบาทเพื่อให้มันสอดรับกับมุมมองแบบใหม่ในที่แห่งนี้
ผมชวนตั้งข้อสงสัยว่าสุภาพกับภาษาดั่งเดิม อะไรคือเส้นแบ่งของความสุภาพในภาษานี้ ถ้าเรามองว่าภาษาไทดั่งเดิมไม่สุภาพ แล้วแบบนี้ภาษาไทดั่งเดิมจะเท่ากับไม่สุภาพหรอ? มันควรอยู่ที่เจตนาแทนมั้ยอะ