1ปี4เดือนในการให้นมลูกสำหรับเรา มันยาวนานและไม่ได้ราบรื่นเสมอไป อ่านข้อมูลในอินเตอร์เน็ตและแก้ไขปัญหาลองถูกลองผิดมามาก จึงอยากรวบรวมไว้ในกระทู้นี้ เผื่ออาจจะเป็นประโยชน์สำหรับคุณแม่คนอื่นๆ เหมือนกับที่เราได้รับประโยชน์จากการที่คุณแม่ท่านอื่นๆ ได้กรุณาเขียนไว้ในโลกโซเชียลนะคะ หากมีการสะกดคำผิดหรือไม่ถูกต้องตามหลักไวยากรณ์ใดๆ เราขออภัยไว้ ณ ที่นี้ค่ะ
ข้อมูลส่วนตัว
- เป็นคนมีน้ำนมเยอะ ในที่นี้คือ ปั๊มได้ 2 ออนซ์ ภายในระยะเวลา 2 อาทิตย์ น้ำนมข้นโดยดูจากเวลาแช่นมในตู้ นมส่วนใสๆที่นอนก้นมีปริมาณน้อย นมที่อยู่บริเวณใกล้ฝาขวด หากวางทิ้งไว้เฉยๆทั้งวัน เวลาเทออกจะข้นเหมือนกับเยลลี่
- เป็นคุณแม่ที่ต้องกลับไปทำงานหลังจากลาคลอด 3 เดือน
สรุปประสบการณ์ให้นมลูกจนถึง 1.4 ขวบดังนี้ค่ะ
- วันแรกที่คลอด(ผ่าคลอด) พยาบาลเอาลูกมาเข้าเต้าหลังจากผ่านไปประมาณ 10 ชั่วโมง พยาบาลตรวจดูเต้านมพบว่ามีน้ำนมซึมออกมาแล้ว
- ให้ลูกเข้าเต้าในช่วงที่อยู่โรงพยาบาล แต่นับฉี่และอึไม่ได้ตามเกณฑ์รวมทั้งกลัวภาวะตัวเหลือง พยาบาลจึงขออนุญาตเสริมนมผง เราไม่ยอมเนื่องจากพบว่าน้ำหนักตัวลูกไม่ได้ลดลงต่ำกว่าเกณฑ์ตามที่เพจป้าหมอแนะนำไว้ จึงยังไม่อยากให้ลูกกินนมผง ณ ตอนนั้น แต่ขอสู้โดยการปั๊มนมหลังลูกเข้าเต้า
- ถึงแม้ว่าน้ำนมจะพอ ทำให้ฉี่อึตามเกณฑ์และลูกไม่มีภาวะตัวเหลือง จนได้ออกจากโรงพยาบาลตามกำหนดเวลา แต่สิ่งที่ได้มาคือหัวนมแตก
- กลับมาบ้านยังไม่กล้าให้ลูกเข้าเต้าเนื่องจากเจ็บหัวนมแตก และที่บ้านอยากช่วยเลี้ยงลูก จึงเป็นคุณแม่สายปั๊ม ป้อนนมลูกจากขวดเท่านั้น
- อาทิตย์ที่3หลังจากลูกคลอด ได้ประสบปัญหาท่อน้ำนมอุดตันครั้งแรก แก้ปัญหาโดยการเรียก premier home health plus มานวดออกให้ ซึ่งต้องยอมรับว่าบริการดี และยังแนะนำเรื่องการบีบนมด้วยมือให้ด้วย
- หลังจากหาย ได้ไปที่คลีนิกนมแม่ ที่คลีนิกนมแม่ มีการสอนเอาลูกเข้าเต้า ตรวจพังผืดและช่องปากของลูก สอนปั๊มนม ซึ่งสิ่งที่คลีนิกตรวจพบคือ ลูกมีพังผืดบางๆ หากตัดทิ้งอาจไม่ได้ช่วยเวลาที่ลูกดูดแล้วเจ็บมากนัก แต่เราตัดสินใจขอตัด ซึ่งพบว่าหลังตัดพังผืดรู้สึกได้ทันทีว่า ลูกดูดนมได้อย่างละมุนมากขึ้น
- หลังจากนั้น ท่อน้ำนมอุดตันเป็นอีกเรื่อยๆ ประมาณ 2 อาทิตย์ครั้ง ซึ่งแรกๆ เราทำอะไรไม่เป็นนอกจากเรียกคนมานวดออกให้ ซึ่งพอมีประสบการณ์หลายๆครั้งแล้ว พบว่าลูกดูดก็ออกค่ะ แต่เรานอยด์เสมอ กลัวจะไม่ออก เลยรีบเรียกคนมานวดก่อนให้ลูกลองดูด
- เมื่อครบ 2เดือน มีการปรับเวลาปั๊มนมจากทุกๆ3 ชั่วโมง เป็นทุก3ชั่วโมงครึ่ง และทุก 4 ชั่วโมง เมื่อครบ3เดือน
- เมื่อกลับมาทำงาน ยังคงยืดเวลาปั๊มออกไป จากทุก 4 ชั่วโมง เป็น 4 ชั่วโมงครึ่ง
- อาการท่อน้ำนมอุดตัน ยังมีมาเรื่อยๆ ถึงแม้จะระวังอาหารทอด มัน นม เนย แคลเซียม บีบมือตามให้เต้าเกลี้ยงทุกครั้งหลังปั๊ม ซึ่งแรกๆเรายังคงใช้ชีวิตเป็นคุณแม่สายปั๊มเป็นหลัก แต่มีความโชคดีโดยไม่รู้ตัว เมื่อคืนหนึ่ง ลูกนอนยาก ร้องไห้งอแง เลยลองนอนพร้อมลูกและให้ลูกเข้าเต้า ปรากฎว่าลูกหลับคาเต้า และเป็นอย่างนี้ทุกคืนคือเข้าเต้าแล้วหลับง่าย ลูกเลยติดนิสัยเข้าเต้าแม่ก่อนนอน จนทำให้หากวันไหนมีอาการท่อน้ำนมตันปั๊มนมไม่ออกที่ทำงาน กลับมาถึงบ้านกลางคืน ลูกสามารถช่วยชีวิตได้เกือบทุกครั้ง
- น้ำหนักลงเยอะมากๆ ผอมจนโทรม แต่กินอะไรมากไม่ได้เนื่องจากกลัวนมตัน อ้วนขึ้นมาได้จากการกินกล้วยปิ้งไม่ราดน้ำกะทิ หรือขนมไทับทิมกรอบ ลูกเดือยต้ม สาคูมะพร้าวอ่อนแบบที่ไม่มีน้ำกะทิ
- ช่วง4- 6 เดือนมีการปรับเวลาปั๊มนมจาก 4 ชั่วโมงครึ่งเป็น 5 ชั่วโมง และ 6 ชั่วโมงตามลำดับ
- อาการท่อน้ำนมตันยังมีอยู่เรื่อยๆ จนลูกครบ1ขวบ หลังจากนั้นไม่ตัน เนื่องจากมีการลดรอบปั๊มนมจนเหลือลูกเข้าเต้าล้วนในช่วงกลางคืนจนถึงเช้า ทำให้น้ำนมผลิตน้อยลงจนไม่มีอะไรจะตัน555 ช่วงที่นมตันสาหัสที่สุดคือ ช่วงลูก 8-10 เดือน มีอาการตันแทบทุกคืน ทั้งๆที่เลิกปรับเวลาปั๊มนมแล้วคือรักษาระดับปั๊มทุกๆ 6 ชั่วโมงหลังจาก 6 เดือน และสิ่งที่อุดตันมีขนาดใหญ่กว่า white dot คือมีลักษณะคล้ายสิวอุดตัน เส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 1 มิลลิเมตร และยาวประมาณ2-3 มิลลิเมตร ทำให้หลายๆครั้งลูกดูดก็ไม่ออกในครั้งเดียว ต้องดูดหลายครั้งหรือปั๊มต่อ ทำให้ทรมานมาก ผลที่ได้ในแง่ร้ายคือพอลูกดูดหลายๆที นมตรงรูนั้นไม่ยอมออก แต่จะกลายเป็นหัวนมแตกแบบมีเลือดไหล และผิวตรงหัวนม มีสีขาวพองๆลักษณะคล้ายๆกับเวลาเป็นร้อนในที่ปาก แต่ผลที่ได้ในแง่ดีโดยที่ไม่คาดมาก่อนคือ หลังจากผิวที่พองสีขาวลอกออกแล้ว(ใช้เวลาประมาณ 2-3 อาทิตย์โดยทาน้ำนมเสมอๆ) รูที่นมออกมีขนาดใหญ่ขึ้น นมออกง่ายขึ้น เราเป็นแบบนี้ 3 ครั้ง ในตำแหน่งต่างๆกัน ท่อที่ตัน สังเกตได้ชัดว่าเป็นท่อหลัก (หมายความว่านมออกท่อนั้นเยอะ หาท่อนั้นตัน เต้านมจะแข็งเป็นบริเวณ ½ หรือ 1/3 ของเต้านมเลย) มีขนาดใหญ่ขึ้นและอาการนมตันหายไปเอง เนื่องจากไขมันที่ตันมีขนาดเล็กกว่ารูที่นมออก ทำให้ไขมันระบายได้ง่ายขึ้น
- ยี่ห้อเครื่องปั๊มนมที่เคยให้มีดังนี้ (เราไม่ได้รับค่าโฆษณาหรือส่วนลดจากยี่ห้อใดๆนะคะ)
1. Spectra S1 ชอบที่สุดเนื่องจากดูดเกลี้ยง ดูดละมุน โหมดกระตุ้นดีคือแค่โหมดกระตุ้นนมก้อออกมาเกือบ 2ออนซ์แล้ว เสียงเบา นุ่มนวล ข้อเสียเดียวคือลำบากพกพา
2. Malish mirella ดูดแรงกว่า Spectra S1 จนหลายๆทีรู้สึกเจ็บ แต่เชื่อใจได้ว่าดูดเกลี้ยงเพราะแรงดูดของนางไปไกลมาก แต่เสียงดังมาก พกพาสะดวก 3. Malish Illaria คล้าย Mirella แต่ไม่มีแบตในตัว ทำให้เราขายทิ้งไป
4. Spectra 9+ ดูดแผ่วมากๆ ความถี่ในการดูดขึ้นอยู่กับความแรง ถ้าอยากให้ดูดแรงๆ ความถี่จะช้าทำให้รู้สึกหัวนมยืดๆ ข้อดีข้อเดียวคือเล็กมาก พกพาสะดวก เราขายทิ้งไปเช่นกัน
5. Malish Celia เครื่องเล็กพกสะดวก เสียงดัง ดูดไม่เกลี้ยงแต่ดูดดีกว่า Spectra 9+ ได้ขายทิ้งไปเช่นกัน
6. Unimom และ Youha เคยลองใช้ แรงดูดดีเครื่องเล็ก เสียงเบา แต่ยังสู้ spectral S1 และ Malish Mirella ไม่ได้สำหรับเรา
7. Ardo Calypso double plus เคยลองใช้ที่ร้านนมแม่ เสียงเบา นุ่มละมุนมากๆ แต่ที่ไม่ตัดสินใจซื้อเนื่องจากกรวยมีขนาดเดียว และเนื่องจากเค้าละมุนมาก น้ำนมแทบจะไม่ออกเลย อันนี้อาจจะเป็นเพราะนมมีความเคยชินกับแรงดูดของ Spectra S1 กับ malish mirella ไปแล้วก้อเป็นได้
- ปริมาณน้ำนมของเรา เป็นดังนี้
ลูก 3 เดือนได้ประมาณ 10 ออนซ์ ต่อครั้ง ปั๊มกลางวัน 3 ครั้ง ก่อนนอนลูกเข้าเต้า กลางดึกปั๊ม 1 ครั้ง
ลูก 6 เดือนได้ประมาณ 8-9 ออนซ์ ต่อครั้ง ปั๊มกลางวัน 3 ครั้ง ก่อนนอนลูกเข้าเต้า กลางดึกปั๊ม 1 ครั้ง
ลูก 7-10 เดือนได้ประมาณ 6-7 ออนซ์ ต่อครั้ง ปั๊มกลางวัน 3 ครั้ง ก่อนนอนลูกเข้าเต้า กลางดึกปั๊ม 1 ครั้ง
ลูก 11 เดือนได้ประมาณ 4.5 -6 ออนซ์ ต่อครั้ง ปั๊มกลางวัน 3 ครั้ง ก่อนนอนลูกเข้าเต้า กลางดึกปั๊ม 1 ครั้ง
ลูก 12 เดือน ปั๊มกลางวัน 2 ครั้งได้ครั้งละประมาณ 6 ออนซ์ ก่อนนอนและกลางดึกเต้าล้วน ช่วงเดือนนี้นมสต๊อกหมดแล้ว จึงเริ่มให้กินนมวัวค่ะ
หลัง 1 ขวบ ปั๊มกลางวัน 1 ครั้งได้ ปั๊มช่วงบ่ายๆ ให้นมคัดมากๆ ค่อยปั๊ม มากสุด 8 ออนซ์ ก่อนนอนและกลางดึกเต้าล้วน ปริมาณน้ำนมค่อยๆลดลงจนได้มากสุด 5 ออนซ์ ก่อนนอนและกลางดึกเต้าล้วน
หลัง 1.2 ขวบ เลิกปั๊มกลางวัน เต้านมคัดมีเจ็บบ้างในช่วงแรกๆ ลูกยังคงเข้าเต้าก่อนนอนและกลางดึกเต้าล้วน
ลูก 1.3 ขวบ เลิกปั๊มกลางวัน เต้านมไม่เจ็บแล้ว และอาการคัดน้อยลงอย่างมากในทุกๆวัน ลูกยังคงเข้าเต้าก่อนนอนและกลางดึกเต้าล้วน
นมแห้งเมื่อลูก 1.4 ปี เป็นการแขวนเต้าแบบไม่เจ็บปวด
คำแนะนำ
- ควรให้หมอเด็ก ตรวจพังผืดใต้ลิ้นและช่องปากของลูกตั้งแต่อยู่ที่โรงพยาบาล และให้พยาบาลหรือคลีนิกนมแม่ตรวจดูท่าดูดนมของลูก ให้เร็วที่สุด เพือให้ลูกดูดนมถูกท่า เนื่องจากถ้าลูกดูดถูกท่า แม่จะไม่รู้สึกเจ็บ และน้ำนมจะระบายออกได้ดี รวมทั้งกระตุ้นการผลิตน้ำนมได้ดี
- ในช่วงเดือนแรก การเลี้ยงลูกแบบเต้าล้วนสำหรับเรา สบายกว่าเป็นคุณแม่นักปั๊ม เนื่องจากวงจรของคุณแม่สายปั๊มจะต้องปั๊มทุกๆ3 ชั่วโมง สมมุติเริ่มปั๊มนมตอน 1.00 น. จะปั๊มเสร็จตอน 1.30 น. รอบการปั๊มต่อไปคือ 3.30 น. เรามีความคาดหวังว่าจะขอนอนซัก 3 ชั่วโมงแล้วค่อยปั๊ม แต่ปรากฏว่าลูกตื่นต้องเอาขวดป้อนลูก กว่าลูกจะหลับประมาณครึ่งชั่วโมง ดังนั้นอาจจะได้นอนจริงตอน 2.00 น. เวลานอนจะเหลือ 2 ชม. ครึ่ง (นี่คืออย่างหรูและไม่ค่อยจะเกิดขึ้น เพราะในชีวิตจริงต้องมีการจับเรอ ลูกอึ เปลี่ยนผ้าอ้อม ทำให้เวลานอนยิ่งลดลงไปอีก) นี่ยังไม่รวมบางช่วงเวลาทีติดภาระกิจส่วนตัวของแม่ เช่นอาบน้ำ กินข้าว มีญาติมาเยี่ยมลูก ทำให้เวลานอนยิ่งลดลงไปอีก ไม่ต้องกังวลว่าจะไม่มีนมสต็อกให้ลูกกิน เพราะนมยิ่งเอาออกหมดยิ่งผลิตเพิ่ม 2 อาทิตย์แรกเราปั๊มนมได้ 2 ออนซ์ พอเดือนที่ 2 เราปั๊มนมได้ 4 ออนซ์ซึ่งเกิดจากให้ลูกเข้าเต้าด้วยวันละครั้ง ปั๊มนมสม่ำเสมอ และบีบมือต่อหลังจากปั๊มเสร็จ ซึ่งนั่นแปลว่าถ้ายิ่งระบายออกยิ่งผลิตเพิ่ม เพื่อนเราเป็นสายเต้าล้วน เคยปั๊มออกมาถ่ายรูปเล่นๆ ได้นมน้อยกว่าเรา แต่มีนมเลี้ยงลูกจนถึง1ขวบ ดังนั้น ถ้าแม่เหนื่อยมาก ขอให้เป็นสายเต้าล้วนไปก่อน ถ้าแม่เครียด นอนน้อย กินน้อย นมจะน้อยตาม
- นวดเปิดท่อจำเป็นมั้ย สำหรับเรา เราแนะนำให้นวดค่ะ เพราะน้ำนมยิ่งออกไวยิ่งดีค่ะ แต่เลือกคนที่จะมานวดเปิดท่อซักนิดนึง การนวดเปิดท่อให้ได้ผล ไม่จำเป็นต้องแลกมาด้วยความเจ็บปวดใดๆเลยค่ะ ไม่ต้องเค้น ไม่มีความรุนแรง คนที่นวดเป็นเค้าทำแค่ไล้เต้านมเรา และบีบเบาๆ นมก็ออกค่ะ - อยู่ไฟจำเป็นมั้ย สำหรับเรา เราแนะนำให้อยู่ค่ะ เรามีอาการหนาวสั่นตอนเดือนแรก หนาวจนยกมือมากอดอกไว้ทีเดียว แต่อาการพวกนี้หายเป็นปลิดทิ้งหลังอยู่ไฟค่ะ ร่างกายสดชื่นขึ้นค่ะ
- เครื่องปั๊มนมที่เป็นเนื้อคู่ของเรา จะพบได้จากการได้ลองปั๊มเท่านั้น ไม่ควรซื้อเพราะอ่านรีวิวอย่างเดียว แม่สามารถทดลองได้ตามงานเด็ก หรือร้านขายเครื่องปั๊มนม จงยอมลงทุนเช่าเครื่องมาปั๊มซัก 2-3 วัน เพราะเครื่องปั๊มนมที่เป็นเนื้อคู่ของเรา จะทำให้เรามีความสุขในการปั๊มนม ไม่เกิดความรำคาญในเสียง หรือบาดเจ็บการกระชากหัวนม
- ลูกคือเครื่องมือที่ดีที่สุดในเวลาท่อน้ำนมอุดตัน ดังนั้น ถ้าไม่แน่ใจว่าตัวเองเป็นผู้ที่มีท่อน้ำนมใหญ่ ท่อน้ำนมตรง น้ำนมไม่ข้น หรือมีความเสี่ยงที่จะนมตัน ขอให้ฝึกให้ลูกเข้าเต้าไว้เสมอ เช่นเวลาเข้านอน เวลาตื่นนอน เสาร์อาทิตย์ หรือขณะที่แม่อยู่บ้าน
- อาหารทำให้นมตันหรือไม่ จากประสบการณ์ 1.4 ปี ไม่สามารถตอบได้แน่ชัด เพราะช่วงที่ตันหนักที่สุด คือลูก 8-10 เดือนที่ตันเกือบทุกคืน ได้ระวังอาหารอย่างมากที่สุดแล้ว ก็ไม่มีผลในการลดนมตันแม้แต่วันเดียว แต่ในช่วงอื่นๆก็ระวังเรื่องอาหารตลอด อาการนมตันมีประมาณเดือนละ 2 ครั้ง
- สิ่งที่เราพยายามทำเพื่อให้การปั๊มนมเป็นไปอย่างราบรื่น คือเวลาอาบน้ำ จะสังเกตหาwhite dot ที่อยู่ที่หัวนม มันจะเป็นจุดสีขาวๆใต้ผิวหนัง บางทีจะไม่เหน แต่ถ้าลองเอาปลายเล็บนิ้วโป้ง2 ข้าง (กรุณาตัดเล็บให้สั้นนะคะ) แล้วกดลงไปเหมือนตอนเราบีบสิวอุดตัน white dot จะโผล่ขึ้นมา เราทำอย่างนี้เฉพาะตำแหน่งที่เป็นรูของท่อหลัก เนื่องจากรูอื่นๆแทบไม่ตันค่ะ
(เดี๋ยวมาพิมพ์ต่อค่ะ)
สรุปประสบการณ์ให้นมลูกจนถึง 1.4 ขวบ
ข้อมูลส่วนตัว
- เป็นคนมีน้ำนมเยอะ ในที่นี้คือ ปั๊มได้ 2 ออนซ์ ภายในระยะเวลา 2 อาทิตย์ น้ำนมข้นโดยดูจากเวลาแช่นมในตู้ นมส่วนใสๆที่นอนก้นมีปริมาณน้อย นมที่อยู่บริเวณใกล้ฝาขวด หากวางทิ้งไว้เฉยๆทั้งวัน เวลาเทออกจะข้นเหมือนกับเยลลี่
- เป็นคุณแม่ที่ต้องกลับไปทำงานหลังจากลาคลอด 3 เดือน
สรุปประสบการณ์ให้นมลูกจนถึง 1.4 ขวบดังนี้ค่ะ
- วันแรกที่คลอด(ผ่าคลอด) พยาบาลเอาลูกมาเข้าเต้าหลังจากผ่านไปประมาณ 10 ชั่วโมง พยาบาลตรวจดูเต้านมพบว่ามีน้ำนมซึมออกมาแล้ว
- ให้ลูกเข้าเต้าในช่วงที่อยู่โรงพยาบาล แต่นับฉี่และอึไม่ได้ตามเกณฑ์รวมทั้งกลัวภาวะตัวเหลือง พยาบาลจึงขออนุญาตเสริมนมผง เราไม่ยอมเนื่องจากพบว่าน้ำหนักตัวลูกไม่ได้ลดลงต่ำกว่าเกณฑ์ตามที่เพจป้าหมอแนะนำไว้ จึงยังไม่อยากให้ลูกกินนมผง ณ ตอนนั้น แต่ขอสู้โดยการปั๊มนมหลังลูกเข้าเต้า
- ถึงแม้ว่าน้ำนมจะพอ ทำให้ฉี่อึตามเกณฑ์และลูกไม่มีภาวะตัวเหลือง จนได้ออกจากโรงพยาบาลตามกำหนดเวลา แต่สิ่งที่ได้มาคือหัวนมแตก
- กลับมาบ้านยังไม่กล้าให้ลูกเข้าเต้าเนื่องจากเจ็บหัวนมแตก และที่บ้านอยากช่วยเลี้ยงลูก จึงเป็นคุณแม่สายปั๊ม ป้อนนมลูกจากขวดเท่านั้น
- อาทิตย์ที่3หลังจากลูกคลอด ได้ประสบปัญหาท่อน้ำนมอุดตันครั้งแรก แก้ปัญหาโดยการเรียก premier home health plus มานวดออกให้ ซึ่งต้องยอมรับว่าบริการดี และยังแนะนำเรื่องการบีบนมด้วยมือให้ด้วย
- หลังจากหาย ได้ไปที่คลีนิกนมแม่ ที่คลีนิกนมแม่ มีการสอนเอาลูกเข้าเต้า ตรวจพังผืดและช่องปากของลูก สอนปั๊มนม ซึ่งสิ่งที่คลีนิกตรวจพบคือ ลูกมีพังผืดบางๆ หากตัดทิ้งอาจไม่ได้ช่วยเวลาที่ลูกดูดแล้วเจ็บมากนัก แต่เราตัดสินใจขอตัด ซึ่งพบว่าหลังตัดพังผืดรู้สึกได้ทันทีว่า ลูกดูดนมได้อย่างละมุนมากขึ้น
- หลังจากนั้น ท่อน้ำนมอุดตันเป็นอีกเรื่อยๆ ประมาณ 2 อาทิตย์ครั้ง ซึ่งแรกๆ เราทำอะไรไม่เป็นนอกจากเรียกคนมานวดออกให้ ซึ่งพอมีประสบการณ์หลายๆครั้งแล้ว พบว่าลูกดูดก็ออกค่ะ แต่เรานอยด์เสมอ กลัวจะไม่ออก เลยรีบเรียกคนมานวดก่อนให้ลูกลองดูด
- เมื่อครบ 2เดือน มีการปรับเวลาปั๊มนมจากทุกๆ3 ชั่วโมง เป็นทุก3ชั่วโมงครึ่ง และทุก 4 ชั่วโมง เมื่อครบ3เดือน
- เมื่อกลับมาทำงาน ยังคงยืดเวลาปั๊มออกไป จากทุก 4 ชั่วโมง เป็น 4 ชั่วโมงครึ่ง
- อาการท่อน้ำนมอุดตัน ยังมีมาเรื่อยๆ ถึงแม้จะระวังอาหารทอด มัน นม เนย แคลเซียม บีบมือตามให้เต้าเกลี้ยงทุกครั้งหลังปั๊ม ซึ่งแรกๆเรายังคงใช้ชีวิตเป็นคุณแม่สายปั๊มเป็นหลัก แต่มีความโชคดีโดยไม่รู้ตัว เมื่อคืนหนึ่ง ลูกนอนยาก ร้องไห้งอแง เลยลองนอนพร้อมลูกและให้ลูกเข้าเต้า ปรากฎว่าลูกหลับคาเต้า และเป็นอย่างนี้ทุกคืนคือเข้าเต้าแล้วหลับง่าย ลูกเลยติดนิสัยเข้าเต้าแม่ก่อนนอน จนทำให้หากวันไหนมีอาการท่อน้ำนมตันปั๊มนมไม่ออกที่ทำงาน กลับมาถึงบ้านกลางคืน ลูกสามารถช่วยชีวิตได้เกือบทุกครั้ง
- น้ำหนักลงเยอะมากๆ ผอมจนโทรม แต่กินอะไรมากไม่ได้เนื่องจากกลัวนมตัน อ้วนขึ้นมาได้จากการกินกล้วยปิ้งไม่ราดน้ำกะทิ หรือขนมไทับทิมกรอบ ลูกเดือยต้ม สาคูมะพร้าวอ่อนแบบที่ไม่มีน้ำกะทิ
- ช่วง4- 6 เดือนมีการปรับเวลาปั๊มนมจาก 4 ชั่วโมงครึ่งเป็น 5 ชั่วโมง และ 6 ชั่วโมงตามลำดับ
- อาการท่อน้ำนมตันยังมีอยู่เรื่อยๆ จนลูกครบ1ขวบ หลังจากนั้นไม่ตัน เนื่องจากมีการลดรอบปั๊มนมจนเหลือลูกเข้าเต้าล้วนในช่วงกลางคืนจนถึงเช้า ทำให้น้ำนมผลิตน้อยลงจนไม่มีอะไรจะตัน555 ช่วงที่นมตันสาหัสที่สุดคือ ช่วงลูก 8-10 เดือน มีอาการตันแทบทุกคืน ทั้งๆที่เลิกปรับเวลาปั๊มนมแล้วคือรักษาระดับปั๊มทุกๆ 6 ชั่วโมงหลังจาก 6 เดือน และสิ่งที่อุดตันมีขนาดใหญ่กว่า white dot คือมีลักษณะคล้ายสิวอุดตัน เส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 1 มิลลิเมตร และยาวประมาณ2-3 มิลลิเมตร ทำให้หลายๆครั้งลูกดูดก็ไม่ออกในครั้งเดียว ต้องดูดหลายครั้งหรือปั๊มต่อ ทำให้ทรมานมาก ผลที่ได้ในแง่ร้ายคือพอลูกดูดหลายๆที นมตรงรูนั้นไม่ยอมออก แต่จะกลายเป็นหัวนมแตกแบบมีเลือดไหล และผิวตรงหัวนม มีสีขาวพองๆลักษณะคล้ายๆกับเวลาเป็นร้อนในที่ปาก แต่ผลที่ได้ในแง่ดีโดยที่ไม่คาดมาก่อนคือ หลังจากผิวที่พองสีขาวลอกออกแล้ว(ใช้เวลาประมาณ 2-3 อาทิตย์โดยทาน้ำนมเสมอๆ) รูที่นมออกมีขนาดใหญ่ขึ้น นมออกง่ายขึ้น เราเป็นแบบนี้ 3 ครั้ง ในตำแหน่งต่างๆกัน ท่อที่ตัน สังเกตได้ชัดว่าเป็นท่อหลัก (หมายความว่านมออกท่อนั้นเยอะ หาท่อนั้นตัน เต้านมจะแข็งเป็นบริเวณ ½ หรือ 1/3 ของเต้านมเลย) มีขนาดใหญ่ขึ้นและอาการนมตันหายไปเอง เนื่องจากไขมันที่ตันมีขนาดเล็กกว่ารูที่นมออก ทำให้ไขมันระบายได้ง่ายขึ้น
- ยี่ห้อเครื่องปั๊มนมที่เคยให้มีดังนี้ (เราไม่ได้รับค่าโฆษณาหรือส่วนลดจากยี่ห้อใดๆนะคะ)
1. Spectra S1 ชอบที่สุดเนื่องจากดูดเกลี้ยง ดูดละมุน โหมดกระตุ้นดีคือแค่โหมดกระตุ้นนมก้อออกมาเกือบ 2ออนซ์แล้ว เสียงเบา นุ่มนวล ข้อเสียเดียวคือลำบากพกพา
2. Malish mirella ดูดแรงกว่า Spectra S1 จนหลายๆทีรู้สึกเจ็บ แต่เชื่อใจได้ว่าดูดเกลี้ยงเพราะแรงดูดของนางไปไกลมาก แต่เสียงดังมาก พกพาสะดวก 3. Malish Illaria คล้าย Mirella แต่ไม่มีแบตในตัว ทำให้เราขายทิ้งไป
4. Spectra 9+ ดูดแผ่วมากๆ ความถี่ในการดูดขึ้นอยู่กับความแรง ถ้าอยากให้ดูดแรงๆ ความถี่จะช้าทำให้รู้สึกหัวนมยืดๆ ข้อดีข้อเดียวคือเล็กมาก พกพาสะดวก เราขายทิ้งไปเช่นกัน
5. Malish Celia เครื่องเล็กพกสะดวก เสียงดัง ดูดไม่เกลี้ยงแต่ดูดดีกว่า Spectra 9+ ได้ขายทิ้งไปเช่นกัน
6. Unimom และ Youha เคยลองใช้ แรงดูดดีเครื่องเล็ก เสียงเบา แต่ยังสู้ spectral S1 และ Malish Mirella ไม่ได้สำหรับเรา
7. Ardo Calypso double plus เคยลองใช้ที่ร้านนมแม่ เสียงเบา นุ่มละมุนมากๆ แต่ที่ไม่ตัดสินใจซื้อเนื่องจากกรวยมีขนาดเดียว และเนื่องจากเค้าละมุนมาก น้ำนมแทบจะไม่ออกเลย อันนี้อาจจะเป็นเพราะนมมีความเคยชินกับแรงดูดของ Spectra S1 กับ malish mirella ไปแล้วก้อเป็นได้
- ปริมาณน้ำนมของเรา เป็นดังนี้
ลูก 3 เดือนได้ประมาณ 10 ออนซ์ ต่อครั้ง ปั๊มกลางวัน 3 ครั้ง ก่อนนอนลูกเข้าเต้า กลางดึกปั๊ม 1 ครั้ง
ลูก 6 เดือนได้ประมาณ 8-9 ออนซ์ ต่อครั้ง ปั๊มกลางวัน 3 ครั้ง ก่อนนอนลูกเข้าเต้า กลางดึกปั๊ม 1 ครั้ง
ลูก 7-10 เดือนได้ประมาณ 6-7 ออนซ์ ต่อครั้ง ปั๊มกลางวัน 3 ครั้ง ก่อนนอนลูกเข้าเต้า กลางดึกปั๊ม 1 ครั้ง
ลูก 11 เดือนได้ประมาณ 4.5 -6 ออนซ์ ต่อครั้ง ปั๊มกลางวัน 3 ครั้ง ก่อนนอนลูกเข้าเต้า กลางดึกปั๊ม 1 ครั้ง
ลูก 12 เดือน ปั๊มกลางวัน 2 ครั้งได้ครั้งละประมาณ 6 ออนซ์ ก่อนนอนและกลางดึกเต้าล้วน ช่วงเดือนนี้นมสต๊อกหมดแล้ว จึงเริ่มให้กินนมวัวค่ะ
หลัง 1 ขวบ ปั๊มกลางวัน 1 ครั้งได้ ปั๊มช่วงบ่ายๆ ให้นมคัดมากๆ ค่อยปั๊ม มากสุด 8 ออนซ์ ก่อนนอนและกลางดึกเต้าล้วน ปริมาณน้ำนมค่อยๆลดลงจนได้มากสุด 5 ออนซ์ ก่อนนอนและกลางดึกเต้าล้วน
หลัง 1.2 ขวบ เลิกปั๊มกลางวัน เต้านมคัดมีเจ็บบ้างในช่วงแรกๆ ลูกยังคงเข้าเต้าก่อนนอนและกลางดึกเต้าล้วน
ลูก 1.3 ขวบ เลิกปั๊มกลางวัน เต้านมไม่เจ็บแล้ว และอาการคัดน้อยลงอย่างมากในทุกๆวัน ลูกยังคงเข้าเต้าก่อนนอนและกลางดึกเต้าล้วน
นมแห้งเมื่อลูก 1.4 ปี เป็นการแขวนเต้าแบบไม่เจ็บปวด
คำแนะนำ
- ควรให้หมอเด็ก ตรวจพังผืดใต้ลิ้นและช่องปากของลูกตั้งแต่อยู่ที่โรงพยาบาล และให้พยาบาลหรือคลีนิกนมแม่ตรวจดูท่าดูดนมของลูก ให้เร็วที่สุด เพือให้ลูกดูดนมถูกท่า เนื่องจากถ้าลูกดูดถูกท่า แม่จะไม่รู้สึกเจ็บ และน้ำนมจะระบายออกได้ดี รวมทั้งกระตุ้นการผลิตน้ำนมได้ดี
- ในช่วงเดือนแรก การเลี้ยงลูกแบบเต้าล้วนสำหรับเรา สบายกว่าเป็นคุณแม่นักปั๊ม เนื่องจากวงจรของคุณแม่สายปั๊มจะต้องปั๊มทุกๆ3 ชั่วโมง สมมุติเริ่มปั๊มนมตอน 1.00 น. จะปั๊มเสร็จตอน 1.30 น. รอบการปั๊มต่อไปคือ 3.30 น. เรามีความคาดหวังว่าจะขอนอนซัก 3 ชั่วโมงแล้วค่อยปั๊ม แต่ปรากฏว่าลูกตื่นต้องเอาขวดป้อนลูก กว่าลูกจะหลับประมาณครึ่งชั่วโมง ดังนั้นอาจจะได้นอนจริงตอน 2.00 น. เวลานอนจะเหลือ 2 ชม. ครึ่ง (นี่คืออย่างหรูและไม่ค่อยจะเกิดขึ้น เพราะในชีวิตจริงต้องมีการจับเรอ ลูกอึ เปลี่ยนผ้าอ้อม ทำให้เวลานอนยิ่งลดลงไปอีก) นี่ยังไม่รวมบางช่วงเวลาทีติดภาระกิจส่วนตัวของแม่ เช่นอาบน้ำ กินข้าว มีญาติมาเยี่ยมลูก ทำให้เวลานอนยิ่งลดลงไปอีก ไม่ต้องกังวลว่าจะไม่มีนมสต็อกให้ลูกกิน เพราะนมยิ่งเอาออกหมดยิ่งผลิตเพิ่ม 2 อาทิตย์แรกเราปั๊มนมได้ 2 ออนซ์ พอเดือนที่ 2 เราปั๊มนมได้ 4 ออนซ์ซึ่งเกิดจากให้ลูกเข้าเต้าด้วยวันละครั้ง ปั๊มนมสม่ำเสมอ และบีบมือต่อหลังจากปั๊มเสร็จ ซึ่งนั่นแปลว่าถ้ายิ่งระบายออกยิ่งผลิตเพิ่ม เพื่อนเราเป็นสายเต้าล้วน เคยปั๊มออกมาถ่ายรูปเล่นๆ ได้นมน้อยกว่าเรา แต่มีนมเลี้ยงลูกจนถึง1ขวบ ดังนั้น ถ้าแม่เหนื่อยมาก ขอให้เป็นสายเต้าล้วนไปก่อน ถ้าแม่เครียด นอนน้อย กินน้อย นมจะน้อยตาม
- นวดเปิดท่อจำเป็นมั้ย สำหรับเรา เราแนะนำให้นวดค่ะ เพราะน้ำนมยิ่งออกไวยิ่งดีค่ะ แต่เลือกคนที่จะมานวดเปิดท่อซักนิดนึง การนวดเปิดท่อให้ได้ผล ไม่จำเป็นต้องแลกมาด้วยความเจ็บปวดใดๆเลยค่ะ ไม่ต้องเค้น ไม่มีความรุนแรง คนที่นวดเป็นเค้าทำแค่ไล้เต้านมเรา และบีบเบาๆ นมก็ออกค่ะ - อยู่ไฟจำเป็นมั้ย สำหรับเรา เราแนะนำให้อยู่ค่ะ เรามีอาการหนาวสั่นตอนเดือนแรก หนาวจนยกมือมากอดอกไว้ทีเดียว แต่อาการพวกนี้หายเป็นปลิดทิ้งหลังอยู่ไฟค่ะ ร่างกายสดชื่นขึ้นค่ะ
- เครื่องปั๊มนมที่เป็นเนื้อคู่ของเรา จะพบได้จากการได้ลองปั๊มเท่านั้น ไม่ควรซื้อเพราะอ่านรีวิวอย่างเดียว แม่สามารถทดลองได้ตามงานเด็ก หรือร้านขายเครื่องปั๊มนม จงยอมลงทุนเช่าเครื่องมาปั๊มซัก 2-3 วัน เพราะเครื่องปั๊มนมที่เป็นเนื้อคู่ของเรา จะทำให้เรามีความสุขในการปั๊มนม ไม่เกิดความรำคาญในเสียง หรือบาดเจ็บการกระชากหัวนม
- ลูกคือเครื่องมือที่ดีที่สุดในเวลาท่อน้ำนมอุดตัน ดังนั้น ถ้าไม่แน่ใจว่าตัวเองเป็นผู้ที่มีท่อน้ำนมใหญ่ ท่อน้ำนมตรง น้ำนมไม่ข้น หรือมีความเสี่ยงที่จะนมตัน ขอให้ฝึกให้ลูกเข้าเต้าไว้เสมอ เช่นเวลาเข้านอน เวลาตื่นนอน เสาร์อาทิตย์ หรือขณะที่แม่อยู่บ้าน
- อาหารทำให้นมตันหรือไม่ จากประสบการณ์ 1.4 ปี ไม่สามารถตอบได้แน่ชัด เพราะช่วงที่ตันหนักที่สุด คือลูก 8-10 เดือนที่ตันเกือบทุกคืน ได้ระวังอาหารอย่างมากที่สุดแล้ว ก็ไม่มีผลในการลดนมตันแม้แต่วันเดียว แต่ในช่วงอื่นๆก็ระวังเรื่องอาหารตลอด อาการนมตันมีประมาณเดือนละ 2 ครั้ง
- สิ่งที่เราพยายามทำเพื่อให้การปั๊มนมเป็นไปอย่างราบรื่น คือเวลาอาบน้ำ จะสังเกตหาwhite dot ที่อยู่ที่หัวนม มันจะเป็นจุดสีขาวๆใต้ผิวหนัง บางทีจะไม่เหน แต่ถ้าลองเอาปลายเล็บนิ้วโป้ง2 ข้าง (กรุณาตัดเล็บให้สั้นนะคะ) แล้วกดลงไปเหมือนตอนเราบีบสิวอุดตัน white dot จะโผล่ขึ้นมา เราทำอย่างนี้เฉพาะตำแหน่งที่เป็นรูของท่อหลัก เนื่องจากรูอื่นๆแทบไม่ตันค่ะ
(เดี๋ยวมาพิมพ์ต่อค่ะ)