ช่วงที่ผมเรียนระดับมหาวิทยาลัย บางวันไม่มีชั่วโมงเรียน นอนอยู่ที่บ้าน ก็เปิดวิทยุคลื่นสั้น ค้นหาเพลงฟัง หมุนจูนไปมา เจออยู่สถานีหนึ่ง กำลังเปิดเพลงบรรเลงชนิดที่ผมฟังแล้ว นึกวาดภาพตัวเองอยู่แถวรีสอร์ทแถวฝั่งอันดามัน ลมพัดโชยมาเย็นๆ พร้อมเครื่องดิ่มบางๆ นั่นแหละ แต่จำชื่อเพลงที่บรรเลงในขณะนั้นไม่ได้ว่าเป็นเพลงอะไร ?
อีกหลายปีต่อมา ผมพยายามค้นหาเพลงนี้ แม้จะย้ายไปทำงานที่ปักษ์ใต้ หรือกลับมาทำงานที่บ้านแล้วก็ตาม วี่แววของเพลงนี้ก็ไม่ปรากฎให้เห็นอีก จนกระทั่งมาเจอเพลงเพราะเพลงหนึ่ง คือ La Paloma ถึงแม้จะติดใจในความเพราะ แต่ไม่ใช่เพลงที่ผมค้นหา
จนกระทั่งมาเปิดฟังเพลงของป้า Frances Yip ที่ร้องเพลงดังของเอเซียในยูทูป จาก Arirang แล้ววกมาหาเพลงที่ผมตั้งใจค้นหา ฟังแล้วดีดนิ้วมือตัวเองแป๊ะเลยว่า นี่แหละ เพลงที่ข้าหามานาน นั่นคือเพลง Bengawan Solo เพลงดังของประเทศอินโดนีเซีย และสถานีวิทยุที่เปิดในขณะนั้นคือ สถานีวิทยุแห่งชาติของอินโดนีเซีย
จากเว็บไซต์ของ Wikipedia Thai ได้อธิบายของที่มาของชื่อว่า
"เบองาวัน โซโล" (อินโดนีเซีย: Bengawan Solo) (บางครั้งเรียก เพียง "โซโล", คำว่า Bengawan เป็นภาษาชวาโบราณ หมายถึง แม่น้ำ)
เป็นแม่น้ำสายยาวที่สุดในเกาะชวา ของประเทศอินโดนีเซีย ความยาวประมาณ 540 กิโลเมตร มีความสำคัญในฐานะเป็นเส้นทางสัญจร แหล่งน้ำใช้อุปโภคบริโภค และเพื่อการเกษตรของพื้นที่ทางตอนเหนือและตะวันออกของเกาะ
นอกจากนี้ยังมีชื่อเสียงในแวดวงโบราณมานุษยวิทยาด้วย โดยมีการค้นพบซากมนุษย์โบราณหลายครั้งในพื้นที่หลายแห่งของลุ่มน้ำเหล่านี้ รวมทั้งซากดึกดำบรรพ์ของกะโหลกมนุษย์สมัยแรกๆ ที่มีชื่อเรียกกันทั่วไปว่า "มนุษย์ชวา"
แม่น้ำเบองาวาน โซโล มีต้นกำเนิดที่ภูเขาไฟลาวู (Lawu) ในชวาตอนกลาง แล้วไหลไปทางเหนือ ผ่านเทือกเขาเซวู ตลอดเส้นทาง มีสาขาแยกออกไปหลายช่วง
มีแม่น้ำสาขาที่สำคัญ เช่น แม่น้ำ มาดิอุน แม่น้ำบรันตาส
แม่น้ำโซโลยังผ่านไปทางตะวันออก สู่ชวาตะวันออก ผ่านเทือกเขาเกนดัง และลุ่มน้ำโซโล ซึ่งเป็นที่ราบ ทั้งนี้ได้ไหลผ่านเมืองใหญ่ที่ชื่อ สุราการ์ตา (ผู้คนในท้องถิ่นที่นี่ เรียกว่า แม่น้ำโซโล) และสุดท้ายไหลออกไปที่ทะเลชวา ใกล้กับเมืองสุราบายา
แม่น้ำสายนี้เป็นแรงบันดาลใจให้ เกอซัง มาร์โตฮาร์โตโน (Gesang Martohartono) แต่งเพลงเบองาวัน โซโลขึ้น โดยพรรณนาถึงแม่น้ำสายนี้ และเป็นเพลงที่มีชื่อเสียงมากเพลงหนึ่งของอินโดนีเซีย
พอรู้ความเป็นมาแล้ว ลองฟังเสียงจากนักร้องต้นฉบับดีไหมครับ ?
https://youtu.be/-J4yNa2w_I0
และเสียงจากนักร้องรุ่นลูก รุ่นหลานที่ทำนองอาจแตกต่างไปสักเล็กน้อย
https://youtu.be/csyYxUG6RQI
นอกจากจะเป็นเพลงดังในประเทศแบบเพลง "บัวขาว" ของไทยแล้ว ยังเป็นเพลงที่นักร้องต่างประเทศนำไปร้องสร้างชื่อเสียงให้แพร่กระจายไปอีก อย่างเช่นป้าฟรานซิส ยิป นี่แหละ
https://youtu.be/2TaQcq00rRA
แถวๆ บ้านนี่แหละครับ แค่เพลงเดียว
อีกหลายปีต่อมา ผมพยายามค้นหาเพลงนี้ แม้จะย้ายไปทำงานที่ปักษ์ใต้ หรือกลับมาทำงานที่บ้านแล้วก็ตาม วี่แววของเพลงนี้ก็ไม่ปรากฎให้เห็นอีก จนกระทั่งมาเจอเพลงเพราะเพลงหนึ่ง คือ La Paloma ถึงแม้จะติดใจในความเพราะ แต่ไม่ใช่เพลงที่ผมค้นหา
จนกระทั่งมาเปิดฟังเพลงของป้า Frances Yip ที่ร้องเพลงดังของเอเซียในยูทูป จาก Arirang แล้ววกมาหาเพลงที่ผมตั้งใจค้นหา ฟังแล้วดีดนิ้วมือตัวเองแป๊ะเลยว่า นี่แหละ เพลงที่ข้าหามานาน นั่นคือเพลง Bengawan Solo เพลงดังของประเทศอินโดนีเซีย และสถานีวิทยุที่เปิดในขณะนั้นคือ สถานีวิทยุแห่งชาติของอินโดนีเซีย
จากเว็บไซต์ของ Wikipedia Thai ได้อธิบายของที่มาของชื่อว่า
"เบองาวัน โซโล" (อินโดนีเซีย: Bengawan Solo) (บางครั้งเรียก เพียง "โซโล", คำว่า Bengawan เป็นภาษาชวาโบราณ หมายถึง แม่น้ำ)
เป็นแม่น้ำสายยาวที่สุดในเกาะชวา ของประเทศอินโดนีเซีย ความยาวประมาณ 540 กิโลเมตร มีความสำคัญในฐานะเป็นเส้นทางสัญจร แหล่งน้ำใช้อุปโภคบริโภค และเพื่อการเกษตรของพื้นที่ทางตอนเหนือและตะวันออกของเกาะ
นอกจากนี้ยังมีชื่อเสียงในแวดวงโบราณมานุษยวิทยาด้วย โดยมีการค้นพบซากมนุษย์โบราณหลายครั้งในพื้นที่หลายแห่งของลุ่มน้ำเหล่านี้ รวมทั้งซากดึกดำบรรพ์ของกะโหลกมนุษย์สมัยแรกๆ ที่มีชื่อเรียกกันทั่วไปว่า "มนุษย์ชวา"
แม่น้ำเบองาวาน โซโล มีต้นกำเนิดที่ภูเขาไฟลาวู (Lawu) ในชวาตอนกลาง แล้วไหลไปทางเหนือ ผ่านเทือกเขาเซวู ตลอดเส้นทาง มีสาขาแยกออกไปหลายช่วง
มีแม่น้ำสาขาที่สำคัญ เช่น แม่น้ำ มาดิอุน แม่น้ำบรันตาส
แม่น้ำโซโลยังผ่านไปทางตะวันออก สู่ชวาตะวันออก ผ่านเทือกเขาเกนดัง และลุ่มน้ำโซโล ซึ่งเป็นที่ราบ ทั้งนี้ได้ไหลผ่านเมืองใหญ่ที่ชื่อ สุราการ์ตา (ผู้คนในท้องถิ่นที่นี่ เรียกว่า แม่น้ำโซโล) และสุดท้ายไหลออกไปที่ทะเลชวา ใกล้กับเมืองสุราบายา
แม่น้ำสายนี้เป็นแรงบันดาลใจให้ เกอซัง มาร์โตฮาร์โตโน (Gesang Martohartono) แต่งเพลงเบองาวัน โซโลขึ้น โดยพรรณนาถึงแม่น้ำสายนี้ และเป็นเพลงที่มีชื่อเสียงมากเพลงหนึ่งของอินโดนีเซีย
พอรู้ความเป็นมาแล้ว ลองฟังเสียงจากนักร้องต้นฉบับดีไหมครับ ?
https://youtu.be/-J4yNa2w_I0
และเสียงจากนักร้องรุ่นลูก รุ่นหลานที่ทำนองอาจแตกต่างไปสักเล็กน้อย
https://youtu.be/csyYxUG6RQI
นอกจากจะเป็นเพลงดังในประเทศแบบเพลง "บัวขาว" ของไทยแล้ว ยังเป็นเพลงที่นักร้องต่างประเทศนำไปร้องสร้างชื่อเสียงให้แพร่กระจายไปอีก อย่างเช่นป้าฟรานซิส ยิป นี่แหละ
https://youtu.be/2TaQcq00rRA