โลภะเจตสิก
บันทึกแห่งเงามืด: อาณาจักรแห่งความอยากที่ไม่รู้จบ
โดย... โลภะ (ผู้ร้อยรัดและล่ามโซ่แห่งสังสารวัฏ)
พวกท่านเรียกว่า "กิเลส" แต่ข้าพเจ้าขอเรียกว่า
"ศิลปะแห่งการครอบครอง"
ข้าพเจ้าไม่ได้เกิดมาจากความเกลียดชัง หรือความมืดมนอนธกาลเหมือนสหายร่วมตระกูลอย่างเจ้าโทสะหรือโมหะหรอกนะ... ข้าพเจ้าเกิดมาจากแสงประกายระยิบระยับของ "ความน่าเพลิดเพลิน" ต่างหากเล่า! ทุกครั้งที่พวกท่านทอดสายตาไปกระทบกับรูปสวยๆ เสียงเพราะๆ กลิ่นหอมๆ หรือสัมผัสที่นุ่มนวล ข้าพเจ้าคนนี้แหละคือผู้ที่ทำหน้าที่วิ่งเข้าไปต้อนรับอารมณ์เหล่านั้นด้วยความตื่นเต้นเร้าใจ
อารมฺมณคหณลกฺขโณ—จดจำคำนี้ไว้ให้ดีเถอะ ข้าพเจ้ามีหน้าที่ "ยึดมั่น" อารมณ์เหล่านั้นไว้ราวกับกาวตราช้างชั้นดี แค่เพียงแวบแรกที่พวกท่านมองด้วยความยินดี (ซึ่งพวกท่านดันลืมโยนิโสมนสิการไปเสียสนิท) ข้าพเจ้าก็เข้าไปฝังรากลึกและประกาศสิทธิ์ความเป็นเจ้าของทันทีว่า
"สิ่งนี้แหละของฉัน... และมันต้องเป็นของฉันตลอดไป!"
พึงสังเกตดูเถอะ... เมื่อข้าพเจ้าแปลงร่างเป็น
ตัณหา ข้าพเจ้าทำให้พวกท่านกระหายน้ำในทะเลทรายแห่งสังสารวัฏ ยิ่งดื่มก็ยิ่งเค็ม ยิ่งได้ยิ่งกระวนกระวาย พอข้าพเจ้าเลื่อนขั้นเป็น
อภิชฌา ข้าพเจ้าก็แปลงเป็นดวงตาคู่ที่คอยจ้องมองทรัพย์สินของคนอื่นด้วยความอยากฮุบ อยากครอบครอง และเมื่อใดที่ข้าพเจ้าสวมบทบาทเป็น
สังโยชน์ ข้าพเจ้าจะถักทอเส้นด้ายแห่งความผูกพันและโซ่ตรวนอันแน่นหนา ล่ามมือล่ามเท้าพวกท่านไว้กับวังวนแห่งการเกิดแล้วเกิดเล่าจนดิ้นไม่หลุด
พวกท่านอาจจะคิดว่า ข้าพเจ้าทำให้พวกท่านมีความสุขและความสำเร็จใช่ไหมล่ะ? เปล่าเลย... กิจอันเป็นแก่นแท้ของข้าพเจ้าคือ
อภิสงฺครโส (ความติดพันในอารมณ์) และผลลัพธ์ที่แท้จริงที่ข้าพเจ้ามอบให้พวกท่านเสมอมาก็คือ
อปริจฺจาคปจฺจุปฏฺฐาโน—
ความตระหนี่ถี่เหนียวและการไม่ยอมบริจาคเสียสละสิ่งใดออกไปเลยแม้แต่น้อย
ข้าพเจ้าทำให้มือของพวกท่านกำแน่นจนเกร็ง นิ้วล็อกเข้าหากันแน่นหนาจนแม้แต่ของที่เน่าเสียหรือเป็นภาระหนักอึ้ง ก็ไม่มีใครกล้าแบะมือปล่อยวาง ข้าพเจ้าทำให้พวกท่านกลายเป็น "ทาสผู้ซื่อสัตย์" ของความอยาก โดยที่พวกท่านเองก็ยังยิ้มระรื่นและคิดว่าตนเองเป็นผู้ชนะ ทั้งๆ ที่แท้จริงแล้ว... ข้าพเจ้าต่างหากล่ะที่กำลังสวมกอดและสูบกินพลังชีวิตของพวกท่านไปทีละน้อยในทุกๆ ลมหายใจ!
อโลภะเจตสิก
บันทึกแห่งแสงสว่าง: อาณาจักรแห่งการปล่อยวางและอิสรภาพ
โดย... อโลภะ (ผู้นำความโปร่งเบาและมือที่แบออก)
พวกท่านอาจจะคุ้นเคยกับการถูกล่ามด้วยโซ่ตรวนแห่งความอยาก แต่สำหรับข้าพเจ้าแล้ว... ข้าพเจ้าคือลมหายใจอันเย็นฉ่ำที่พัดพาความอึดอัดขัดข้องให้อันตรธานหายไป
ข้าพเจ้าไม่ได้เกิดมาจากความโลภโมโทสัน หรือความกระหายหิวในอารมณ์อันเร่าร้อนเหมือนสหายฝั่งโน้น... ข้าพเจ้าเกิดมาจาก
"การโยนิโสมนสิการ" การมองเห็นคุณและโทษตามความเป็นจริงโดยแยบคายต่างหากเล่า! ทุกครั้งที่พวกท่านทอดสายตาไปพบเจอกับรูป เสียง กลิ่น รส สัมผัส แล้วตั้งสติได้ ไม่เข้าไปไหลตามกระแสความอยาก ข้าพเจ้าคนนี้แหละค่ะที่จะก้าวเข้ามาทำหน้าที่โอบอุ้มจิตใจให้สงบเย็นทันที
อลคฺคภาวลกฺขโณ—จดจำคำนี้ไว้ให้ดีนะคะ ข้าพเจ้ามีลักษณะคือ
"ความไม่ติดอารมณ์" เปรียบเสมือนหยดน้ำที่กลิ้งอยู่บนใบบัว สัมผัสได้แต่ไม่ซึมซับ ไม่ยึดมั่นถือมั่นว่าเป็นตัวตนหรือเป็นของของเรา
เมื่อพวกท่านพบเจอสิ่งของหรืออารมณ์ใดๆ กิจอันเป็นแก่นแท้ของข้าพเจ้าคือ
อปริคฺคหรสฺโส (ความไม่หวงแหน) และผลลัพธ์ที่งดงามที่สุดที่ข้าพเจ้ามอบให้แก่พวกท่านเสมอก็คือ
อนลฺลีนภาวปจฺจุปฏฺฐาโน—
ความไม่เกาะเกี่ยว ไม่ติดพัน และมีความโปร่งเบาโล่งสบายในจิตใจ
ข้าพเจ้าคือผู้ที่ช่วยคลายปลายนิ้วที่เคยเกร็งล็อกของพวกท่าน ให้ค่อยๆ คลายออก แบมือออก และพร้อมที่จะแบ่งปันสิ่งต่างๆ ออกไปด้วยความยินดี (จาคะและทานบารมี) ข้าพเจ้าไม่ได้ทำให้พวกท่านสูญเสียอะไรไปเลยสักนิด... แต่ข้าพเจ้ากำลังมอบ
"อิสรภาพอันยิ่งใหญ่" คืนให้แก่ดวงจิตที่เคยเป็นทาสของความอยากมาเนิ่นนานต่างหากล่ะคะ!
และตอนนี้... ลองถามตัวท่านเองดูสิคะว่า:
“สิ่งของที่ท่านแบกไว้หนักอึ้งอยู่บนบ่าในตอนนี้... ถึงเวลาแล้วหรือยังที่จะลองวางมันลง แล้วสัมผัสความเบาสบายที่แท้จริงดูสักครั้ง?”
--------------------------
โลภะ–อโลภะ: ธรรมที่ควรกำหนดรู้
โลภะเกิด ดับไป ไม่เที่ยงแท้
อโลภะแม้ กำเนิด ก็เกิดดับ
ทั้งสองธรรม มิใช่ตน อย่ายึดจับ
มิใช่ทรัพย์ ของตน หรือคนใด
โลภะก่อ ทุกข์เข็ญ ทั้งเห็นหน้า
ทั้งชาติหน้า สืบต่อ ก่อทุกข์ใหญ่
รู้แล้วละ เหตุทุกข์ อย่าหนุนไป
ดับเชื้อไฟ แห่งอยาก จากใจตน
อโลภะ ควรเจริญ ให้เพิ่มพูน
เป็นทุนบุญ เกื้อกูล ทุกแห่งหน
ประโยชน์โลก นี้หน้า พาสุขชน
ประโยชน์ปรโลก พ้นทุกข์ เป็นสุขจริง
เมื่อเจริญ จนสิ้น เชื้อโลภะ
ไม่พบปะ เหตุทุกข์ ที่ทอดทิ้ง
สงบเย็น หลุดพ้น ดับทุกสิ่ง
ทุกข์ไม่อิง จิตใจ ได้เสรี
โลภะ–อโลภะ: ธรรมที่ควรกำหนดรู้
บันทึกแห่งเงามืด: อาณาจักรแห่งความอยากที่ไม่รู้จบ
โดย... โลภะ (ผู้ร้อยรัดและล่ามโซ่แห่งสังสารวัฏ)
พวกท่านเรียกว่า "กิเลส" แต่ข้าพเจ้าขอเรียกว่า "ศิลปะแห่งการครอบครอง"
ข้าพเจ้าไม่ได้เกิดมาจากความเกลียดชัง หรือความมืดมนอนธกาลเหมือนสหายร่วมตระกูลอย่างเจ้าโทสะหรือโมหะหรอกนะ... ข้าพเจ้าเกิดมาจากแสงประกายระยิบระยับของ "ความน่าเพลิดเพลิน" ต่างหากเล่า! ทุกครั้งที่พวกท่านทอดสายตาไปกระทบกับรูปสวยๆ เสียงเพราะๆ กลิ่นหอมๆ หรือสัมผัสที่นุ่มนวล ข้าพเจ้าคนนี้แหละคือผู้ที่ทำหน้าที่วิ่งเข้าไปต้อนรับอารมณ์เหล่านั้นด้วยความตื่นเต้นเร้าใจ
อารมฺมณคหณลกฺขโณ—จดจำคำนี้ไว้ให้ดีเถอะ ข้าพเจ้ามีหน้าที่ "ยึดมั่น" อารมณ์เหล่านั้นไว้ราวกับกาวตราช้างชั้นดี แค่เพียงแวบแรกที่พวกท่านมองด้วยความยินดี (ซึ่งพวกท่านดันลืมโยนิโสมนสิการไปเสียสนิท) ข้าพเจ้าก็เข้าไปฝังรากลึกและประกาศสิทธิ์ความเป็นเจ้าของทันทีว่า "สิ่งนี้แหละของฉัน... และมันต้องเป็นของฉันตลอดไป!"
พึงสังเกตดูเถอะ... เมื่อข้าพเจ้าแปลงร่างเป็น ตัณหา ข้าพเจ้าทำให้พวกท่านกระหายน้ำในทะเลทรายแห่งสังสารวัฏ ยิ่งดื่มก็ยิ่งเค็ม ยิ่งได้ยิ่งกระวนกระวาย พอข้าพเจ้าเลื่อนขั้นเป็น อภิชฌา ข้าพเจ้าก็แปลงเป็นดวงตาคู่ที่คอยจ้องมองทรัพย์สินของคนอื่นด้วยความอยากฮุบ อยากครอบครอง และเมื่อใดที่ข้าพเจ้าสวมบทบาทเป็น สังโยชน์ ข้าพเจ้าจะถักทอเส้นด้ายแห่งความผูกพันและโซ่ตรวนอันแน่นหนา ล่ามมือล่ามเท้าพวกท่านไว้กับวังวนแห่งการเกิดแล้วเกิดเล่าจนดิ้นไม่หลุด
พวกท่านอาจจะคิดว่า ข้าพเจ้าทำให้พวกท่านมีความสุขและความสำเร็จใช่ไหมล่ะ? เปล่าเลย... กิจอันเป็นแก่นแท้ของข้าพเจ้าคือ อภิสงฺครโส (ความติดพันในอารมณ์) และผลลัพธ์ที่แท้จริงที่ข้าพเจ้ามอบให้พวกท่านเสมอมาก็คือ อปริจฺจาคปจฺจุปฏฺฐาโน—ความตระหนี่ถี่เหนียวและการไม่ยอมบริจาคเสียสละสิ่งใดออกไปเลยแม้แต่น้อย
ข้าพเจ้าทำให้มือของพวกท่านกำแน่นจนเกร็ง นิ้วล็อกเข้าหากันแน่นหนาจนแม้แต่ของที่เน่าเสียหรือเป็นภาระหนักอึ้ง ก็ไม่มีใครกล้าแบะมือปล่อยวาง ข้าพเจ้าทำให้พวกท่านกลายเป็น "ทาสผู้ซื่อสัตย์" ของความอยาก โดยที่พวกท่านเองก็ยังยิ้มระรื่นและคิดว่าตนเองเป็นผู้ชนะ ทั้งๆ ที่แท้จริงแล้ว... ข้าพเจ้าต่างหากล่ะที่กำลังสวมกอดและสูบกินพลังชีวิตของพวกท่านไปทีละน้อยในทุกๆ ลมหายใจ!
อโลภะเจตสิก
บันทึกแห่งแสงสว่าง: อาณาจักรแห่งการปล่อยวางและอิสรภาพ
โดย... อโลภะ (ผู้นำความโปร่งเบาและมือที่แบออก)
พวกท่านอาจจะคุ้นเคยกับการถูกล่ามด้วยโซ่ตรวนแห่งความอยาก แต่สำหรับข้าพเจ้าแล้ว... ข้าพเจ้าคือลมหายใจอันเย็นฉ่ำที่พัดพาความอึดอัดขัดข้องให้อันตรธานหายไป
ข้าพเจ้าไม่ได้เกิดมาจากความโลภโมโทสัน หรือความกระหายหิวในอารมณ์อันเร่าร้อนเหมือนสหายฝั่งโน้น... ข้าพเจ้าเกิดมาจาก "การโยนิโสมนสิการ" การมองเห็นคุณและโทษตามความเป็นจริงโดยแยบคายต่างหากเล่า! ทุกครั้งที่พวกท่านทอดสายตาไปพบเจอกับรูป เสียง กลิ่น รส สัมผัส แล้วตั้งสติได้ ไม่เข้าไปไหลตามกระแสความอยาก ข้าพเจ้าคนนี้แหละค่ะที่จะก้าวเข้ามาทำหน้าที่โอบอุ้มจิตใจให้สงบเย็นทันที
อลคฺคภาวลกฺขโณ—จดจำคำนี้ไว้ให้ดีนะคะ ข้าพเจ้ามีลักษณะคือ "ความไม่ติดอารมณ์" เปรียบเสมือนหยดน้ำที่กลิ้งอยู่บนใบบัว สัมผัสได้แต่ไม่ซึมซับ ไม่ยึดมั่นถือมั่นว่าเป็นตัวตนหรือเป็นของของเรา
เมื่อพวกท่านพบเจอสิ่งของหรืออารมณ์ใดๆ กิจอันเป็นแก่นแท้ของข้าพเจ้าคือ อปริคฺคหรสฺโส (ความไม่หวงแหน) และผลลัพธ์ที่งดงามที่สุดที่ข้าพเจ้ามอบให้แก่พวกท่านเสมอก็คือ อนลฺลีนภาวปจฺจุปฏฺฐาโน—ความไม่เกาะเกี่ยว ไม่ติดพัน และมีความโปร่งเบาโล่งสบายในจิตใจ
ข้าพเจ้าคือผู้ที่ช่วยคลายปลายนิ้วที่เคยเกร็งล็อกของพวกท่าน ให้ค่อยๆ คลายออก แบมือออก และพร้อมที่จะแบ่งปันสิ่งต่างๆ ออกไปด้วยความยินดี (จาคะและทานบารมี) ข้าพเจ้าไม่ได้ทำให้พวกท่านสูญเสียอะไรไปเลยสักนิด... แต่ข้าพเจ้ากำลังมอบ "อิสรภาพอันยิ่งใหญ่" คืนให้แก่ดวงจิตที่เคยเป็นทาสของความอยากมาเนิ่นนานต่างหากล่ะคะ!
และตอนนี้... ลองถามตัวท่านเองดูสิคะว่า: “สิ่งของที่ท่านแบกไว้หนักอึ้งอยู่บนบ่าในตอนนี้... ถึงเวลาแล้วหรือยังที่จะลองวางมันลง แล้วสัมผัสความเบาสบายที่แท้จริงดูสักครั้ง?”
--------------------------
โลภะ–อโลภะ: ธรรมที่ควรกำหนดรู้
โลภะเกิด ดับไป ไม่เที่ยงแท้
อโลภะแม้ กำเนิด ก็เกิดดับ
ทั้งสองธรรม มิใช่ตน อย่ายึดจับ
มิใช่ทรัพย์ ของตน หรือคนใด
โลภะก่อ ทุกข์เข็ญ ทั้งเห็นหน้า
ทั้งชาติหน้า สืบต่อ ก่อทุกข์ใหญ่
รู้แล้วละ เหตุทุกข์ อย่าหนุนไป
ดับเชื้อไฟ แห่งอยาก จากใจตน
อโลภะ ควรเจริญ ให้เพิ่มพูน
เป็นทุนบุญ เกื้อกูล ทุกแห่งหน
ประโยชน์โลก นี้หน้า พาสุขชน
ประโยชน์ปรโลก พ้นทุกข์ เป็นสุขจริง
เมื่อเจริญ จนสิ้น เชื้อโลภะ
ไม่พบปะ เหตุทุกข์ ที่ทอดทิ้ง
สงบเย็น หลุดพ้น ดับทุกสิ่ง
ทุกข์ไม่อิง จิตใจ ได้เสรี