สวัสดีครับทุกคน หมอพูมเองครับ 🩺
วันนี้หมอมีเคสทางการแพทย์ที่น่าสนใจและพบได้ค่อนข้างบ่อยในเวชปฏิบัติมาแชร์ให้ฟังกันครับ เป็นเรื่องใกล้ตัวที่หลายคนอาจจะมองข้าม หรือบางคนอาจจะแอบดีใจเวลาเห็นน้ำหนักตัวลดลงเยอะๆ โดยไม่ได้ออกกำลังกาย แต่จริงๆ แล้วมันอาจเป็นสัญญาณเตือนของโรคบางอย่างครับ
📌 จุดเริ่มต้นของเคส
เคสนี้เป็นผู้ป่วยชายไทย อายุ 27 ปี เดินเข้ามาปรึกษาหมอด้วยอาการ ใจสั่น มือสั่น และเหงื่อออกเยอะมาก
ที่น่าตกใจคือ น้ำหนักตัวลดลงจาก 92 kg เหลือ 75 kg (หายไป 17 kg!) ภายในระยะเวลา 1 ปี โดยที่เจ้าตัวปฏิเสธการใช้ยาลดน้ำหนัก อดอาหาร หรือใช้สารเสพติดใดๆ ครับ
เมื่อทำการตรวจร่างกาย (Physical Examination) พบว่า:
มีภาวะ Tachycardia (หัวใจเต้นเร็วถึง 125 ครั้ง/นาที - bpm) มี Resting tremor (มือสั่นขณะพัก) ตรวจคอไม่พบต่อมไทรอยด์โต (No thyroid gland enlargement) ไม่มีอาการตาโปนหรือหนังตาผิดปกติ (No exophthalmos, no lid lag, no lid retraction)
🧪 ผลการตรวจทางห้องปฏิบัติการ (Thyroid Function Test)
พอส่งเจาะเลือดดูค่าฮอร์โมนไทรอยด์ ปรากฏว่าค่าออกมาผิดปกติแบบสุดขั้วทุกค่าเลยครับ:
TSH < 0.005 (ต่ำมากจนแทบวัดค่าไม่ได้) Free T4 > 7.77 (สูงทะลุเพดาน) Free T3 > 32.5 (สูงทะลุเพดาน)
จากอาการและผล Lab ทั้งหมด จึงวินิจฉัยได้ชัดเจนว่าผู้ป่วยเป็น Hyperthyroidism หรือ ภาวะไทรอยด์เป็นพิษ ครับ
💊 แนวทางการรักษาในเคสนี้
ในการดูแลรักษา หมอได้จ่ายยาหลักๆ 2 ตัวครับ:
Methimazole (MMI): ตัวนี้เป็นยาต้านไทรอยด์ โดยออกฤทธิ์ไปยับยั้งเอนไซม์ TPO (Thyroid Peroxidase) ทำให้ร่างกายไม่สามารถนำไอโอดีนมาสังเคราะห์ฮอร์โมนไทรอยด์ (T3 และ T4) เพิ่มเติมได้
Propranolol (High dose): จ่ายในขนาดสูงเพื่อช่วยลดอาการที่เกิดจากฮอร์โมนไทรอยด์เกิน (Sympathetic Overactivity) เช่น ใจสั่น หัวใจเต้นเร็ว ความดันโลหิตสูง มือสั่น และเหงื่อออกมาก นอกจากนี้ Propranolol ในขนาดสูงยังมีฤทธิ์ช่วยยับยั้งกระบวนการเปลี่ยนฮอร์โมน T4 ให้กลายเป็น T3 ในเนื้อเยื่อส่วนปลาย (Peripheral tissue) ได้อีกด้วยครับ
💡 เกร็ดความรู้ทางการแพทย์ที่หลายคนมักเข้าใจผิด!
เคสนี้หมอนัดติดตามอาการอีกครั้งในอีก 1 เดือน พร้อมเจาะเลือดติดตามผล Free T4 (FT4) และ Free T3 (FT3) โดย ยังไม่ต้องติดตามค่า TSH ครับ!
เหตุผลคืออะไร?
เพราะในช่วงที่เริ่มรักษาหรือปรับยาใหม่ๆ ค่า TSH มักจะเกิดภาวะที่เรียกว่า Lag effect คือค่า TSH อาจจะยังคงต่ำค้างอยู่ได้อีกสักระยะ แม้ว่าระดับ Free T4 หรือ Free T3 จะเริ่มลดลงจนเข้าสู่ภาวะปกติ (Euthyroid) แล้วก็ตาม ดังนั้นการเจาะ TSH ในช่วงแรกจึงอาจทำให้ประเมินผลคลาดเคลื่อนได้ครับ
นอกจากนี้ หมอได้ส่งตรวจ TRAb (Thyrotropin Receptor Antibody) ซึ่งเป็นการตรวจเลือดเพื่อหาภูมิต้านทานที่ไปกระตุ้นตัวรับฮอร์โมนไทรอยด์ เพื่อช่วยยืนยันการวินิจฉัยและติดตามโรคไทรอยด์เป็นพิษชนิด Grave's Disease เพิ่มเติมด้วยครับ
หมออยากฝากไว้ว่า ถ้าใครหรือคนใกล้ชิดมีอาการกินเท่าเดิมแต่น้ำหนักลดลงไวผิดปกติ ใจสั่นง่าย เหนื่อยง่าย มือสั่น ลองแวะไปตรวจเช็กสุขภาพและเจาะเลือดดูค่าไทรอยด์กันบ้างนะครับ โรคนี้ถ้าเจอเร็วและรักษาถูกวิธี อาการจะกลับมาดีขึ้นได้อย่างปลอดภัยครับ
หากเพื่อนๆ หรือพี่ๆ บุคลากรทางการแพทย์ท่านไหนมีข้อสงสัย หรืออยากแลกเปลี่ยนประสบการณ์เกี่ยวกับเคสไทรอยด์ สามารถคอมเมนต์พูดคุยกันใต้กระทู้นี้ได้เลยนะครับ!
ขอบคุณทุกคนที่อ่านจนจบครับ แล้วไว้พบกันใหม่ในกระทู้หน้าครับ 🩺✨
[แชร์เคสหมอ] น้ำหนักลดฮวบ 17 กิโลใน 1 ปี ใจสั่น มือสั่น... อย่าเพิ่งดีใจว่าลดน้ำหนักสำเร็จ! ผลเลือดออกมาเป็น "ไทรอยด์เป
สวัสดีครับทุกคน หมอพูมเองครับ 🩺
วันนี้หมอมีเคสทางการแพทย์ที่น่าสนใจและพบได้ค่อนข้างบ่อยในเวชปฏิบัติมาแชร์ให้ฟังกันครับ เป็นเรื่องใกล้ตัวที่หลายคนอาจจะมองข้าม หรือบางคนอาจจะแอบดีใจเวลาเห็นน้ำหนักตัวลดลงเยอะๆ โดยไม่ได้ออกกำลังกาย แต่จริงๆ แล้วมันอาจเป็นสัญญาณเตือนของโรคบางอย่างครับ
📌 จุดเริ่มต้นของเคส
เคสนี้เป็นผู้ป่วยชายไทย อายุ 27 ปี เดินเข้ามาปรึกษาหมอด้วยอาการ ใจสั่น มือสั่น และเหงื่อออกเยอะมาก
ที่น่าตกใจคือ น้ำหนักตัวลดลงจาก 92 kg เหลือ 75 kg (หายไป 17 kg!) ภายในระยะเวลา 1 ปี โดยที่เจ้าตัวปฏิเสธการใช้ยาลดน้ำหนัก อดอาหาร หรือใช้สารเสพติดใดๆ ครับ
เมื่อทำการตรวจร่างกาย (Physical Examination) พบว่า:
มีภาวะ Tachycardia (หัวใจเต้นเร็วถึง 125 ครั้ง/นาที - bpm) มี Resting tremor (มือสั่นขณะพัก) ตรวจคอไม่พบต่อมไทรอยด์โต (No thyroid gland enlargement) ไม่มีอาการตาโปนหรือหนังตาผิดปกติ (No exophthalmos, no lid lag, no lid retraction)
🧪 ผลการตรวจทางห้องปฏิบัติการ (Thyroid Function Test)
พอส่งเจาะเลือดดูค่าฮอร์โมนไทรอยด์ ปรากฏว่าค่าออกมาผิดปกติแบบสุดขั้วทุกค่าเลยครับ:
TSH < 0.005 (ต่ำมากจนแทบวัดค่าไม่ได้) Free T4 > 7.77 (สูงทะลุเพดาน) Free T3 > 32.5 (สูงทะลุเพดาน)
จากอาการและผล Lab ทั้งหมด จึงวินิจฉัยได้ชัดเจนว่าผู้ป่วยเป็น Hyperthyroidism หรือ ภาวะไทรอยด์เป็นพิษ ครับ
💊 แนวทางการรักษาในเคสนี้
ในการดูแลรักษา หมอได้จ่ายยาหลักๆ 2 ตัวครับ:
Methimazole (MMI): ตัวนี้เป็นยาต้านไทรอยด์ โดยออกฤทธิ์ไปยับยั้งเอนไซม์ TPO (Thyroid Peroxidase) ทำให้ร่างกายไม่สามารถนำไอโอดีนมาสังเคราะห์ฮอร์โมนไทรอยด์ (T3 และ T4) เพิ่มเติมได้
Propranolol (High dose): จ่ายในขนาดสูงเพื่อช่วยลดอาการที่เกิดจากฮอร์โมนไทรอยด์เกิน (Sympathetic Overactivity) เช่น ใจสั่น หัวใจเต้นเร็ว ความดันโลหิตสูง มือสั่น และเหงื่อออกมาก นอกจากนี้ Propranolol ในขนาดสูงยังมีฤทธิ์ช่วยยับยั้งกระบวนการเปลี่ยนฮอร์โมน T4 ให้กลายเป็น T3 ในเนื้อเยื่อส่วนปลาย (Peripheral tissue) ได้อีกด้วยครับ
💡 เกร็ดความรู้ทางการแพทย์ที่หลายคนมักเข้าใจผิด!
เคสนี้หมอนัดติดตามอาการอีกครั้งในอีก 1 เดือน พร้อมเจาะเลือดติดตามผล Free T4 (FT4) และ Free T3 (FT3) โดย ยังไม่ต้องติดตามค่า TSH ครับ!
เหตุผลคืออะไร?
เพราะในช่วงที่เริ่มรักษาหรือปรับยาใหม่ๆ ค่า TSH มักจะเกิดภาวะที่เรียกว่า Lag effect คือค่า TSH อาจจะยังคงต่ำค้างอยู่ได้อีกสักระยะ แม้ว่าระดับ Free T4 หรือ Free T3 จะเริ่มลดลงจนเข้าสู่ภาวะปกติ (Euthyroid) แล้วก็ตาม ดังนั้นการเจาะ TSH ในช่วงแรกจึงอาจทำให้ประเมินผลคลาดเคลื่อนได้ครับ
นอกจากนี้ หมอได้ส่งตรวจ TRAb (Thyrotropin Receptor Antibody) ซึ่งเป็นการตรวจเลือดเพื่อหาภูมิต้านทานที่ไปกระตุ้นตัวรับฮอร์โมนไทรอยด์ เพื่อช่วยยืนยันการวินิจฉัยและติดตามโรคไทรอยด์เป็นพิษชนิด Grave's Disease เพิ่มเติมด้วยครับ
หมออยากฝากไว้ว่า ถ้าใครหรือคนใกล้ชิดมีอาการกินเท่าเดิมแต่น้ำหนักลดลงไวผิดปกติ ใจสั่นง่าย เหนื่อยง่าย มือสั่น ลองแวะไปตรวจเช็กสุขภาพและเจาะเลือดดูค่าไทรอยด์กันบ้างนะครับ โรคนี้ถ้าเจอเร็วและรักษาถูกวิธี อาการจะกลับมาดีขึ้นได้อย่างปลอดภัยครับ
หากเพื่อนๆ หรือพี่ๆ บุคลากรทางการแพทย์ท่านไหนมีข้อสงสัย หรืออยากแลกเปลี่ยนประสบการณ์เกี่ยวกับเคสไทรอยด์ สามารถคอมเมนต์พูดคุยกันใต้กระทู้นี้ได้เลยนะครับ!
ขอบคุณทุกคนที่อ่านจนจบครับ แล้วไว้พบกันใหม่ในกระทู้หน้าครับ 🩺✨