เปิดแผน - เส้นทาง “ทางด่วนระบายน้ำ” ชัยนาท-ป่าสัก-อ่าวไทย 270 กม. แก้น้ำท่วมซ้ำซากลุ่มเจ้าพระยา


หลังมหาอุทกภัยปี 2554 ประเทศไทยมีการจัดทำแผนบรรเทาอุทกภัยลุ่มน้ำเจ้าพระยาตอนล่าง เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารจัดการน้ำในระยะยาว หนึ่งในโครงการสำคัญคือ  โครงการคลองระบายน้ำหลากชัยนาท-ป่าสัก-อ่าวไทย  หรือที่มีการเรียกในเชิงเปรียบเทียบว่า “ทางด่วนระบายน้ำ” ฝั่งตะวันออกของเจ้าพระยา

ล่าสุด คณะรัฐมนตรีมีมติเมื่อวันที่ 29 กันยายน 2569 อนุมัติโครงการ วงเงินประมาณ  165,000 ล้านบาท  กำหนดระยะเวลาดำเนินการ 8 ปี ตั้งแต่ปี 2570-2577   โดยมีเป้าหมายเพิ่มขีดความสามารถในการระบายน้ำจากพื้นที่ภาคเหนือตอนล่างและลุ่มน้ำเจ้าพระยาลงสู่ทะเล ลดแรงกดดันต่อพื้นที่ภาคกลาง ปริมณฑล และกรุงเทพฯ

โครงการนี้มีระยะทางรวมประมาณ 270 กิโลเมตร แบ่งเป็น 2 ช่วงสำคัญ

ช่วงที่ 1 ชัยนาท-ป่าสัก ระยะทางประมาณ  134.365 กิโลเมตร  เริ่มจากบริเวณหน้าเขื่อนเจ้าพระยา จังหวัดชัยนาท ไปเชื่อมกับแม่น้ำป่าสักที่บริเวณอำเภอท่าเรือ จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เป็นการพัฒนาระบบคลองเดิมและก่อสร้างอาคารประกอบ เพื่อเพิ่มศักยภาพการรับและระบายน้ำหลาก

 ช่วงที่ 2 ป่าสัก-อ่าวไทย  ระยะทางประมาณ  135.655 กิโลเมตร  เริ่มจากบริเวณแม่น้ำป่าสัก ผ่านพื้นที่สระบุรี ปทุมธานี นครนายก ฉะเชิงเทรา และสมุทรปราการ ก่อนระบายน้ำลงสู่อ่าวไทย 

เส้นทางช่วงท้าย เริ่มต้นจาก อำเภอบางน้ำเปรี้ยว มุ่งหน้าลงใต้ ตัดกับคลองแสนแสบ เข้าอำเภอเมือง ฉะเชิงเทรา มีประตูน้ำกลางคลองที่ ตำบลหนามแดง อำเภอเมือง ฉะเชิงเทรา ตัดกับคลองประเวศบุรีรมย์ แล้วมุ่งหน้าลงใต้ เข้าเขต อ.บางบ่อ สมุทรปราการ ผ่านมอเตอร์เวย์ สาย 7 แล้วตัดกับถนนบางนา-ตราด ก่อนจะไปตัดกับคลองสำโรงมุ่งหน้าลงใต้ ตัดกับ คลองโหม แล้วเข้าสู่ประตูน้ำปลายคลอง ที่ตำบลคลองด่าน

หัวใจของโครงการคือการสร้าง “เส้นทางน้ำ” เพิ่มขึ้นจากระบบเดิม โดยให้น้ำหลากบางส่วนสามารถผันออกจากระบบแม่น้ำเจ้าพระยา ผ่านคลองชัยนาท-ป่าสัก ก่อนเชื่อมต่อไปยังเส้นทางป่าสัก-อ่าวไทย

ลดพื้นที่น้ำท่วมได้ 3.48 ล้านไร่
ลดมูลค่าความเสียหายจากอุทกภัยได้ประมาณ  16,930 ล้านบาทต่อปี
ประโยชน์ของโครงการไม่ได้มีเฉพาะการระบายน้ำในฤดูฝน เพราะระบบคลองยังสามารถใช้เป็นพื้นที่กักเก็บน้ำและเพิ่มน้ำต้นทุนในช่วงฤดูแล้ง รวมถึงมีแนวคิดใช้คลองบางส่วนเป็นช่องทางขนส่งสินค้าเกษตรด้วย

เริ่มงานปี 2570
หลัง ครม.อนุมัติ โครงการจะเข้าสู่ขั้นตอนเตรียมพื้นที่และดำเนินงานตามกรอบระยะเวลา 8 ปี โดยกำหนดเริ่มต้นในปีงบประมาณ 2570 และเป้าหมายแล้วเสร็จในปี 2577
รัฐบาลระบุว่าในปี 2570 มีการเตรียมงบประมาณสำหรับเริ่มต้นดำเนินงานบริเวณจังหวัดชัยนาทแล้ว ขณะเดียวกัน การดำเนินโครงการจำเป็นต้องเตรียมพื้นที่และบริหารจัดการเรื่องที่ดินเป็นจำนวนมาก เนื่องจากเป็นโครงการคลองระบายน้ำขนาดใหญ่ที่มีแนวคลองพาดผ่านหลายจังหวัด

หากดำเนินการได้ตามแผน เป้าหมายในปี 2577 คือการมีระบบระบายน้ำสายใหม่ที่เชื่อมตั้งแต่จังหวัดชัยนาท ผ่านแม่น้ำป่าสักและพื้นที่ภาคตะวันออก ก่อนออกสู่อ่าวไทย ช่วยเพิ่มขีดความสามารถในการบริหารน้ำของภาคกลางและลดความเสี่ยงจากน้ำท่วมในระยะยาว

อ่านข่าว ดูรูปทั้งหมดได้ที่นี่ https://www.naewna.com/n/politics/88311/