หลักศาสนาทั่วไปไม่ว่าจะเป็นพุทธศาสนา ศาสนาคริสต์และศาสนาอิสลามห้ามการกระทำที่ไร้สาระรวมทั้งพฤติกรรมหรือการใช้คำพูดที่ไม่มีจุดประสงค์เชิงตรรกะ หรือเหตุผลที่สมเหตุสมผล ขัดแย้งกับการใช้เหตุผลพื้นฐาน หรือล้มเหลวในการบรรลุเป้าหมายใดๆ ที่ใช้งานได้จริง มักขะดูน่าขัน แปลกประหลาดไม่ฉลาด หรือไม่เข้ากับสถานการณ์โดยสิ้นเชิง ขาดทิศทางหรือเจตนาที่สอดคล้องกัน ทำให้ยากที่จะหาเหตุผลมาอธิบาย และอาจจะเป็นอันตรายหรือทำร้ายผู้อื่นได้ทั้งทางอารมณ์และร่างกาย ในกระทู้นี้จะกล่าวเฉพาะการพูดและการกระทำที่ไร้สาระในศาสนาอิสลามเท่านั้น
อัลกุรอานเน้นย้ำอย่างชัดเจนถึงการหลีกเลี่ยง "เรื่องไร้สาระ" หรือการพูดจาไร้สาระ (ลักห์ว ในภาษาอาหรับ) ว่าเป็นลักษณะสำคัญของผู้ศรัทธาที่ประสบความสำเร็จในซูเราะห์อัลมุอ์มินูน (23:1-3) กล่าวว่า:
"ผู้ศรัทธาที่ประสบความสำเร็จนั้น คือบรรดาผู้ที่นอบน้อมถ่อมตนในการละหมาด และบรรดาผู้ที่ละเว้นจากการพูดจาไร้สาระ (ลักห์ว)" (23:1-3)
[Spoil] คลิกเพื่อดูข้อความที่ซ่อนไว้1
ِ قَدْ أَفْلَحَ ٱلْمُؤْمِنُونَ
Yusuf Ali
The believers must (eventually) win through,-
2
ٱلَّذِينَ هُمْ فِى صَلَاتِهِمْ خَـٰشِعُونَ
Yusuf Ali
Those who humble themselves in their prayers;
3
وَٱلَّذِينَ هُمْ عَنِ ٱللَّغْوِ مُعْرِضُونَ
Yusuf Ali
Who avoid vain talk;
คำในภาษาอาหรับว่า, "ลักห์ว(لَغْو)" ซึ่งมักเขียนทับศัพท์ว่า "ลักห์ว" ในศัพท์ทางศาสนาอิสลาม "ลักห์ว" หมายถึงคำพูดและการกระทำที่ไร้สาระ ไร้ประโยชน์ เท็จ หรือไร้ความหมาย ซึ่งไม่ก่อให้เกิดประโยชน์ใดๆ ต่อชีวิตของบุคคลในโลกนี้หรือรางวัลของพวกเขาในโลกหน้า อัลกุรอานเน้นย้ำว่าการละเว้นจาก "ลักห์ว" เป็นหนึ่งในลักษณะเด่นของผู้ศรัทธาที่ประสบความสำเร็จ (ซูเราะห์ อัล-มุอ์มินูน 23:3) โดยทั่วไปแล้วนักวิชาการอิสลามจะแบ่งสิ่งที่ถือว่าเป็น "ลักห์ว" ออกเป็นสองระดับหลัก:
1. คำพูดและการกระทำที่เป็นบาปและต้องห้าม (ระดับสูงสุด)
ซึ่งรวมถึง "ลักห์ว" ที่ก่อให้เกิดอันตรายต่อศาสนาโดยตรงและเป็นสิ่งต้องห้ามอย่างเด็ดขาด (ฮะรอม) ตัวอย่างเช่น:
• การสร้างเรื่องราวหรือการเผยแพร่ข่าวลือเท็จ
• การมีส่วนร่วมในการซุบซิบนินทา (gheebat) หรือการทำลายชื่อเสียงของผู้อื่น
• การใช้คำหยาบคาย การดูถูกผู้อื่น หรือการสาปแช่ง
• การสาบานอย่างไม่ใส่ใจโดยใช้พระนามของอัลลอฮ์เพียงเพราะเป็นนิสัย (เช่น การพูดว่า "ไม่ ขอสาบานต่ออัลลอฮ์" หรือ "ใช่ ขอสาบานต่ออัลลอฮ์" อย่าง
ไม่จริงจังในการสนทนา) โดยไม่มีเจตนาที่แท้จริงและลึกซึ้งในใจที่จะสาบานอย่างจริงจัง
2. การกระทำหรือคำพูดที่ไม่ใช่บาปโดยเนื้อแท้ แต่ปราศจากประโยชน์ทางจิตวิญญาณ ศีลธรรม สติปัญญา หรือทางโลกโดยสิ้นเชิง ตัวอย่างเช่น:
การนินทาหรือการพูดมากเกินไปเพียงเพื่อ "ฆ่าความเบื่อหน่าย" หรือฆ่าเวลา
การใช้เวลาหลายชั่วโมงเลื่อนดูโซเชียลมีเดียอย่างไร้จุดหมาย ดูวิดีโอที่ไร้สาระ หรือมีส่วนร่วมในงานอดิเรกมากเกินไปจนทำให้คุณเสียสมาธิจากความรับผิดชอบประจำวันและการละหมาด (ศอลาห์)
ศาสนาอิสลามไม่ได้คาดหวังให้ผู้ศรัทธาละทิ้งการพักผ่อนทุกรูปแบบ กิจกรรมที่ถูกต้องตามหลักศาสนาอิสลาม (ฮาลาล) เช่น การพักผ่อน การออกกำลังกายเพื่อรักษาสุขภาพ หรือการใช้เวลาอย่างมีความสุขและสนุกสนานกับครอบครัวและเพื่อนฝูง ไม่ถือว่าเป็น "ลักห์ว" ในความเป็นจริง หากกิจกรรมเหล่านี้ทำด้วยเจตนาที่ดี (เช่น การรักษากำลังกายเพื่อการบูชาอัลลอฮ์ หรือการเสริมสร้างความสัมพันธ์ในครอบครัว) กิจกรรมเหล่านั้นจะกลายเป็นผลบุญ
การพูดคุยและการสื่อข้อความหรือเรื่องราวที่ไร้ประโยชน์หรือไร้สาระโดยสิ้นเชิง ซึ่งเป็นการพูดการเขียนที่ไม่ใช่บาปโดยเนื้อแท้ แต่ไม่มีจุดประสงค์ที่แท้จริง รวมถึงการพูดคุยมากเกินไปเพื่อ "ฆ่าเวลา" การนินทาเรื่องเล็กน้อย หรือการสนทนาที่ยืดเยื้อเกี่ยวกับหัวข้อที่ไร้ประโยชน์ซึ่งทำให้บุคคลนั้นเสียสมาธิจากการระลึกถึงอัลลอฮ์ (ซิกรฺ)
กฎทั่วไปเกี่ยวกับการพูดในศาสนาอิสลามสรุปได้จากคำกล่าวอันโด่งดังของท่านศาสดามุฮัมมัดว่า “ผู้ใดศรัทธาในอัลลอฮ์และวันสุดท้าย จงพูดแต่สิ่งที่ดี หรือไม่ก็จงนิ่งเงียบ” แม้ว่าการพูดคุยเล็กๆ น้อยๆ หรือการสนทนาเบาๆ กับเพื่อนและครอบครัวจะเป็นสิ่งที่อนุญาตและเป็นประโยชน์ต่อการเข้าสังคม แต่ชาวมุสลิมได้รับการสนับสนุนให้ “หลีกเลี่ยงการสนทนาที่ไม่เหมาะสมด้วยความสง่างาม” (ซูเราะห์ อัล-ฟุรกาน 25:72) ซึ่งหมายความว่าพวกเขาควรหลีกเลี่ยงการสนทนาที่กลายเป็นการพูดพล่ามไร้สาระหรือความคิดเชิงลบอย่างสุภาพ ในท้ายที่สุด คำสอนของศาสนาอิสลามเน้นย้ำว่า:
"คำพูดมีน้ำหนัก และการรักษาวาจาเป็นการปกป้องเวลา อุปนิสัย และสถานะทางจิตวิญญาณของผู้ศรัทธา"
[Spoil] คลิกเพื่อดูข้อความที่ซ่อนไว้ (ซูเราะห์ อัล-ฟุรกาน 25:72)
وَٱلَّذِينَ لَا يَشْهَدُونَ ٱلزُّورَ وَإِذَا مَرُّوا۟ بِٱللَّغْوِ مَرُّوا۟ كِرَامًا
Yusuf Ali
Those who witness no falsehood, and, if they pass by futility, they pass by it with honourable (avoidance);
ผู้ที่ไม่พบเห็นความเท็จ และหากพบเห็นสิ่งไร้ประโยชน์ ก็จงหลีกเลี่ยงอย่างมีเกียรติ (ซูเราะห์ อัล-ฟุรกาน 25:72)
"ผู้ศรัทธาที่ประสบความสำเร็จนั้น คือบรรดาผู้ที่นอบน้อมถ่อมตนในการละหมาด และบรรดาผู้ที่ละเว้นจากการพูดจาไร้สาระ"