ฟรีแลนซ์สะดุ้ง! เปิดบัญชียุคปราบ บ.ช.ม้า ถูกถามเงินมาจากไหน-ใครจ่าย ต้องมีเอกสารยืนยัน

21 สิงหาคม 2569 มาตรการปราบบัญชีม้ากำลังส่งผลถึงประชาชนอาชีพอิสระ หลังมีกรณี **ฟรีแลนซ์รายหนึ่งเดินทางไปขอเปิดบัญชีธนาคาร แต่ถูกขอเอกสารเป็นลายลักษณ์อักษรจากผู้ว่าจ้างหรือบุคคลที่จะโอนเงินเข้าบัญชี** เพื่อยืนยันอาชีพ แหล่งรายได้ และวัตถุประสงค์ของบัญชีก่อนพิจารณาเปิดให้

https://www.facebook.com/share/p/1D2JsdZWkB/?mibextid=wwXIfr


เรื่องนี้มีฐานจากแนวทางของ **ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.)** ที่กำหนดให้ธนาคารเพิ่มความเข้มงวดกับบุคคลที่ถูกประเมินว่ามีความเสี่ยง โดยต้องตรวจสอบข้อเท็จจริงเกี่ยวกับลูกค้าเพิ่มเติม ทั้ง **วัตถุประสงค์ในการเปิดบัญชีและแหล่งที่มาของรายได้** และสามารถเรียกเอกสารประกอบได้ หากพิสูจน์ข้อมูลไม่ได้ ธนาคารสามารถดำเนินการตามแนวทางของ ปปง. หรือปฏิเสธการเปิดบัญชีได้

ปัญหาคือ สำหรับคนทำงานประจำ การพิสูจน์รายได้อาจทำได้ด้วยหนังสือรับรองเงินเดือนหรือเอกสารจากบริษัท แต่สำหรับ **ฟรีแลนซ์ วินมอเตอร์ไซค์ คนรับจ้างรายวัน แม่ค้าออนไลน์ ช่างอิสระ หรือคนที่รับเงินจากลูกค้าหลายราย** คำถามคือจะใช้เอกสารอะไรเป็นมาตรฐาน เพราะอาชีพเหล่านี้อาจไม่มีนายจ้าง ไม่มีบริษัท และไม่รู้ล่วงหน้าด้วยซ้ำว่าใครจะเป็นคนโอนเงินเข้าบัญชี

ธปท. ระบุว่า ปัจจุบันธนาคารสามารถสอบถามและเรียกหลักฐาน **แหล่งที่มาของรายได้** เพิ่มเติมเพื่อป้องกันการเปิดบัญชีม้า แต่ไม่ได้กำหนดเป็นกฎกลางว่า **ฟรีแลนซ์หรืออาชีพอิสระทุกคนต้องมีหนังสือจากผู้ว่าจ้างจึงจะเปิดบัญชีได้**

จึงเกิดคำถามสำคัญว่า หากแต่ละธนาคารหรือแต่ละสาขาตีความหลักเกณฑ์แตกต่างกัน ประชาชนอาชีพอิสระจะต้องเตรียมอะไร และอะไรถือเป็นหลักฐานที่เพียงพอ เช่น **วินมอเตอร์ไซค์จะให้ใครออกหนังสือรับรอง แม่ค้าจะให้ลูกค้าคนไหนรับรอง หรือฟรีแลนซ์ที่มีผู้ว่าจ้างหลายรายต้องนำเอกสารจากทุกคนหรือไม่**

การปราบบัญชีม้าเป็นเรื่องจำเป็น แต่ขณะเดียวกัน **ธนาคารและ ธปท. ควรกำหนดหลักเกณฑ์สำหรับคนอาชีพอิสระให้ชัดและประชาสัมพันธ์ให้ประชาชนรู้ล่วงหน้า** เพื่อไม่ให้คนสุจริตเดินเข้าไปเปิดบัญชีแล้วเพิ่งพบหน้าสาขาว่าเอกสารไม่ครบ หรือไม่สามารถเปิดบัญชีได้เพราะรูปแบบอาชีพของตัวเองไม่มีเอกสารแบบพนักงานประจำ