⠀
ถ้าลองถามคนไทยร้อยคนว่าเกลียดการทุจริตไหม คำตอบคงแทบเหมือนกันหมด ไม่มีใครบอกว่าชอบ ไม่มีใครบอกว่าการโกงเป็นเรื่องถูกต้อง แต่แปลกตรงที่ข่าวทุจริตกลับมีให้เห็นแทบทุกสัปดาห์ ตั้งแต่คดีจัดซื้อจัดจ้าง การรับสินบน การล็อกสเปก ไปจนถึงการทุจริตสอบเข้าราชการหรือการเรียกรับผลประโยชน์ในหน่วยงานต่าง ๆ จนหลายคนเริ่มพูดว่า "อีกแล้วเหรอ" มากกว่าจะรู้สึกตกใจ
⠀
ช่วงไม่กี่เดือนที่ผ่านมา ดัชนีภาพลักษณ์คอร์รัปชันและผลสำรวจหลายแห่งก็สะท้อนว่า คนไทยยังมองว่าปัญหาคอร์รัปชันเป็นหนึ่งในเรื่องที่น่ากังวลที่สุดของประเทศ ขณะที่ภาครัฐประกาศเดินหน้าปราบปรามอย่างต่อเนื่อง แต่ความรู้สึกของประชาชนกลับไม่ได้ดีขึ้นมากนัก เพราะหลายคนยังรู้สึกว่า ข่าวการจับกุมมีออกมาเรื่อย ๆ แต่ระบบโดยรวมยังไม่เปลี่ยนเท่าที่ควร
⠀
คำถามที่น่าสนใจก็คือ ถ้าคนส่วนใหญ่ไม่ชอบการโกงจริง ทำไมการโกงถึงยังอยู่กับสังคมไทยได้ยาวนานขนาดนี้ ปัญหาอาจไม่ได้อยู่ที่คนไม่รู้ว่าการโกงผิด แต่อยู่ที่หลายครั้งเราค่อย ๆ ชินกับมัน จนเริ่มมองว่าเป็นเรื่องที่หลีกเลี่ยงไม่ได้
⠀
⠀
⠀
เราไม่ได้เริ่มชินกับการโกงในวันเดียว
⠀
ไม่มีใครตื่นเช้ามาแล้วคิดว่า "วันนี้จะยอมรับการโกง" แต่มันเกิดขึ้นทีละนิด จากเรื่องเล็ก ๆ ที่เรามักได้ยินจนคุ้นหู เช่น "ทำแบบนี้ทุกที่แหละ" "ไม่จ่ายก็ไม่เดินเรื่อง" หรือ "เขาก็ทำกันหมด"
⠀
เมื่อประโยคเหล่านี้ถูกพูดซ้ำบ่อย ๆ มันจะค่อย ๆ เปลี่ยนจากข้ออ้าง กลายเป็นความเชื่อ และสุดท้ายกลายเป็นความคาดหวังว่าระบบควรเป็นแบบนี้ ทั้งที่จริงแล้วมันไม่ควรเป็น
⠀
ความน่ากลัวคือ เมื่อคนดีเริ่มเชื่อว่าต่อให้ทำถูกก็ไม่มีอะไรเปลี่ยน ความพยายามในการต่อต้านก็จะลดลงเรื่อย ๆ เพราะรู้สึกว่าเสียเวลาเปล่า
⠀
⠀
⠀
คนโกงไม่ได้ทำลายแค่งบประมาณ แต่ทำลาย "ความเชื่อใจ"
⠀
เวลาพูดถึงคอร์รัปชัน หลายคนมักนึกถึงตัวเลขความเสียหายเป็นล้านหรือเป็นพันล้านบาท แต่สิ่งที่เสียหายกว่านั้นคือความเชื่อใจของคนในสังคม
⠀
เมื่อประชาชนรู้สึกว่าคนซื่อสัตย์เสียเปรียบ คนมีเส้นสายได้เปรียบ หรือคนทำผิดยังอยู่ในตำแหน่งเดิม ความเชื่อมั่นต่อระบบก็จะค่อย ๆ ลดลง และเมื่อความเชื่อใจหายไป ทุกอย่างก็ยากขึ้น ตั้งแต่การเสียภาษี การลงทุน ไปจนถึงการร่วมมือกันพัฒนาประเทศ
⠀
ประเทศที่ประชาชนเชื่อมั่นในระบบ ไม่ใช่ประเทศที่ไม่มีคนโกงเลย แต่เป็นประเทศที่คนเชื่อว่าถ้าโกง จะถูกตรวจสอบจริง และต้องรับผลของการกระทำจริง
⠀
⠀
⠀
ทำไมคนดีบางคนถึงเลือกเงียบ
⠀
หลายคนเคยเห็นความไม่ถูกต้อง แต่ไม่กล้าพูด เพราะกลัวมีปัญหากับที่ทำงาน กลัวถูกกลั่นแกล้ง หรือกลัวว่าพูดไปแล้วสุดท้ายก็ไม่มีอะไรเกิดขึ้น
⠀
เมื่อคนที่เห็นปัญหาเลือกเงียบ ไม่ใช่เพราะเห็นด้วยกับการโกง แต่เพราะต้นทุนของการพูดสูงกว่าที่หลายคนคิด คนโกงจึงไม่ได้อาศัยแค่ความกล้า แต่ยังอาศัยความเงียบของคนรอบข้างด้วย
⠀
ยิ่งระบบคุ้มครองผู้เปิดโปงอ่อนแอ คนที่อยากทำสิ่งถูกต้องก็ยิ่งลังเล และสุดท้ายปัญหาก็ถูกปล่อยให้ดำเนินต่อไป
⠀
⠀
⠀
การโกงไม่ได้กระทบแค่รัฐ แต่กระทบชีวิตประจำวันของทุกคน
⠀
ถ้างบประมาณที่ควรใช้สร้างโรงเรียน โรงพยาบาล ถนน หรือระบบขนส่ง ถูกใช้ไม่คุ้มค่า คนที่ได้รับผลกระทบก็คือประชาชนทั่วไป ไม่ว่าจะรู้ตัวหรือไม่ก็ตาม
⠀
บางครั้งเราอาจบ่นว่าถนนพัง โรงพยาบาลแออัด โรงเรียนขาดอุปกรณ์ หรือบริการภาครัฐล่าช้า ทั้งที่เบื้องหลังของปัญหาเหล่านี้ ส่วนหนึ่งอาจเชื่อมโยงกับการบริหารงบประมาณที่ไม่มีประสิทธิภาพ หรือการทุจริตในบางขั้นตอน
⠀
คอร์รัปชันจึงไม่ใช่เรื่องไกลตัว แต่มันแทรกอยู่ในคุณภาพชีวิตของคนธรรมดาแทบทุกด้าน
⠀
⠀
⠀
การแก้ปัญหา ไม่ได้เริ่มจากการจับคนโกงอย่างเดียว
⠀
การลงโทษเป็นเรื่องจำเป็น แต่หลายประเทศพบว่าการลดโอกาสในการโกงสำคัญไม่แพ้กัน เช่น การเปิดเผยข้อมูลการจัดซื้อจัดจ้าง การใช้ระบบดิจิทัลที่ตรวจสอบย้อนหลังได้ การลดขั้นตอนที่เปิดช่องให้ใช้ดุลยพินิจ และการทำให้ประชาชนเข้าถึงข้อมูลภาครัฐได้ง่ายขึ้น
⠀
ยิ่งระบบโปร่งใสมากเท่าไร โอกาสในการทุจริตก็ยิ่งลดลง เพราะคนรู้ว่ามีคนเห็น มีคนตรวจสอบ และมีหลักฐานหลงเหลืออยู่เสมอ
⠀
สุดท้ายแล้ว การต่อสู้กับคอร์รัปชันไม่ใช่หน้าที่ของหน่วยงานใดหน่วยงานหนึ่ง แต่เป็นเรื่องของการสร้างระบบที่ทำให้ "การโกงทำได้ยาก" มากกว่าการหวังให้ทุกคนเป็นคนดี
⠀
⠀
⠀
บทส่งท้าย
⠀
การโกงไม่ได้น่ากลัวที่สุดในวันที่มันเกิดขึ้น แต่น่ากลัวที่สุดในวันที่คนในสังคมเริ่มรู้สึกว่ามันเป็นเรื่องธรรมดา เพราะเมื่อเราเลิกตกใจ เราก็จะเลิกตั้งคำถาม และเมื่อไม่มีใครตั้งคำถาม ระบบก็ไม่มีเหตุผลที่จะเปลี่ยน
⠀
บางทีสิ่งที่ประเทศไทยต้องการมากที่สุด อาจไม่ใช่แค่การจับคนโกงให้ได้มากขึ้น แต่คือการสร้างสังคมที่ไม่ยอมรับการโกง ไม่ว่าจะเป็นเรื่องเล็กหรือเรื่องใหญ่ เพราะการเปลี่ยนประเทศอาจเริ่มจากวันที่คำว่า "ก็เขาทำกันแบบนี้" ใช้ไม่ได้อีกต่อไป
⠀
แหล่งอ้างอิง
⠀
Ipsos – What Worries Thailand? March 2026
https://www.ipsos.com/en-th/what-worries-thailand-march-2026
OECD – Anti-Corruption and Integrity Outlook 2026: Thailand
https://www.oecd.org/en/publications/anti-corruption-and-integrity-outlook-2026_0c8910f8-en/thailand_58fc515f-en.html
Asia Social Issues – Problem of Corruption in Thailand
https://so06.tci-thaijo.org/index.php/asi/article/view/287281
ทำไมคนไทยถึง "ชินกับการโกง" ทั้งที่ทุกคนบอกว่าไม่ชอบคนโกง?
⠀
ถ้าลองถามคนไทยร้อยคนว่าเกลียดการทุจริตไหม คำตอบคงแทบเหมือนกันหมด ไม่มีใครบอกว่าชอบ ไม่มีใครบอกว่าการโกงเป็นเรื่องถูกต้อง แต่แปลกตรงที่ข่าวทุจริตกลับมีให้เห็นแทบทุกสัปดาห์ ตั้งแต่คดีจัดซื้อจัดจ้าง การรับสินบน การล็อกสเปก ไปจนถึงการทุจริตสอบเข้าราชการหรือการเรียกรับผลประโยชน์ในหน่วยงานต่าง ๆ จนหลายคนเริ่มพูดว่า "อีกแล้วเหรอ" มากกว่าจะรู้สึกตกใจ
⠀
ช่วงไม่กี่เดือนที่ผ่านมา ดัชนีภาพลักษณ์คอร์รัปชันและผลสำรวจหลายแห่งก็สะท้อนว่า คนไทยยังมองว่าปัญหาคอร์รัปชันเป็นหนึ่งในเรื่องที่น่ากังวลที่สุดของประเทศ ขณะที่ภาครัฐประกาศเดินหน้าปราบปรามอย่างต่อเนื่อง แต่ความรู้สึกของประชาชนกลับไม่ได้ดีขึ้นมากนัก เพราะหลายคนยังรู้สึกว่า ข่าวการจับกุมมีออกมาเรื่อย ๆ แต่ระบบโดยรวมยังไม่เปลี่ยนเท่าที่ควร
⠀
คำถามที่น่าสนใจก็คือ ถ้าคนส่วนใหญ่ไม่ชอบการโกงจริง ทำไมการโกงถึงยังอยู่กับสังคมไทยได้ยาวนานขนาดนี้ ปัญหาอาจไม่ได้อยู่ที่คนไม่รู้ว่าการโกงผิด แต่อยู่ที่หลายครั้งเราค่อย ๆ ชินกับมัน จนเริ่มมองว่าเป็นเรื่องที่หลีกเลี่ยงไม่ได้
⠀
⠀
⠀
เราไม่ได้เริ่มชินกับการโกงในวันเดียว
⠀
ไม่มีใครตื่นเช้ามาแล้วคิดว่า "วันนี้จะยอมรับการโกง" แต่มันเกิดขึ้นทีละนิด จากเรื่องเล็ก ๆ ที่เรามักได้ยินจนคุ้นหู เช่น "ทำแบบนี้ทุกที่แหละ" "ไม่จ่ายก็ไม่เดินเรื่อง" หรือ "เขาก็ทำกันหมด"
⠀
เมื่อประโยคเหล่านี้ถูกพูดซ้ำบ่อย ๆ มันจะค่อย ๆ เปลี่ยนจากข้ออ้าง กลายเป็นความเชื่อ และสุดท้ายกลายเป็นความคาดหวังว่าระบบควรเป็นแบบนี้ ทั้งที่จริงแล้วมันไม่ควรเป็น
⠀
ความน่ากลัวคือ เมื่อคนดีเริ่มเชื่อว่าต่อให้ทำถูกก็ไม่มีอะไรเปลี่ยน ความพยายามในการต่อต้านก็จะลดลงเรื่อย ๆ เพราะรู้สึกว่าเสียเวลาเปล่า
⠀
⠀
⠀
คนโกงไม่ได้ทำลายแค่งบประมาณ แต่ทำลาย "ความเชื่อใจ"
⠀
เวลาพูดถึงคอร์รัปชัน หลายคนมักนึกถึงตัวเลขความเสียหายเป็นล้านหรือเป็นพันล้านบาท แต่สิ่งที่เสียหายกว่านั้นคือความเชื่อใจของคนในสังคม
⠀
เมื่อประชาชนรู้สึกว่าคนซื่อสัตย์เสียเปรียบ คนมีเส้นสายได้เปรียบ หรือคนทำผิดยังอยู่ในตำแหน่งเดิม ความเชื่อมั่นต่อระบบก็จะค่อย ๆ ลดลง และเมื่อความเชื่อใจหายไป ทุกอย่างก็ยากขึ้น ตั้งแต่การเสียภาษี การลงทุน ไปจนถึงการร่วมมือกันพัฒนาประเทศ
⠀
ประเทศที่ประชาชนเชื่อมั่นในระบบ ไม่ใช่ประเทศที่ไม่มีคนโกงเลย แต่เป็นประเทศที่คนเชื่อว่าถ้าโกง จะถูกตรวจสอบจริง และต้องรับผลของการกระทำจริง
⠀
⠀
⠀
ทำไมคนดีบางคนถึงเลือกเงียบ
⠀
หลายคนเคยเห็นความไม่ถูกต้อง แต่ไม่กล้าพูด เพราะกลัวมีปัญหากับที่ทำงาน กลัวถูกกลั่นแกล้ง หรือกลัวว่าพูดไปแล้วสุดท้ายก็ไม่มีอะไรเกิดขึ้น
⠀
เมื่อคนที่เห็นปัญหาเลือกเงียบ ไม่ใช่เพราะเห็นด้วยกับการโกง แต่เพราะต้นทุนของการพูดสูงกว่าที่หลายคนคิด คนโกงจึงไม่ได้อาศัยแค่ความกล้า แต่ยังอาศัยความเงียบของคนรอบข้างด้วย
⠀
ยิ่งระบบคุ้มครองผู้เปิดโปงอ่อนแอ คนที่อยากทำสิ่งถูกต้องก็ยิ่งลังเล และสุดท้ายปัญหาก็ถูกปล่อยให้ดำเนินต่อไป
⠀
⠀
⠀
การโกงไม่ได้กระทบแค่รัฐ แต่กระทบชีวิตประจำวันของทุกคน
⠀
ถ้างบประมาณที่ควรใช้สร้างโรงเรียน โรงพยาบาล ถนน หรือระบบขนส่ง ถูกใช้ไม่คุ้มค่า คนที่ได้รับผลกระทบก็คือประชาชนทั่วไป ไม่ว่าจะรู้ตัวหรือไม่ก็ตาม
⠀
บางครั้งเราอาจบ่นว่าถนนพัง โรงพยาบาลแออัด โรงเรียนขาดอุปกรณ์ หรือบริการภาครัฐล่าช้า ทั้งที่เบื้องหลังของปัญหาเหล่านี้ ส่วนหนึ่งอาจเชื่อมโยงกับการบริหารงบประมาณที่ไม่มีประสิทธิภาพ หรือการทุจริตในบางขั้นตอน
⠀
คอร์รัปชันจึงไม่ใช่เรื่องไกลตัว แต่มันแทรกอยู่ในคุณภาพชีวิตของคนธรรมดาแทบทุกด้าน
⠀
⠀
⠀
การแก้ปัญหา ไม่ได้เริ่มจากการจับคนโกงอย่างเดียว
⠀
การลงโทษเป็นเรื่องจำเป็น แต่หลายประเทศพบว่าการลดโอกาสในการโกงสำคัญไม่แพ้กัน เช่น การเปิดเผยข้อมูลการจัดซื้อจัดจ้าง การใช้ระบบดิจิทัลที่ตรวจสอบย้อนหลังได้ การลดขั้นตอนที่เปิดช่องให้ใช้ดุลยพินิจ และการทำให้ประชาชนเข้าถึงข้อมูลภาครัฐได้ง่ายขึ้น
⠀
ยิ่งระบบโปร่งใสมากเท่าไร โอกาสในการทุจริตก็ยิ่งลดลง เพราะคนรู้ว่ามีคนเห็น มีคนตรวจสอบ และมีหลักฐานหลงเหลืออยู่เสมอ
⠀
สุดท้ายแล้ว การต่อสู้กับคอร์รัปชันไม่ใช่หน้าที่ของหน่วยงานใดหน่วยงานหนึ่ง แต่เป็นเรื่องของการสร้างระบบที่ทำให้ "การโกงทำได้ยาก" มากกว่าการหวังให้ทุกคนเป็นคนดี
⠀
⠀
⠀
บทส่งท้าย
⠀
การโกงไม่ได้น่ากลัวที่สุดในวันที่มันเกิดขึ้น แต่น่ากลัวที่สุดในวันที่คนในสังคมเริ่มรู้สึกว่ามันเป็นเรื่องธรรมดา เพราะเมื่อเราเลิกตกใจ เราก็จะเลิกตั้งคำถาม และเมื่อไม่มีใครตั้งคำถาม ระบบก็ไม่มีเหตุผลที่จะเปลี่ยน
⠀
บางทีสิ่งที่ประเทศไทยต้องการมากที่สุด อาจไม่ใช่แค่การจับคนโกงให้ได้มากขึ้น แต่คือการสร้างสังคมที่ไม่ยอมรับการโกง ไม่ว่าจะเป็นเรื่องเล็กหรือเรื่องใหญ่ เพราะการเปลี่ยนประเทศอาจเริ่มจากวันที่คำว่า "ก็เขาทำกันแบบนี้" ใช้ไม่ได้อีกต่อไป
⠀
แหล่งอ้างอิง
⠀
Ipsos – What Worries Thailand? March 2026
https://www.ipsos.com/en-th/what-worries-thailand-march-2026
OECD – Anti-Corruption and Integrity Outlook 2026: Thailand
https://www.oecd.org/en/publications/anti-corruption-and-integrity-outlook-2026_0c8910f8-en/thailand_58fc515f-en.html
Asia Social Issues – Problem of Corruption in Thailand
https://so06.tci-thaijo.org/index.php/asi/article/view/287281