"นอบน้อม พุทธธรรมสงฆ์ อันเป็นที่พึ่งของข้าพเจ้า"
***********
มหาอัสสปุรสูตร
ว่าด้วย "ธรรมที่ทำให้เป็นสมณะ และพราหมณ์ที่แท้จริง" โดยพระพุทธองค์ทรงแสดงแก่พระภิกษุ ณ อัสสปุรนิคม แคว้นอังคะ เพื่อตักเตือนว่า เมื่อประชาชนปฏิบัติต่อพระสงฆ์ด้วยความเคารพศรัทธา ภิกษุก็ต้องปฏิบัติตนให้คู่ควรกับคำว่า "สมณะ" เพื่อให้ปัจจัยสี่ที่ชาวบ้านถวายเกิดอานิสงส์สูงสุด
ธรรมทำความเป็นสมณะ 10 ประการ (กิจที่ควรทำให้ยิ่งขึ้นไป)พระพุทธองค์ทรงแนะนำให้ปฏิบัติธรรม 10 ข้อตามลำดับจากต่ำไปสูงสุดดังนี้
1.หิริและโอตตัปปะ: มีความละอายและเกรงกลัวต่อบาป
2.กายสมาจารบริสุทธิ์: ประพฤติทางกายที่สะอาด ไม่มีโทษ
3.วจีสมาจารบริสุทธิ์: ประพฤติทางวาจาที่สุจริต
4.มโนสมาจารบริสุทธิ์: ประพฤติทางใจที่บริสุทธิ์
5.อาชีวะบริสุทธิ์: เลี้ยงชีพอย่างซื่อสัตย์สุจริต
6.การสำรวมอินทรีย์: ระวัง ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ ไม่ให้ยินดียินร้าย
7.โภชเนมัตตัญญุตา: รู้จักประมาณในการบริโภคอาหาร
8.ชาคริยานุโยค: ตื่นบำเพ็ญเพียร ไม่เห็นแก่การนอน
9.สติสัมปชัญญะ: มีความระลึกรู้ตัวในทุกอิริยาบถ
10.การละนิวรณ์ 5: กำจัดอุปสรรคขัดขวางจิตใจ 5 ประการ
พระพุทธศาสดาได้อุปมาของการละนิวรณ์ไว้ 5 ประการ
1.
กามฉันทะ (ความพอใจในกาม)เปรียบเสมือนคนเป็นหนี้ เมื่อละได้แล้วก็เปรียบเสมือนคนไม่มีหนี้เป็นอิสระทางการเงิน
2.
พยาบาท (ความโกรธแค้น)เปรียบเหมือนคนเป็นโรค เมื่อละพยาบาทได้เปรียบเหมือนโรคหายไปจากคนทำให้ร่างกายแข็งแรง
3.
ถีนมิทธะ (ความหดหู่เซื่องซึม)เปรียบเหมือนคนติดคุก เมื่อละได้แล้วเปรียบเหมือนคนพ้นคุกได้รับอิสรภาพ
4.
อุทธัจจกุกกุจจะ (ความฟุ้งซ่าน) เปรียบเหมือนคนเป็นทาส เมื่อละได้แล้วเปรียบเหมือนคนเป็นไทมีอิสระปกครองตนเองได้
5.
วิจิกิจฉา (ความลังเลสงสัย) เปรียบเหมือนคนตกค้างในทางกันดาร ต่อเมื่อละวิจิกิจฉาได้แล้วเปรียบเหมือนคนถึงที่ปลอดภัยพ้นทางอันตราย
ผลลัพธ์แห่งการปฏิบัติเมื่อภิกษุละนิวรณ์ 5 ได้แล้ว
จิตจะเกิดความปราโมทย์และโสมนัส นำไปสู่การบรรลุฌาน 1-4 และพัฒนาอภิญญาจนบรรลุ วิชชา 3 (ระลึกชาติได้, ตาทิพย์, และทำลายกิเลสให้สิ้นไปเป็นพระอรหันต์) ซึ่งถือเป็นสมณะและพราหมณ์ที่แท้จริงตามความหมายในพุทธศาสนา
...ai..
เนื้อหาเต็ม "มหาอัสสปุรสูตร"
https://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=12&A=8507
อรรถกถา
https://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=12&i=459
(15)....ธรรมปฏิบัติ เพื่อความเป็นสมณะ(ผู้สงบ)
***********
มหาอัสสปุรสูตร
ว่าด้วย "ธรรมที่ทำให้เป็นสมณะ และพราหมณ์ที่แท้จริง" โดยพระพุทธองค์ทรงแสดงแก่พระภิกษุ ณ อัสสปุรนิคม แคว้นอังคะ เพื่อตักเตือนว่า เมื่อประชาชนปฏิบัติต่อพระสงฆ์ด้วยความเคารพศรัทธา ภิกษุก็ต้องปฏิบัติตนให้คู่ควรกับคำว่า "สมณะ" เพื่อให้ปัจจัยสี่ที่ชาวบ้านถวายเกิดอานิสงส์สูงสุด
ธรรมทำความเป็นสมณะ 10 ประการ (กิจที่ควรทำให้ยิ่งขึ้นไป)พระพุทธองค์ทรงแนะนำให้ปฏิบัติธรรม 10 ข้อตามลำดับจากต่ำไปสูงสุดดังนี้
1.หิริและโอตตัปปะ: มีความละอายและเกรงกลัวต่อบาป
2.กายสมาจารบริสุทธิ์: ประพฤติทางกายที่สะอาด ไม่มีโทษ
3.วจีสมาจารบริสุทธิ์: ประพฤติทางวาจาที่สุจริต
4.มโนสมาจารบริสุทธิ์: ประพฤติทางใจที่บริสุทธิ์
5.อาชีวะบริสุทธิ์: เลี้ยงชีพอย่างซื่อสัตย์สุจริต
6.การสำรวมอินทรีย์: ระวัง ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ ไม่ให้ยินดียินร้าย
7.โภชเนมัตตัญญุตา: รู้จักประมาณในการบริโภคอาหาร
8.ชาคริยานุโยค: ตื่นบำเพ็ญเพียร ไม่เห็นแก่การนอน
9.สติสัมปชัญญะ: มีความระลึกรู้ตัวในทุกอิริยาบถ
10.การละนิวรณ์ 5: กำจัดอุปสรรคขัดขวางจิตใจ 5 ประการ
พระพุทธศาสดาได้อุปมาของการละนิวรณ์ไว้ 5 ประการ
1.กามฉันทะ (ความพอใจในกาม)เปรียบเสมือนคนเป็นหนี้ เมื่อละได้แล้วก็เปรียบเสมือนคนไม่มีหนี้เป็นอิสระทางการเงิน
2.พยาบาท (ความโกรธแค้น)เปรียบเหมือนคนเป็นโรค เมื่อละพยาบาทได้เปรียบเหมือนโรคหายไปจากคนทำให้ร่างกายแข็งแรง
3.ถีนมิทธะ (ความหดหู่เซื่องซึม)เปรียบเหมือนคนติดคุก เมื่อละได้แล้วเปรียบเหมือนคนพ้นคุกได้รับอิสรภาพ
4.อุทธัจจกุกกุจจะ (ความฟุ้งซ่าน) เปรียบเหมือนคนเป็นทาส เมื่อละได้แล้วเปรียบเหมือนคนเป็นไทมีอิสระปกครองตนเองได้
5.วิจิกิจฉา (ความลังเลสงสัย) เปรียบเหมือนคนตกค้างในทางกันดาร ต่อเมื่อละวิจิกิจฉาได้แล้วเปรียบเหมือนคนถึงที่ปลอดภัยพ้นทางอันตราย
ผลลัพธ์แห่งการปฏิบัติเมื่อภิกษุละนิวรณ์ 5 ได้แล้ว
จิตจะเกิดความปราโมทย์และโสมนัส นำไปสู่การบรรลุฌาน 1-4 และพัฒนาอภิญญาจนบรรลุ วิชชา 3 (ระลึกชาติได้, ตาทิพย์, และทำลายกิเลสให้สิ้นไปเป็นพระอรหันต์) ซึ่งถือเป็นสมณะและพราหมณ์ที่แท้จริงตามความหมายในพุทธศาสนา
...ai..
เนื้อหาเต็ม "มหาอัสสปุรสูตร"
https://84000.org/tipitaka/read/r.php?B=12&A=8507
อรรถกถา
https://84000.org/tipitaka/attha/attha.php?b=12&i=459