"ปัจจุบันขณะ เป็นคำที่ค่อนข้างกว้างใหญ่และห่างไกล แม้จะอยู่ตรงหน้าเราเสมอ นิยามของมันนั้นกว้างไกลและยากจะเข้าใจได้ สำหรับผมอะนะ คนเราปกติแล้วตั้งแต่ลืมตาดูโลกจนเติบใหญ่ เรามักจดจ้องอยู่กับ อนาคต ที่ไกลออกไป หรือมองกลับไป ณ อดีตที่ได้ไหลผ่านไปโดยแก้ไขอะไรไม่ได้ เราทำหน้าที่เป็นผู้ดู ผู้มอง ผู้เรียนรู้ แต่เรามักข้ามปัจจุบันของเราไป ทำไมล่ะ?
และเหมือนเดิม ผมยังใช้เวลาในวันว่างๆ ของผมมาหาคำตอบของคำว่าปัจจุบัน มันก็ไม่ยากนะ เราแทบจะเห็นมันได้ทันทีเพราะปัจจุบันคือสิ่งที่อยู่ตรงหน้าเรา เกิดขึ้นตรงนั้น มันดำรงผ่านมุมมองของเรามาเสมอ สาเหตุที่เราไม่ได้สนใจปัจจุบันมากนักเพราะว่ามันดู "ธรรมดาและเรียบง่าย" ใช่แล้ว มันดูไม่มีอะไรพิเศษ มนุษย์เราถูกขับเคลื่อนด้วยความหมายและความพิเศษ สองนามธรรมนี้คอยขับเคลื่อนตัวเราให้รู้สึก ตื่นเต้น เศร้า ดีใจ และอื่นๆ ทำให้เราเอาแต่จดจ่อกับอดีต เพราะเกิดความเศร้า อาลัย อยากแก้ไข และเกิดการเรียนรู้ ส่วน อนาคต มันทำให้เราก่อเกิดคำถาม หนทาง เป้าหมาย ความอยาก ความตื่นเต้น และความรู้สึกว่ามันยังมีความหวังในวันพรุ่งนี้
เห็นไหมครับ? พอเราขยายสาเหตุของทั้งสองนามธรรมนี้ เราจะพบว่ามันช่างดูเย้ายวนน่าคะนึงหาจริงๆ แต่พอกลับมามองปัจจุบัน มันไม่มีอะไร มันไม่ก่อให้เกิดคำถามที่น่าสนใจ ไม่ก่อให้เกิดความอยากแก้ไขเพราะยังไม่มีอะไรผิดพลาดหรือผ่านไป ไม่ก่อให้เกิดความตื่นเต้นและเป้าหมายเท่าที่ควร เพราะปัจจุบันยังไม่เกิดเหตุของสิ่งเหล่านั้น แต่เราก็ขาดมันไปไม่ได้ เพราะอดีตและอนาคตคือภาพมายาที่จะเกิดขึ้นได้ก็ต้องมีตัวตนในปัจจุบัน
พอผมมามองแบบนี้ ผมก็เห็นข้อดีอย่างหนึ่ง หากเรามองที่ "ปัจจุบันขณะ" เราจะพบว่าเราไม่คาดหวัง ไม่จินตนาการถึงอนาคตและอดีต มันยังทำให้เรามองเห็นสิ่งที่เราได้มองข้ามมาเสมอไม่ว่าจะเล็กน้อยแค่ไหนก็ตาม ส่งผลให้เราเป็นคนที่แก้ไขปัญหาเฉพาะหน้าได้ดีมากๆ มองเห็นความสำคัญของคนใกล้ตัวและเหตุการณ์ที่เกิดตรงหน้า การเปลี่ยนมุมมองต่อการดำรงผ่านปัจจุบันขณะทำให้ผมทำงานและมีสมาธิได้ดีมากขึ้น
ผมไม่ได้บอกว่าอดีตและอนาคตไม่ดี อดีตสอนบทเรียน ส่วนอนาคตทำให้เราอยากวางแผน แต่ที่ผมจะสื่อคือ อย่าพยายามไปคิดและมองมันมากเกินไป เพราะมันจะเป็นการผูกติดตนเองไว้กับอดีตและอนาคตจนละเลยปัจจุบันไป เพราะอดีตที่แก้ไขไม่ได้เกิดจากปัจจุบันที่เราไม่สนใจ ส่วนอนาคตที่เราไม่สามารถควบคุมได้ เกิดจากปัจจุบันที่เรายังทำไม่ดีพอ
ทั้งหมดนี้คือความเห็นส่วนตัวของผม ผมไม่คิดจะฝากอะไรให้ใครที่มาอ่านว่าคุณจะได้อะไร เพราะทุกคนมีความสามารถตีความอดีต ปัจจุบันขณะ และอนาคต ได้แตกต่างกัน"
"ปัจจุบันขณะ"
และเหมือนเดิม ผมยังใช้เวลาในวันว่างๆ ของผมมาหาคำตอบของคำว่าปัจจุบัน มันก็ไม่ยากนะ เราแทบจะเห็นมันได้ทันทีเพราะปัจจุบันคือสิ่งที่อยู่ตรงหน้าเรา เกิดขึ้นตรงนั้น มันดำรงผ่านมุมมองของเรามาเสมอ สาเหตุที่เราไม่ได้สนใจปัจจุบันมากนักเพราะว่ามันดู "ธรรมดาและเรียบง่าย" ใช่แล้ว มันดูไม่มีอะไรพิเศษ มนุษย์เราถูกขับเคลื่อนด้วยความหมายและความพิเศษ สองนามธรรมนี้คอยขับเคลื่อนตัวเราให้รู้สึก ตื่นเต้น เศร้า ดีใจ และอื่นๆ ทำให้เราเอาแต่จดจ่อกับอดีต เพราะเกิดความเศร้า อาลัย อยากแก้ไข และเกิดการเรียนรู้ ส่วน อนาคต มันทำให้เราก่อเกิดคำถาม หนทาง เป้าหมาย ความอยาก ความตื่นเต้น และความรู้สึกว่ามันยังมีความหวังในวันพรุ่งนี้
เห็นไหมครับ? พอเราขยายสาเหตุของทั้งสองนามธรรมนี้ เราจะพบว่ามันช่างดูเย้ายวนน่าคะนึงหาจริงๆ แต่พอกลับมามองปัจจุบัน มันไม่มีอะไร มันไม่ก่อให้เกิดคำถามที่น่าสนใจ ไม่ก่อให้เกิดความอยากแก้ไขเพราะยังไม่มีอะไรผิดพลาดหรือผ่านไป ไม่ก่อให้เกิดความตื่นเต้นและเป้าหมายเท่าที่ควร เพราะปัจจุบันยังไม่เกิดเหตุของสิ่งเหล่านั้น แต่เราก็ขาดมันไปไม่ได้ เพราะอดีตและอนาคตคือภาพมายาที่จะเกิดขึ้นได้ก็ต้องมีตัวตนในปัจจุบัน
พอผมมามองแบบนี้ ผมก็เห็นข้อดีอย่างหนึ่ง หากเรามองที่ "ปัจจุบันขณะ" เราจะพบว่าเราไม่คาดหวัง ไม่จินตนาการถึงอนาคตและอดีต มันยังทำให้เรามองเห็นสิ่งที่เราได้มองข้ามมาเสมอไม่ว่าจะเล็กน้อยแค่ไหนก็ตาม ส่งผลให้เราเป็นคนที่แก้ไขปัญหาเฉพาะหน้าได้ดีมากๆ มองเห็นความสำคัญของคนใกล้ตัวและเหตุการณ์ที่เกิดตรงหน้า การเปลี่ยนมุมมองต่อการดำรงผ่านปัจจุบันขณะทำให้ผมทำงานและมีสมาธิได้ดีมากขึ้น
ผมไม่ได้บอกว่าอดีตและอนาคตไม่ดี อดีตสอนบทเรียน ส่วนอนาคตทำให้เราอยากวางแผน แต่ที่ผมจะสื่อคือ อย่าพยายามไปคิดและมองมันมากเกินไป เพราะมันจะเป็นการผูกติดตนเองไว้กับอดีตและอนาคตจนละเลยปัจจุบันไป เพราะอดีตที่แก้ไขไม่ได้เกิดจากปัจจุบันที่เราไม่สนใจ ส่วนอนาคตที่เราไม่สามารถควบคุมได้ เกิดจากปัจจุบันที่เรายังทำไม่ดีพอ
ทั้งหมดนี้คือความเห็นส่วนตัวของผม ผมไม่คิดจะฝากอะไรให้ใครที่มาอ่านว่าคุณจะได้อะไร เพราะทุกคนมีความสามารถตีความอดีต ปัจจุบันขณะ และอนาคต ได้แตกต่างกัน"