ณ วัดเซนแห่งหนึ่ง เจ้าอาวาสได้จัดงานประลองศิลปะขึ้น โดยให้โจทย์ที่เรียบง่ายแต่ท้าทายเหล่าลูกศิษย์ว่า
"ผู้ใดสามารถวาดภาพที่สื่อถึง 'ความว่างเปล่าและแก่นแท้ของจิต' ได้งดงามที่สุด ผู้นั้นจะได้สืบทอดตำแหน่งเจ้าอาวาสต่อจากเรา"
ลูกศิษย์ต่างพากันไปเสาะหาพู่กันที่ดีที่สุดและหมึกชั้นเลิศ พวกเขาใช้เวลาหลายวันวาดภาพธรรมชาติที่ซับซ้อน ทิวทัศน์อันกว้างใหญ่ หรือแม้กระทั่งภาพพระพุทธรูปองค์โตด้วยความประณีต หวังว่าผลงานที่วิจิตรบรรจงและเต็มไปด้วยรายละเอียดจะเอาชนะใจอาจารย์ได้
เมื่อถึงวันตัดสิน เจ้าอาวาสเดินดูผลงานของทุกคนทีละภาพด้วยความสงบ แต่ท่านไม่ได้กล่าวชื่นชมหรือตำหนิภาพวาดเหล่านั้นแต่อย่างใด จนกระทั่งท่านเดินมาถึงผลงานของ
"เรียวคัง" ลูกศิษย์ผู้มีนิสัยเรียบง่ายที่สุดในวัด
บนกระดาษสีขาวบริสุทธิ์ของเรียวคัง ปรากฏเพียง
วงกลมสีดำที่ตวัดด้วยพู่กันเพียงครั้งเดียว วงกลมนั้นดูไม่สมบูรณ์แบบ แถมเส้นหมึกยังดูเลอะเทอะเปรอะเปื้อน ลูกศิษย์คนอื่นๆ ต่างพากันหัวเยาะเย้ยและคิดว่าเรียวคังทำกระดาษแผ่นนั้นเปื้อนหมึกจนหมดค่า
เจ้าอาวาสหยุดพิจารณาภาพวงกลมนั้นอยู่นาน จากนั้นท่านจึงยิ้มอย่างพึงพอใจและประกาศให้เรียวคังเป็นผู้ชนะการประลอง
ลูกศิษย์ต่างพากันประท้วงและถามด้วยความไม่เข้าใจว่า
"ภาพที่สมบูรณ์แบบของพวกเรากลับไม่มีความหมาย เหตุใดภาพวงกลมที่ดูเหมือนรอยเปื้อนไร้ค่านี้จึงเป็นผู้ชนะ?"
เจ้าอาวาสจึงหันไปอธิบายแก่ลูกศิษย์ทุกคนว่า:
"พวกเจ้าทั้งหลายวาดภาพที่ 'มีตัวตน' ภาพภูเขา ภาพวัด หรือภาพพระพุทธเจ้า ล้วนเป็นเพียงการตีกรอบความจริงที่พวกเจ้าจินตนาการขึ้นมาเอง สิ่งเหล่านั้นยังเต็มไปด้วยอัตตาและความยึดติดในรูปร่าง"
"ส่วนเรียวคัง เขาวาด 'วงกลมเอ็นโซ (Ensō)' ซึ่งเป็นศิลปะนามธรรมที่ไร้จุดเริ่มต้นและจุดสิ้นสุด วงกลมของเขาว่างเปล่า แต่ในความว่างเปล่านั้นกลับมีความสมบูรณ์แบบอยู่ในตัว มันสื่อถึงจักรวาลและสภาวะจิตใจที่บริสุทธิ์ ไร้การปรุงแต่ง ไม่ยึดติดกับสิ่งใดเลย ผู้ที่เข้าใจเซนย่อมเห็นความงามอันไร้ขีดจำกัดในภาพนี้"
ภาพนามธรรมจิตแท้ ..... กลมพิสุทธิ์
จุดเริ่มต้น-สิ้นสุด ..... หากไร้
ภายในว่างเปล่าดุจ ..... อวกาศ
ปราศจากยึดใดไว้ ..... สะอาดไร้กรอบตน.
Kitaro - Mercury (live)
🤍🤍🤍 นิทานเซน: ภาพนามธรรมแห่งจิตใจ 🤍🤍🤍
ณ วัดเซนแห่งหนึ่ง เจ้าอาวาสได้จัดงานประลองศิลปะขึ้น โดยให้โจทย์ที่เรียบง่ายแต่ท้าทายเหล่าลูกศิษย์ว่า "ผู้ใดสามารถวาดภาพที่สื่อถึง 'ความว่างเปล่าและแก่นแท้ของจิต' ได้งดงามที่สุด ผู้นั้นจะได้สืบทอดตำแหน่งเจ้าอาวาสต่อจากเรา"
ลูกศิษย์ต่างพากันไปเสาะหาพู่กันที่ดีที่สุดและหมึกชั้นเลิศ พวกเขาใช้เวลาหลายวันวาดภาพธรรมชาติที่ซับซ้อน ทิวทัศน์อันกว้างใหญ่ หรือแม้กระทั่งภาพพระพุทธรูปองค์โตด้วยความประณีต หวังว่าผลงานที่วิจิตรบรรจงและเต็มไปด้วยรายละเอียดจะเอาชนะใจอาจารย์ได้
เมื่อถึงวันตัดสิน เจ้าอาวาสเดินดูผลงานของทุกคนทีละภาพด้วยความสงบ แต่ท่านไม่ได้กล่าวชื่นชมหรือตำหนิภาพวาดเหล่านั้นแต่อย่างใด จนกระทั่งท่านเดินมาถึงผลงานของ "เรียวคัง" ลูกศิษย์ผู้มีนิสัยเรียบง่ายที่สุดในวัด
บนกระดาษสีขาวบริสุทธิ์ของเรียวคัง ปรากฏเพียง วงกลมสีดำที่ตวัดด้วยพู่กันเพียงครั้งเดียว วงกลมนั้นดูไม่สมบูรณ์แบบ แถมเส้นหมึกยังดูเลอะเทอะเปรอะเปื้อน ลูกศิษย์คนอื่นๆ ต่างพากันหัวเยาะเย้ยและคิดว่าเรียวคังทำกระดาษแผ่นนั้นเปื้อนหมึกจนหมดค่า
เจ้าอาวาสหยุดพิจารณาภาพวงกลมนั้นอยู่นาน จากนั้นท่านจึงยิ้มอย่างพึงพอใจและประกาศให้เรียวคังเป็นผู้ชนะการประลอง
ลูกศิษย์ต่างพากันประท้วงและถามด้วยความไม่เข้าใจว่า "ภาพที่สมบูรณ์แบบของพวกเรากลับไม่มีความหมาย เหตุใดภาพวงกลมที่ดูเหมือนรอยเปื้อนไร้ค่านี้จึงเป็นผู้ชนะ?"
เจ้าอาวาสจึงหันไปอธิบายแก่ลูกศิษย์ทุกคนว่า: "พวกเจ้าทั้งหลายวาดภาพที่ 'มีตัวตน' ภาพภูเขา ภาพวัด หรือภาพพระพุทธเจ้า ล้วนเป็นเพียงการตีกรอบความจริงที่พวกเจ้าจินตนาการขึ้นมาเอง สิ่งเหล่านั้นยังเต็มไปด้วยอัตตาและความยึดติดในรูปร่าง"
"ส่วนเรียวคัง เขาวาด 'วงกลมเอ็นโซ (Ensō)' ซึ่งเป็นศิลปะนามธรรมที่ไร้จุดเริ่มต้นและจุดสิ้นสุด วงกลมของเขาว่างเปล่า แต่ในความว่างเปล่านั้นกลับมีความสมบูรณ์แบบอยู่ในตัว มันสื่อถึงจักรวาลและสภาวะจิตใจที่บริสุทธิ์ ไร้การปรุงแต่ง ไม่ยึดติดกับสิ่งใดเลย ผู้ที่เข้าใจเซนย่อมเห็นความงามอันไร้ขีดจำกัดในภาพนี้"