JJNY : ‘โรม’ ขอนายกฯตอบกระทู้ ปมกองทัพว้า│อนุสรณ์แนะเร่งปฏิรูป│สหรัฐฯ ยึดเรือสินค้าอิหร่าน│เปิดชื่อ 42 จว. พายุถล่ม

---

.
อนุสรณ์ ชี้ วิกฤตเศรษฐกิจ ซ้ำเติมปัญหาเชิงโครงสร้างระบบแรงงาน แนะเร่งปฏิรูประบบแรงงาน-ประกันสังคม
https://www.matichon.co.th/politics/news_5683490
.
ที่ทำการพรรคประชาชน หัวหมาก และเขตตลิ่งชัน กรุงเทพฯ เวลา 17.00 น. วันที่ 19 เม.ย.69 รศ.ดร.อนุสรณ์ ธรรมใจ ส.ส. กรุงเทพฯ พรรคประชาชน และอดีตที่ปรึกษาการเงินการคลัง คณะกรรมการประกันสังคม กล่าวว่า วิกฤตเศรษฐกิจจะซ้ำเติมปัญหาเชิงโครงสร้างระบบแรงงาน เร่งปฏิรูประบบแรงงานและระบบประกันสังคม ผลักดันบำนาญถ้วนหน้า ส่งเสริมการมีส่วนร่วมของสหภาพแรงงาน ปัญหาวิกฤตการณ์พลังงานและปัญหาวิกฤตการณ์เศรษฐกิจครั้งนี้มีผลกระทบรุนแรงต่อประชาชนฐานรากและกลุ่มผู้ใช้แรงงานโดยเฉพาะแรงงานอิสระที่ขาดหลักประกันในการทำงาน แรงงานไทยจะอยู่รอดได้ด้วยการมีระบบประกันสังคมที่ครอบคลุมและเข้มแข็ง เครือข่ายแรงงาน พรรคประชาชนได้มีการผลักดันให้มีการผ่านกฎหมายสำคัญสองฉบับ ฉบับแรก ร่างกฎหมายคุ้มครองแรงงาน (ฉบับศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์) โดย ส.ส. เซีย จำปาทองและคณะ ฉบับที่สอง ร่าง พ.ร.บ. การประกันสังคม โดย ส.ส. สหัสวัต คุ้มคงและคณะ การดำเนินการของกองทุนประกันสังคมถูกจำกัดโดยระบบราชการมาอย่างต่อเนื่อง จนกระทั่งมีการเลือกตั้งผู้แทนนายจ้างและผู้ประกันตนเข้ามาทำหน้าที่ในคณะกรรมการประกันสังคมในปี พ.ศ. 2566 สำนักงานประกันสังคมจึงมีความยึดโยงกับผู้ประกันตนมากขึ้น
.
อย่างไรก็ตาม ความจำเป็นในการปฏิรูปครั้งใหญ่เพื่อให้ สำนักงานประกันสังคม ยึดโยงกับประชาชนมากขึ้นและขยายขอบเขตให้คุ้มครองแรงงานทุกกลุ่ม และ ออกแบบให้ “กองทุนประกันสังคม” ออกจากระบบราชการเพื่อให้เกิดประสิทธิภาพและความคล่องตัวมากขึ้น
.
การเลือกตั้งกรรมการในคณะกรรมการประกันสังคมครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ. 2566 เป็นการส่งเสริมประชาธิปไตยในระบบประกันสังคมและสถานประกอบการ การเลือกตั้งครั้งแรก มีผู้ลงทะเบียนผู้ขอใช้สิทธิน้อยเกินไป ไม่ถึง 1% ของผู้ประกันตนที่มีสิทธิเลือกตั้ง ควรตั้งเป้าให้มีผู้มาลงทะเบียนมาขอใช้สิทธิเลือกตั้งครั้งที่สองให้ได้อย่างน้อย 30% หรือคิดเป็นผู้ประกันตน 3.6 ล้านคน เพื่อให้ผู้ได้รับเลือกตั้งมีความเป็นผู้แทนของผู้ประกันตนได้ดีขึ้น หากมีผู้ไปใช้สิทธิน้อยเกินไป ผู้ที่ได้รับเลือกเป็นกรรมการประกันสังคมจะไม่ได้เป็นผู้แทนของเสียงส่วนใหญ่ของผู้ประกันตน
.
รัฐไทยควรยอมรับอนุสัญญา ILO 87/98 สิทธิในการรวมตัวและสิทธิในการเจรจาต่อรองของผู้ใช้แรงงาน เพื่อหว่านเมล็ดพันธุ์ประชาธิปไตยในสถานประกอบการ และ ควรให้สัตยาบันอนุสัญญา ILO 102 เพื่อลดความเหลื่อมล้ำในการเข้าถึงระบบประกันสังคม เพื่อรับประกันความครอบคลุมทั่วถึงของระบบประกันสังคม เสริมสร้างโครงสร้างทางกฎหมายและการสนับสนุนทางการเมือง อันเป็นบ่อเกิดของระบบประกันสังคมที่ประสิทธิภาพ ยั่งยืนและตอบสนองต่อพลวัตทางเศรษฐกิจและสังคม
.
แม้นไม่เกิดวิกฤตการณ์พลังงานและวิกฤติเศรษฐกิจ ระบบแรงงานไทยก็มีปัญหาทั้งมิติปริมาณ และ มิติคุณภาพ อยู่แล้ว วิกฤติเศรษฐกิจแต่วิกฤติอาจนำมาสู่แรงกดดันให้เกิดการปฏิรูประบบแรงงานเร่งตัวขึ้น ประชากรในวัยทำงานของไทยลดลงอย่างต่อเนื่องและในอัตราเร่งมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2560 ปัจจุบันประเทศไทยเข้าสู่สังคมสูงอายุอย่างสมบูรณ์แล้ว และ มีอัตราการเพิ่มประชากรติดลบ -0.4% โดยล่าสุด ไทยมีอัตราเพิ่มประชากรติดลบ 5 ปีติดต่อกัน มีผู้สูงวัยมากกว่า 20 % วัยแรงงานประมาณ 60 % และวัยเด็กประมาณ 14% ประชากรในวัยทำงานปัจจุบันอยู่ที่ 42.4 ล้านคน และ มีแนวโน้มลดลงต่อเนื่อง
.
ขณะนี้บางกิจการ บางอุตสาหกรรมสามารถทำการผลิตต่อไปได้โดยอาศัยแรงงานจากประเทศเพื่อนบ้าน บางอุตสาหกรรมปรับใช้เครื่องจักรอัตโนมัติ ระบบหุ่นยนต์และเอไอมากขึ้น พึ่งพิงแรงงานมนุษย์ลดลง และผลิตภาพเพิ่มสูงขึ้น ประชากรไทยจะลดลงเหลือเพียง 61.6 ล้านคนในปี พ.ศ. 2577 และจะมีประชากรวัยแรงงานจะหายไปกว่า 2.5 ล้านคน มีประชากรอายุมากกว่า 60 ปีขึ้นไปมากกว่าร้อยละ 28
.
ไทยจำเป็นต้องมีนโยบายภายใต้แนวคิด “การย้ายถิ่นเพื่อทดแทนประชากร (Replacement Migration) และ ขณะเดียวกันต้องก้าวข้ามนโยบายระยะสั้น รับมือวิกฤติแรงงานหดตัวและสังคมสูงวัย โดยการลงทุนใน คุณภาพทรัพยากรมนุษย์ตั้งแต่วัยทารกและยกระดับทักษะแรงงานอย่างต่อเนื่อง
.
จากงานวิจัยของ ธนาคารโลก เรื่อง “Aging and the Labour Market in Thailand พบว่า ภาวะประชากรสูงวัยส่งผลกระทบอย่างมากต่อตลาดแรงงานไทยและการพัฒนาเศรษฐกิจโดยรวม จำนวนประชากรวัยทำงานที่ลดลงของประเทศไทยส่งผลให้รายได้เฉลี่ยของบุคคลในประเทศเติบโตลดลง และหากไม่มีการปรับเปลี่ยนหรือเปลี่ยนแปลงโครงสร้างประชากร คาดการณ์ว่าจะส่งผลให้การเติบโตของ GDP ต่อหัวลดลงอีกร้อยละ 0.86 ในทศวรรษ 2020 ซึ่งสามารถส่งผลกระทบต่อตลาดแรงงานอย่างมาก
.
นอกจากนี้รายงานยังระบุว่า หากอัตราการมีส่วนร่วมในตลาดแรงงานนั้นคงที่ตามอายุและเพศแล้ว โครงสร้างประชากรของประเทศไทยจะเปลี่ยนไปโดยคาดการณ์ว่าจะส่งผลให้อัตราการมีส่วนร่วมของแรงงานโดยรวมจะลดลงประมาณร้อยละ 5 ระหว่างปี 2563 ถึงปี 2603 และจำนวนแรงงานลดลงถึง 14.4 ล้านคน ทั้งนี้จำนวนแรงงานที่ลดลงอาจส่งผลให้ประเทศอยู่ในภาวะขาดแคลนแรงงานซึ่งอาจขัดขวางโอกาสในการเติบโตของประเทศไทยได้ อย่างไรก็ตาม การนำเทคโนโลยีเข้ามาใช้มากขึ้น อาจช่วยบรรเทาปัญหาการขาดแคลนแรงงานได้บางส่วน ในขณะที่ผลกระทบต่อประเทศอื่นๆ อาจทวีความรุนแรง เนื่องจากความต้องการแรงงานที่มีทักษะความชำนาญในด้านนี้เพิ่มมากขึ้น
.
ดร.อนุสรณ์ กล่าวต่อว่า ไทยมีปัญหาการกระจุกตัวของการผลิตและการจ้างงานสูง เกิดความเหลื่อมล้ำเชิงพื้นที่ แต่ระบบประกันสังคมช่วยสร้างระบบสวัสดิการขนาดใหญ่ครอบคลุมแรงงานในระบบทั่วทั้งประเทศ และ สร้างระบบการออมแบบบังคับเพื่อดูแลผู้สูงอายุในวัยเกษียณ จากงานวิจัยของ ศ. ดร. ดิเรก ปัทมสิริวัฒน์ พบว่า ความเหลื่อมล้ำของค่าจ้าง มีดัชนีจินีอยู่ที่ 0.4 ถือว่าสูงเกินไปและโอกาสการมีงานทำ หรือ working-lifetime สั้นเกินไป แรงงานจำนวนไม่น้อยออกจากตลาดแรงงานในระบบโรงงานตั้งแต่อายุ 45 ปี การทำงานหรือประกอบอาชีพอะไรหลังจากนั้นต้องมีการศึกษาวิจัยเพิ่มเติม ปัญหาการกระจุกตัวของการผลิต การประกอบการ การจ้างงานในประเทศไทย สะท้อน ปัญหาความเหลื่อมล้ำในมิติพื้นที่อย่างชัดเจน กรุงเทพและปริมณฑลมีการจ้างงานในระบบ 6-7 ล้านคน มีสถานประกอบการในระบบกว่า 239,000 แห่ง มีจีดีพีอยู่ที่ 7.5-7.6 ล้านล้านบาท และมีโอกาสการมีงานทำสูงสุด
.
เป้าหมายทางนโยบายสาธารณะต้องลดการกระจุกตัวและกระจายโอกาสในการจ้างงานไปยังทั่วทุกภูมิภาค การย้ายแหล่งการผลิตและการจ้างงานไปยังต่างจังหวัดตามภูมิภาคต่างๆ จะเกิดผลดีต่อพื้นที่ และ เกิด “ตัวทวีคูณท้องถิ่น” (Local Multiplier) นอกจากนี้ยังลดปัญหาความแออัด ปัญหามลพิษทางอากาศและปัญหาสิ่งแวดล้อม ปัญหาสลัมในเขตกรุงเทพและปริมณฑล และ การแตกสลายของสถาบันครอบครัวในชนบทจากการที่พ่อแม่ลูกไม่ได้อยู่ด้วยกัน
.
ดร.อนุสรณ์ กล่าวต่อว่า เศรษฐกิจและภาคการผลิตบางส่วนต้องอาศัยแรงงานจากประเทศเพื่อนบ้าน โดยเฉพาะงานที่ใช้ทักษะต่ำ ขณะที่แรงงานไทยทักษะปานกลางและสูงจำนวนไม่น้อยเคลื่อนย้ายไปทำงานในต่างประเทศที่มีค่าตอบแทนสูงกว่ามาก ลักษณะการเคลื่อนย้ายแบบนี้ คือ แรงงานทักษะต่ำไหลเข้า แรงงานทักษะปานกลางและสูงจำนวนหนึ่งไหลออก สะท้อนให้เห็นถึงปัญหาโครงสร้างตลาดแรงงาน ระบบค่าจ้าง และบ่งชี้ว่า เศรษฐกิจไทยยังไม่สามารถยกระดับขึ้นมาเป็นระบบเศรษฐกิจการผลิตที่ใช้แรงงานทักษะสูง และ ผลิตสินค้ามูลค่าสูงด้วยนวัตกรรมได้อย่างแท้จริง ยังติดกับดักโครงสร้างการผลิตและเศรษฐกิจแบบเดิม ขณะเดียวกัน ในอีกประมาณ 17 ปีข้างหน้า ไทยจะ เข้าสู่ “สังคมสูงอายุระดับสุดยอด” คาดการณ์ว่าจะมีผู้สูงอายุถึง 30% ขณะที่วัยแรงงานลดลงเหลือ 55% และวัยเด็กเพียง 12% อัตราภาวะเจริญพันธุ์ของไทยที่ต่ำกว่าระดับทดแทนในปัจจุบันนั้น หากพิจารณาจากประสบการณ์ของประเทศที่มีอัตราเจริญพันธุ์ต่ำกว่าระดับทดแทนมาก่อนประเทศไทย พบว่ายังไม่มีประเทศใดสามารถทำให้อัตราภาวะเจริญพันธุ์เพิ่มสูงขึ้นได้ภายในระยะเวลา 10-20 ปี