การเคารพรากเหง้าในวันสงกรานต์

1 มกราคม เป็นวันขึ้นปีใหม่ของคนไทยแล้ว 16 เมษายนก็เป็นวันขึ้นปีใหม่ของล้านนาเช่นกัน  โดยจะนับถอยหลังวันที่ 13-15 เมษายนของทุกปี โดยจะใช้หลักการ 13 วันสังขานล่อง วันนี้จะต้องเตรียมตัวตัดผม ซักผ้า กวาดบ้านถูบ้าน  ชำระล้างสิ่งสกปกทุกอย่างในบ้าน วันที่14 จะเป็นวันเน่าถือว่าวันนี้ห้ามใช้ถอยคำหยาบคายห้ามพูดปด  วันนี้จะมีการซื้อวัถุดิบในการทำอาหารทั้งคาวหวาน รวมถึงการห้ามซักผ้าและสระผม วันที่15 ทำบุญถวายทานแด่บรรพบุรุษทั้งที่มีชีวิตและไม่มีชีวิต  ครอบครัวจะอยู่พร้อมหน้าพร้อมตากัน ภายในบ้านจะตกแต่งด้วยดอกพุทธหรือดอกมะลิ พรมด้วยน้ำสมป่อยและน้ำดอกมะลิพรรณ์พื้นเมืองที่จะส่งกลิ่นหอมที่สุด ลูกหลานจะออกไปเที่ยวหาคนแก่คนเฒ่าตามบ้านหรือเครือญาติเพื่อเป็นกำลังใจในการใช้ชีวิตทั้งคนหนุ่มและคนแก่  วันที่ 16 ถือเป็นวันแรกเริ่มของปี ต้อนรับสิ่งดีดีเข้ามาในชีวิตจะมีการสืบชะตาทั้งคนและสัตว์ รวมถึงยานพาหนะ และสืบชะตาหมู่บ้านให้ร่มเย็นเป็นสุขวันนี้จะมีการนำตุงกระดาษที่วาดลวยลายของแต่ละปีนักษัตรเพื่อเสริมสร้างพลังหยินหยางในสมดุลย์ จะมีขอพรมากที่สุดในชีวิต แต่ละบ้านมีการนำหิน 4 ก้อนวางไว้แต่ละทิศของมุมบ้าน เชื่อกันว่าจะปกกันสิ่งอัปมงคล นำทรายที่ได้ทำพิธีที่วัดมาโยนในคุ้มบ้านเพื่อป้องกันพลังลมและภูผีที่จะขอส่วนบุญเพราะเริ่มปีใหม่จะไม่มีการทำบุญให้แล้ว การเททรายถือเป็นการสิ้นสุดทางผ่านของเหล่าอมนุษย์ทั้งหลาย
กิจกรรมช่วงเย็นจะมีจุดเทียนชัยเชื่อกันว่าจะสามารถลดเคาระห์ร้ายที่อาจจะผ่านเข้าในชีวิต และพิธีแห่ไม้ค้ำต้นโพธิ หาไม้ที่มีลักษณะ 2 แง่ 2 ง่าม ที่เหมาะสำหรับจะพยุงต้นไม้ในวัดได้ บ้านที่มีลูกสมาชิกเยอะก็นำมาถวายอย่างน้อย 1 ต้นมีการสลักชื่อและขอพรตามสมควร  
#นักเขียนมือใหม่