ความหนัก เบา ของจิตและสนามพลังความโน้มถ่วง

เมื่อมีอุปทานตัวตน จิตจะมีความหนัก ความหนักเกิดจากจิตมีมวล จิตไปรวมกับขันธ์5  จึงเคลื่อนที่อยู่ในสนามความโน้มถ่วงแห่งอุปทานตัวตน
เมื่อดับอุปมานตัวตน จิตจึงเบา ว่าง โล่ง สว่าง ความเบาเกิดจากจิตไม่มีมวล จิตจึงเคลื่อนด้วยความเร็วแสง(photon) เพราะหลุดพ้นจากขันธ์5 จากสนามความโน้มถ่วงแห่งอุปทานตัวตน
การหลุดพ้นหรือไม่หลุดพ้น จึงแสเงออกมาทาง ความหนัก เบา ของจิต อันเรียกว่า ใจ