คำพิพากษาศาลฎีกาที่3307/2567

นาง ณ.(โจทก์)

สำนักงานประกันสังคม  (จำเลย)

เรื่องจริงจากคดีศาลแรงงาน ที่คนทำงานทุกคนควรรู้

1) นาง ณ.ทำงานเป็นลูกจ้างโรงแรม และส่งเงินประกันสังคมมาตลอดชีวิตการทำงาน

เธอส่งเงินสมทบไปแล้ว **181 เดือน** อายุเกิน **55 ปี** และออกจากงานในเดือนธันวาคม **2556**

ตามกฎหมาย

เธอมีสิทธิได้รับ **เงินบำนาญชราภาพตั้งแต่เดือนมกราคม 2557**

2) ก่อนออกจากงาน เธอไปสอบถามที่สำนักงานประกันสังคม

เจ้าหน้าที่ให้คำแนะนำว่า

> ถ้ายังไม่รีบรับบำนาญ

> ให้สมัครเป็นผู้ประกันตน **มาตรา 39** แล้วส่งเงินสมทบต่ออีก 60 เดือน

> เงินบำนาญจะเพิ่มขึ้น

เธอเชื่อคำแนะนำ และทำตามนั้น

3) เธอจึงสมัครเป็นผู้ประกันตน **มาตรา 39**

และส่งเงินสมทบต่ออีก **5 ปีเต็ม (60 เดือน)**

เมื่อครบระยะเวลา เธอจึงยื่นขอรับเงินบำนาญชราภาพ แต่สิ่งที่เกิดขึ้นคือ

สำนักงานประกันสังคมแจ้งว่า เธอจะได้รับเงินบำนาญเพียง **1,320 บาทต่อเดือน**

4) ตัวเลขนี้ผิดปกติทันที

เพราะค่าจ้างเฉลี่ย 60 เดือนสุดท้ายของเธอ

อยู่ที่ **13,222 บาท** ตามกฎหมาย เงินบำนาญต้องคิด **20% ของค่าจ้างเฉลี่ย**

เท่ากับว่าเธอควรได้รับประมาณ **2,644 บาทต่อเดือน** และเมื่อรวมเงินเพิ่มจากการส่งสมทบอีก 5 ปี

บำนาญควรเพิ่มเป็นประมาณ **3,636 บาทต่อเดือน**

5) แต่สำนักงานประกันสังคมกลับตีความว่า

การคำนวณต้องใช้ฐาน(4,800)ของ**ผู้ประกันตนมาตรา 39**

ทำให้เงินบำนาญของเธอ**ลดลงเกือบครึ่งหนึ่ง**จากที่ควรได้ประมาณ 3,600 บาท

เหลือเพียงประมาณ 1,300 บาท

6) เธอจึงยื่นอุทธรณ์

แต่ **คณะกรรมการอุทธรณ์ของประกันสังคมก็ยกอุทธรณ์** เธอจึงต้องตัดสินใจฟ้องคดีต่อศาลแรงงาน

7) คดีนี้ต้องผ่านถึง

• ศาลแรงงานภาค 1

• ศาลอุทธรณ์คดีชำนัญพิเศษ

• และศาลฎีกา ใช้เวลารวมกว่า **5 ปี**

8) ศาลวินิจฉัยว่า

สิทธิรับบำนาญของเธอ **เกิดขึ้นแล้วตั้งแต่เดือนมกราคม 2557**

เพราะเธอ

- อายุเกิน 55 ปี

- ส่งเงินสมทบเกิน 180 เดือน

- สิ้นสุดความเป็นผู้ประกันตนมาตรา 33

ครบทุกเงื่อนไขตามกฎหมาย

9) การที่เธอกลับไปเป็นผู้ประกันตน **มาตรา 39**

ไม่ได้ทำให้สิทธิบำนาญเดิมหายไปแต่เป็นเพียง**การเพิ่มอัตราบำนาญในอนาคต**เท่านั้น

10) ศาลจึงสั่งว่า

เธอมีสิทธิได้รับบำนาญ• เดือนละ **2,644 บาท** ตั้งแต่ ม.ค. 2557 • และเมื่อส่งเงินสมทบเพิ่มครบ 60 เดือน

บำนาญต้องเพิ่มเป็น**3,636.05 บาทต่อเดือน**

11) ศาลจึงเพิกถอนคำวินิจฉัยของคณะกรรมการอุทธรณ์ประกันสังคม

และสั่งให้จ่ายเงินบำนาญใหม่ตามสิทธิที่แท้จริงของเธอ

12) ลองคิดดู

ถ้าเธอ **ไม่สู้คดี** เธออาจต้องรับเงินบำนาญเพียง **1,320 บาทต่อเดือน**ตลอดชีวิตหลังเกษียณ

13) คดีนี้จึงเป็นตัวอย่างสำคัญมาก

เพราะมันสะท้อนว่า

• การตีความกฎหมายของหน่วยงานรัฐอาจทำให้ประชาชนเสียสิทธิได้

• ผู้ประกันตนจำนวนมากอาจไม่รู้สิทธิของตัวเอง

• และบางครั้งการได้ความเป็นธรรมต้องใช้เวลา **กว่า 5 ปี และผ่าน 3 ศาล**

14/ เงินบำนาญไม่ใช่เงินช่วยเหลือจากรัฐ

แต่มันคือ**เงินที่ผู้ประกันตนส่งสมทบมาตลอดชีวิตการทำงาน**

คำถามสำคัญคือ ยังมีผู้ประกันตนอีกกี่คน ที่อาจกำลังได้รับบำนาญ **น้อยกว่าที่ควรได้** เพียงเพราะไม่รู้สิทธิของตัวเอง



ขอบคุณ Tanjira Pasawang ที่ได้ตีแผ่เรื่องราวให้คนที่ไม่ทราบเรื่องที่มีอีกมากมาย