"ผู้ปฏิบัติ เพื่อกำจัดอวิชชาให้สิ้นไป
จำต้องยึดอริยสัจ ๔ หรือสติปัฏฐาน ๔
อันเป็นที่รวมวิชชาแห่งทางดำเนิน
ท่านเองว่าเมื่อจิตก้าวขึ้น สู่...ความว่างเปล่าจากรูปธรรมทั้งหลายแล้ว...
ก็มีแต่ตามติดสังขารความปรุงของใจ
กับวิญญาณ ที่สัมผัสรับรู้จากสิ่งต่างๆ
และเวทนาจิต ที่ส่งผลให้ปรากฏจาก...
การปรุง การรับรู้ทางวิญญาณด้วยสติ
กับปัญญาที่มีอยู่ ในที่แห่งเดียวกัน เท่านั้น
เพราะสังขาร ก็ปรุงจากจิต
วิญญาณ ก็รับทราบจากจิต
ต่างก็ดับลง...ที่จิต เมื่อสติตามทัน
ปัญญาค้นพบสาเหตุ และวิพากษ์คลี่คลาย
ทันกับเหตุการณ์
สิ่งเหล่านั้น...ย่อมกำเริบรุนเเรง ไปไม่ได้
การตามรู้สังขาร วิญญาณว่า
ปรุงเรื่องอะไร รับทราบเรื่องอะไร
เพียงเท่านั้น...ยังไม่สากับใจ
ที่มีสติปัญญาอัตโนมัติเป็นพี่เลี้ยง
อยู่...ตลอดเวลาไม่เผลอตัว
ยังสามารถขุดค้นลงถึงต้นตอ ที่เกิดแห่งสังขาร และวิญญาณอีกว่า...
เกิดมาจากที่ไหน อะไรเป็นเครื่องผลักดัน
ให้เกิดอยู่ไม่หยุด ไม่ถอย
ตัวผลักดันนี้ คือ...ตัวอวิชชาแท้
การพิจารณาอวิชชา
เพื่อถอนรากถอนโคนจริงๆ จึงอยู่ที่ตรงนี้
ขุดค้นลงที่ใจอันเป็นเรือนรัง ของอวิชชา
ฝังจมอยู่...นั่นแล จึงเห็นตัวอวิชชาแตกกระจายสลายตัวลง
ในขณะที่มหาสติ มหาปัญญาเข้าถึงตัว
นี้คือ...การพิจารณาอวิชชาแท้
และคือ วิธีการถอดถอนอวิชชา
ออกจากใจตามทางมรรค ทางผล
ที่พระบรมศาสดาทรงสั่งสอนไว้แท้."
_______________________________________
ธรรมหลวงปู่มั่น ภูริทัตโต
ที่มา : จากหนังสือปฏิปทาพระธุดงคกรรมฐาน สายหลวงปู่มั่น ภูริทัตโต
โดยองค์หลวงตามหาบัว ญาณสัมปันโน.
จำเป็นต้องยึดอริยสัจ4และสติปัฏฐาน4เพื่อละกิเลส
จำต้องยึดอริยสัจ ๔ หรือสติปัฏฐาน ๔
อันเป็นที่รวมวิชชาแห่งทางดำเนิน
ท่านเองว่าเมื่อจิตก้าวขึ้น สู่...ความว่างเปล่าจากรูปธรรมทั้งหลายแล้ว...
ก็มีแต่ตามติดสังขารความปรุงของใจ
กับวิญญาณ ที่สัมผัสรับรู้จากสิ่งต่างๆ
และเวทนาจิต ที่ส่งผลให้ปรากฏจาก...
การปรุง การรับรู้ทางวิญญาณด้วยสติ
กับปัญญาที่มีอยู่ ในที่แห่งเดียวกัน เท่านั้น
เพราะสังขาร ก็ปรุงจากจิต
วิญญาณ ก็รับทราบจากจิต
ต่างก็ดับลง...ที่จิต เมื่อสติตามทัน
ปัญญาค้นพบสาเหตุ และวิพากษ์คลี่คลาย
ทันกับเหตุการณ์
สิ่งเหล่านั้น...ย่อมกำเริบรุนเเรง ไปไม่ได้
การตามรู้สังขาร วิญญาณว่า
ปรุงเรื่องอะไร รับทราบเรื่องอะไร
เพียงเท่านั้น...ยังไม่สากับใจ
ที่มีสติปัญญาอัตโนมัติเป็นพี่เลี้ยง
อยู่...ตลอดเวลาไม่เผลอตัว
ยังสามารถขุดค้นลงถึงต้นตอ ที่เกิดแห่งสังขาร และวิญญาณอีกว่า...
เกิดมาจากที่ไหน อะไรเป็นเครื่องผลักดัน
ให้เกิดอยู่ไม่หยุด ไม่ถอย
ตัวผลักดันนี้ คือ...ตัวอวิชชาแท้
การพิจารณาอวิชชา
เพื่อถอนรากถอนโคนจริงๆ จึงอยู่ที่ตรงนี้
ขุดค้นลงที่ใจอันเป็นเรือนรัง ของอวิชชา
ฝังจมอยู่...นั่นแล จึงเห็นตัวอวิชชาแตกกระจายสลายตัวลง
ในขณะที่มหาสติ มหาปัญญาเข้าถึงตัว
นี้คือ...การพิจารณาอวิชชาแท้
และคือ วิธีการถอดถอนอวิชชา
ออกจากใจตามทางมรรค ทางผล
ที่พระบรมศาสดาทรงสั่งสอนไว้แท้."
_______________________________________
ธรรมหลวงปู่มั่น ภูริทัตโต
ที่มา : จากหนังสือปฏิปทาพระธุดงคกรรมฐาน สายหลวงปู่มั่น ภูริทัตโต
โดยองค์หลวงตามหาบัว ญาณสัมปันโน.