ขออนุญาตสอบถามความคิดเห็นจากผู้รู้ด้านกฎหมาย หรือผู้มีประสบการณ์เกี่ยวกับคดีวินัย/คดีปกครอง
ขอเล่าเป็น “กรณีศึกษา” โดยไม่ระบุหน่วยงานหรือบุคคลใด เพื่อขอความเห็นเชิงหลักกฎหมายเท่านั้น
ข้อเท็จจริงโดยสรุป
เป็นกรณีเจ้าหน้าที่รัฐรายหนึ่ง ปฏิบัติหน้าที่ตรวจตรา/อำนวยความสะดวกประชาชนในลักษณะเชิงบริการตามภารกิจทั่วไป ไม่ได้มีการแสดงอำนาจบังคับใช้กฎหมาย เช่น
• ไม่มีการเรียกตรวจอย่างเป็นทางการ
• ไม่มีการแจ้งข้อกล่าวหา
• ไม่มีการใช้สัญญาณหรือคำสั่งตามอำนาจรัฐ
ระหว่างการปฏิสัมพันธ์ มีประชาชนยื่นเงินจำนวนเล็กน้อยให้โดยกะทันหัน ไม่มีการร้องขอ ไม่มีการต่อรอง และไม่มีการเชื่อมโยงกับการกระทำหรือละเว้นการกระทำใดในหน้าที่ ต่อมามีการนำคลิปบางช่วงไปเผยแพร่ และถูกตีความว่าเป็นการทุจริต/เรียกรับผลประโยชน์
ในกระบวนการตรวจสอบ มีการชี้มูลความผิดทางวินัยอย่างร้ายแรง โดยอาศัยการตีความว่าเป็น “การปฏิบัติหน้าที่” แม้จะไม่ปรากฏการเริ่มใช้อำนาจรัฐอย่างชัดแจ้งตั้งแต่ต้น
ประเด็นที่อยากขอคำปรึกษา
1. ตามหลักกฎหมายปกครองและวินัยข้าราชการ
การจะถือว่าการกระทำใดเป็น “การปฏิบัติหน้าที่” จำเป็นต้องพิจารณาจากอะไรเป็นหลัก
– สถานะของผู้กระทำ
– หรือพฤติการณ์เริ่มต้นของการใช้อำนาจรัฐ
2. หากไม่มีการแสดงอำนาจ ไม่มีการบังคับใช้กฎหมาย ไม่มีการแจ้งข้อหา
การปฏิสัมพันธ์เชิงบริการทั่วไป สามารถถูกตีความว่าเป็นการปฏิบัติหน้าที่ตามองค์ประกอบความผิดได้หรือไม่
3. ในกรณีการให้ทรัพย์สินจำนวนเล็กน้อยโดยกะทันหัน
หากไม่ปรากฏเจตนาเรียกรับ ไม่ปรากฏการต่อรอง และไม่มีผลต่อการปฏิบัติหน้าที่
หลักการพิจารณา “เจตนาทุจริต” โดยทั่วไปควรพิจารณาจากอะไรบ้าง
4. ในชั้นทบทวนมติขององค์กรตรวจสอบ
พยานหลักฐานลักษณะใดบ้างที่มักมีน้ำหนักเพียงพอให้พิจารณาทบทวน เช่น
• พฤติการณ์ก่อน–หลังเหตุ
• บริบทการปฏิบัติหน้าที่
• เจตนาและแรงจูงใจของทั้งผู้ให้และผู้รับ
สอบถามด้วยความสุจริตใจ เพื่อทำความเข้าใจหลักกฎหมายและแนวคิดในการพิจารณาคดีลักษณะนี้ มิได้มีเจตนาพาดพิงหรือกล่าวหาองค์กรหรือบุคคลใด หากข้อความใดไม่เหมาะสมสามารถแจ้งให้แก้ไขได้ 🙏
ปรึกษากฎหมาย ปกครอง วินัย อาญา
ขอเล่าเป็น “กรณีศึกษา” โดยไม่ระบุหน่วยงานหรือบุคคลใด เพื่อขอความเห็นเชิงหลักกฎหมายเท่านั้น
ข้อเท็จจริงโดยสรุป
เป็นกรณีเจ้าหน้าที่รัฐรายหนึ่ง ปฏิบัติหน้าที่ตรวจตรา/อำนวยความสะดวกประชาชนในลักษณะเชิงบริการตามภารกิจทั่วไป ไม่ได้มีการแสดงอำนาจบังคับใช้กฎหมาย เช่น
• ไม่มีการเรียกตรวจอย่างเป็นทางการ
• ไม่มีการแจ้งข้อกล่าวหา
• ไม่มีการใช้สัญญาณหรือคำสั่งตามอำนาจรัฐ
ระหว่างการปฏิสัมพันธ์ มีประชาชนยื่นเงินจำนวนเล็กน้อยให้โดยกะทันหัน ไม่มีการร้องขอ ไม่มีการต่อรอง และไม่มีการเชื่อมโยงกับการกระทำหรือละเว้นการกระทำใดในหน้าที่ ต่อมามีการนำคลิปบางช่วงไปเผยแพร่ และถูกตีความว่าเป็นการทุจริต/เรียกรับผลประโยชน์
ในกระบวนการตรวจสอบ มีการชี้มูลความผิดทางวินัยอย่างร้ายแรง โดยอาศัยการตีความว่าเป็น “การปฏิบัติหน้าที่” แม้จะไม่ปรากฏการเริ่มใช้อำนาจรัฐอย่างชัดแจ้งตั้งแต่ต้น
ประเด็นที่อยากขอคำปรึกษา
1. ตามหลักกฎหมายปกครองและวินัยข้าราชการ
การจะถือว่าการกระทำใดเป็น “การปฏิบัติหน้าที่” จำเป็นต้องพิจารณาจากอะไรเป็นหลัก
– สถานะของผู้กระทำ
– หรือพฤติการณ์เริ่มต้นของการใช้อำนาจรัฐ
2. หากไม่มีการแสดงอำนาจ ไม่มีการบังคับใช้กฎหมาย ไม่มีการแจ้งข้อหา
การปฏิสัมพันธ์เชิงบริการทั่วไป สามารถถูกตีความว่าเป็นการปฏิบัติหน้าที่ตามองค์ประกอบความผิดได้หรือไม่
3. ในกรณีการให้ทรัพย์สินจำนวนเล็กน้อยโดยกะทันหัน
หากไม่ปรากฏเจตนาเรียกรับ ไม่ปรากฏการต่อรอง และไม่มีผลต่อการปฏิบัติหน้าที่
หลักการพิจารณา “เจตนาทุจริต” โดยทั่วไปควรพิจารณาจากอะไรบ้าง
4. ในชั้นทบทวนมติขององค์กรตรวจสอบ
พยานหลักฐานลักษณะใดบ้างที่มักมีน้ำหนักเพียงพอให้พิจารณาทบทวน เช่น
• พฤติการณ์ก่อน–หลังเหตุ
• บริบทการปฏิบัติหน้าที่
• เจตนาและแรงจูงใจของทั้งผู้ให้และผู้รับ
สอบถามด้วยความสุจริตใจ เพื่อทำความเข้าใจหลักกฎหมายและแนวคิดในการพิจารณาคดีลักษณะนี้ มิได้มีเจตนาพาดพิงหรือกล่าวหาองค์กรหรือบุคคลใด หากข้อความใดไม่เหมาะสมสามารถแจ้งให้แก้ไขได้ 🙏