เคยเป็นไหม? บางวันนอนเต็มอิ่ม แล้วตื่นมาสดชื่นเหมือนได้ชาร์จมาแบตเต็ม แต่บางวัน กลับตื่นมารู้สึกเพลียเหมือนไม่ได้พักเลย ทั้งๆที่นอนเวลาเท่าเดิม จริงๆ แล้ว ปริศนานี้อาจไม่ได้อยู่ที่จำนวนชั่วโมงการนอน แต่เป็นตัวเลขที่เรียกว่า HRV หรือ Heart Rate Variability (ความแปรปรวนของอัตราการเต้นหัวใจ)



HRV กำลังกลายเป็นหนึ่งใน “ดัชนีสุขภาพ” ที่นักวิจัยทั่วโลกยกให้เป็นสัญญาณสำคัญต่อสุขภาพระยะยาว

กรุงเทพธุรกิจ จะพาผู้อ่านไปรู้จัก HRV อย่างรอบด้าน ว่าคืออะไร, ต่างจากการวัดชีพจรแบบที่เราคุ้นเคยอย่างไร, ทำไม HRV ถึงถูกมองว่าเป็น “สัญญาณลับ” ของสุขภาพ พร้อมทั้งเคล็ดลับการดูแลตัวเองเพื่อเพิ่มค่า HRV ให้ชีวิตสดใสและยืนยาวขึ้น

HRV คืออะไร?

หัวใจของเราไม่ได้เต้นเป็นจังหวะเป๊ะเหมือนนาฬิกา หากจับชีพจรด้วยเครื่องมือแพทย์ จะพบว่า ระยะห่างระหว่างการเต้นแต่ละครั้ง “ไม่นิ่ง” แต่จะมีความแปรปรวนเล็กน้อยในระดับเสี้ยววินาที ซึ่งก็คือ HRV นั่นเอง

ความแปรปรวนนี้ถูกควบคุมโดย ระบบประสาทอัตโนมัติ (Autonomic Nervous System – ANS) ที่มี 2 ด้าน คือ
-ซิมพาเทติก (Sympathetic): โหมดสู้หรือหนี ทำให้หัวใจเต้นเร็วขึ้นเมื่อเครียดหรือออกแรงหนัก
-พาราซิมพาเทติก (Parasympathetic): โหมดพักผ่อนและซ่อมแซม ช่วยให้หัวใจเต้นช้าลงเมื่อร่างกายผ่อนคลาย

ดังนั้น HRV สูง = ร่างกายยืดหยุ่น ปรับตัวได้ดี
ส่วน HRV ต่ำ = ร่างกายตึงเครียด ฟื้นตัวช้า


อ่านต่อ: https://www.bangkokbiznews.com/health/longevity/1198847