เมื่อแม่ป่วยระยะสุดท้าย สิ่งสุดท้ายที่ห่วง…ไม่ใช่ชีวิตตัวเอง
“หมอคะ…หนูอยากให้แม่ได้ทำพินัยกรรม ก่อนที่ทุกอย่างจะสายเกินไป”
หญิงสาววัยกลางคนพาแม่เข้ามาที่ห้องตรวจ “รับรองสติ” ด้วยสีหน้าหนักใจ
แม่วัย 60 ปี ผอมซูบจากการรักษามะเร็งระยะลุกลาม เดินช้า ๆ แต่แววตายังแน่วแน่
ทันทีที่นั่งลง เธอยิ้มบาง ๆ แล้วบอกผมว่า “หมอ…แม่อยากทำพินัยกรรมไว้ก่อน แม่ไม่อยากให้ลูก ๆ ทะเลาะกัน”
การตรวจสติ…ที่ต้องละเอียดกว่าปกติ
สำหรับคนป่วยมะเร็งระยะท้าย คำถามแรกที่มักเกิดขึ้น คือ “ยังมีสติสัมปชัญญะพอที่จะเข้าใจและตัดสินใจเองได้หรือไม่?”
ผมเริ่มต้นด้วยการพูดคุยทีละขั้นตอน
1. เธอบอกชื่อ–นามสกุล วันเดือนปีเกิด ได้ครบถ้วน
2. บอกที่อยู่ปัจจุบัน หมอที่รักษาอยู่ และอาการป่วยของตนเอง
3. อธิบายอย่างชัดเจนว่าอยากทำพินัยกรรม เพื่อแบ่งบ้านและที่ดินให้ลูก ๆ ตามที่ตั้งใจ
4. ที่สำคัญ เธอสามารถตอบคำถามซับซ้อน เช่น “ถ้าลูกคนหนึ่งไม่พอใจในพินัยกรรม แม่คิดว่าควรทำอย่างไร?” เธอหยุดคิดเล็กน้อย แล้วตอบว่า “ก็ต้องยอมรับ…เพราะนี่คือ ของแม่ แม่เลือกแล้ว”
คำตอบนั้น แสดงให้เห็นว่า *เธอยังมีความเข้าใจและตัดสินใจด้วยเหตุผลของตนเอง*
น้ำตาที่ริน…ไม่ใช่เพราะกลัวตาย
ระหว่างพูดคุย ผมเห็นแววตาเธอสั่นไหว “หมอรู้ไหม…แม่ไม่ได้กลัวตาย แต่กลัวลูก ๆ จะเกลียดกันเพราะสมบัติ”
เธอเล่าด้วยเสียงสั่นเครือว่า เพื่อนบ้านหลายบ้าน ลูกหลานฟ้องร้องกันเพราะมรดก บางครอบครัวพี่น้องไม่มองหน้ากันอีกเลย “แม่ไม่อยากให้บ้านเราเป็นแบบนั้น”
ข้อคิดจากเคสนี้
1. พินัยกรรม ไม่ใช่เรื่องไกลตัว และไม่ใช่เรื่องของ “คนรวยเท่านั้น”
2. สิ่งสำคัญคือ *เจตนาของเจ้าของทรัพย์สิน* ซึ่งต้องทำในช่วงที่ยังมีสติครบถ้วน ไม่ถูกบังคับ ข่มขู่ หรือหลอกลวง
3. การมารับรองสติ จึงเป็นเหมือน “หลักฐานชิ้นสำคัญ” เพื่อยืนยันว่า คำพูดในพินัยกรรม…เป็นเสียงแท้จริงจากใจของแม่
บทเรียนสำหรับทุกครอบครัว
1. อย่ารอจนป่วยหนักจนไม่เหลือสติ
2. พินัยกรรมไม่ใช่เรื่องอัปมงคล แต่คือ “ของขวัญชิ้นสุดท้าย” ที่พ่อแม่ให้ลูก
3. การรับรองสติ คือ เกราะป้องกันไม่ให้ใครมาล้มพินัยกรรมภายหลัง
วันนั้น ผมเซ็นรับรองให้เธออย่างมั่นใจ และเธอยิ้มโล่งอก เหมือนยกภูเขาออกจากอก ผมเชื่อว่า…แม้เธอจะเดินทางต่อไปด้วยโรคร้าย แต่สิ่งหนึ่งที่เธอฝากไว้ให้ลูก ๆ คือ ความรักที่จัดการเรียบร้อยแล้ว
คุณคิดอย่างไรกับเรื่องนี้? หากวันหนึ่งพ่อแม่ของเราอยากทำพินัยกรรม…เราจะเลือกช่วยท่านอย่างไร?
จขกท. แม้เราจะมีทรัพย์สินน้อยนิด เราไม่มีลูกไม่มีเมีย เราก็ทำพินัยกรรม ฯลฯ ถูกต้องตามแบบ ยกให้หลานๆเรียบร้อยแล้ว ตั้งแต่อายุประมาณ๕๐ปี
หมอหมู วีระศักดิ์ เล่าเรื่อง เมื่อแม่ป่วยระยะสุดท้าย สิ่งที่ห่วง ไม่ใช่ชีวิตตัวเอง แต่ห่วงกลัวลูกๆจะเกลียดกันเพราะสมบัติ