อานาปานสติจากคัมภีร์ปฎิสัมภิทามรรค คณาจารย์เสาหลักพระพุทธศาสนากล่าวไว้ว่าเลิศสมบูรณ์

อานาปานสติ (รู้ลมหายใจ) จนลึกมาก ๆ จะค่อย ๆ เปลี่ยนไปเป็นลำดับ ตอนแรก เราจะรู้ลมหายใจแบบชัด ๆ หายใจยาว ก็รู้ว่ายาว หายใจสั้น ก็รู้ว่าสั้น นี่คือช่วงที่ “ลมหายใจยังหยาบ” พอฝึกไปเรื่อย ๆ

Ānāpānasati: The 16 Steps

## ⏳ อารัมภบท: ธุลีดินแห่งศรัทธา (บุพกรรมเหนือปฐพี) (หมายเหตุ: เนื้อหาในช่วงต้นนี้อ้างอิงจากคัมภีร์ อโศกาวทาน และอรรถกถา ซึ่งเป็นตำนานเล่าขานสืบต่อกันมา มิได้มีปรากฏอยู่ในพระไตรปิฎกฉบับมาตรฐานนะเจ้าค

จขทก.สงสัยทำไมมีคนนึงหรือบางคนเชื่อว่าไม่ต้องมีสติในกายเวทนาจิตธรรมหรือไม่ต้องมีสติกำหนดรู้หรือพิจารณาในสภาวะจริงของกายและใจจะเรียกสติปัฏฐาน4หรืออะไรก็แล้วมันจริงเหรอแม้แต่สมเด็จพระญาณสังวรสมเด็จพระสั

ถ้าหาย ทำไมพระอรหันต์ ถึงเห็นต่อเนื่องได้? ถ้าไม่หาย ทำไมมีสติ แล้วไม่หาย?

ฉนั้น อานาปานสติกรรมฐาน16ขั้นตอน คือ สมถะ และวิปัสสนากรรมฐาน และเป็นสติปัฏฐาน4 ซึ่งอาศัยฌานที่มีสติแจ่มใส มาเจริญ อานาปานสติกรรมฐานและ สติปัฏฐาน4 สัมมาฌานคือสัมมาสมาธิ+สัมมาสติ สมาธิคือจิตที่นิ่ง สติต