๑๔๓. วิเจยฺย ทานํ สุคตปฺปสตฺถํ.
การเลือกให้ อันพระสุคตทรงสรรเสริญ.
สํ. ส. ๑๕๓๐. ขุ. ชา. อฏฺฐก. ๒๗๒๔๙. เปต. ๒๖๑๙๗.
“อาจจะชื่อว่าไม่รักษากาย ในคนชนิดที่มีใจวิเศษ หรือมีจิตวิจิตรมาก ๆ ก็ย่อมมี ย่อมจะมีชื่อว่าผิดเพี้ยนไป ตามอาการที่เรียกว่าขาดจากสมบัติ คือ มนุษย์สมบัติ, ตามคุณสมบัติอย่างดีของมนุษย์แท้ ๆ ก็อาจไม่มีด้วยก็ได้ เพราะการจำตบะนั้น หรือการทรงตบะนั้น คงตามรักษาความวิเศษที่เกิดขึ้นทางจิตใจ เราจึงอาจจะเห็นได้ว่า ที่แท้ผู้ที่ทรงอิทธิฤทธิ์ทางใจมาก ๆ ชนิดนั้น แม้จะด้วยจิตบุญฤทธิ์ หรือจิตอิทธิฤทธิ์ก็ตาม อาจจะต้องว่าตามกัน ว่าตามเหตุการจริง ๆ คือคนใดไม่ให้ตนเองมีกายธรรมดาเสียแล้ว ซึ่งหมายถึงกายหยาบ ๆ อันชื่อเรียกว่า “กายนคร!” ซึ่งเราถือเอานครแห่งมนุษย์สมบัติ เป็นต้น ในแดนที่ต้องขึ้นอยู่กับกรรมของโลกนี้
แต่!เมื่อนั้น เมื่อให้วิเศษเกินไปแล้ว เมื่อไม่อยู่ในข่ายที่น้อยลงมากว่ากายนคร จึงให้ต้องวินิจฉัย พิเคราะห์ได้ตามธรรมดาว่า เป็นผู้ไม่มีร่างกาย อันต้องตามรักษากาย ด้วยตนเอง ตามแต่วิธีที่มนุษย์สมบัติ จะตั้งขึ้น แล้วได้บันเทิงไปในความกล้าหาญ ให้ได้พ้นจากธรรมดา จากวิเศษตามธรรมดาที่เป็นเฉพาะเรื่องจิต คนได้เข้ากระทำตามตัวอย่างความกล้าหาญในแดนมนุษย์ จึงเป็นชื่อว่าเป็นผู้ที่ได้ตามรักษากาย ที่ซึ่งยังตั้งอยู่ แล้วประกอบเต็มไปด้วยคุณแลโทษ ให้ตกแก่มนุษย์ด้วยกัน ดั่งนี้
อันตัวผู้วิเศษซะเกินนั้น เป็นแต่ใจ! มากหัวจิตหัวใจ เห็นจะมากอยู่เกิน ไม่มีตัวแบบมนุษย์ จะให้มีความดีอยู่ด้วยมนุษย์ด้วยกัน ก็เห็นหนีห่างกันมาก ฉิวเฉียดแต่ข้างจะเอาวิเศษให้เป็นฝ่ายชนะ เหมือนว่า ไม่มีโลกสำหรับแดนที่เป็นมนุษย์ วาจาเขาก็จะไม่ให้เป็นกรรมอย่างมนุษย์ จำอย่างที่ต้องยุติธรรม ไม่มีอย่างมนุษย์ ตัดสินด้วยความกล้าหาญและเสียสละ จึงไม่อาจเป็นประพฤติชอบทางกายอย่างไรได้ จิตใจของเขาวิเศษเหลือเกิน แต่เราว่า “เขาอยู่ในทำนองที่กายไม่สุจริต!” อย่างน้อยก็เรียกว่า ไม่สุจริตต่อแดนมนุษย์ ตามที่ต้องเป็นมนุษย์จริง ๆ ที่ต้องตัดสินให้ และเสียสละให้ ให้ในมนุษย์สมบัติ ที่เป็น สมบัติแห่งมนุษย์แท้ ๆ ได้ดำเนินการต่อไปได้”
อปณฺณก
(วิ.) ไม่ผิด (ไม่ให้เกิดความเดือดร้อนใจเมื่อปลายมือ), ถูก, ชอบ, แน่แท้, แท้จริง.วิ.วิรุทฺธโวหาเรนนปณาเมตีติอปณฺณโกนปุพฺโพ, ปณฺวฺยวหารตฺถุตีสุ, ณฺวุ.
วาจาเขาก็จะไม่ให้เป็นกรรมอย่างมนุษย์
การเลือกให้ อันพระสุคตทรงสรรเสริญ.
สํ. ส. ๑๕๓๐. ขุ. ชา. อฏฺฐก. ๒๗๒๔๙. เปต. ๒๖๑๙๗.
“อาจจะชื่อว่าไม่รักษากาย ในคนชนิดที่มีใจวิเศษ หรือมีจิตวิจิตรมาก ๆ ก็ย่อมมี ย่อมจะมีชื่อว่าผิดเพี้ยนไป ตามอาการที่เรียกว่าขาดจากสมบัติ คือ มนุษย์สมบัติ, ตามคุณสมบัติอย่างดีของมนุษย์แท้ ๆ ก็อาจไม่มีด้วยก็ได้ เพราะการจำตบะนั้น หรือการทรงตบะนั้น คงตามรักษาความวิเศษที่เกิดขึ้นทางจิตใจ เราจึงอาจจะเห็นได้ว่า ที่แท้ผู้ที่ทรงอิทธิฤทธิ์ทางใจมาก ๆ ชนิดนั้น แม้จะด้วยจิตบุญฤทธิ์ หรือจิตอิทธิฤทธิ์ก็ตาม อาจจะต้องว่าตามกัน ว่าตามเหตุการจริง ๆ คือคนใดไม่ให้ตนเองมีกายธรรมดาเสียแล้ว ซึ่งหมายถึงกายหยาบ ๆ อันชื่อเรียกว่า “กายนคร!” ซึ่งเราถือเอานครแห่งมนุษย์สมบัติ เป็นต้น ในแดนที่ต้องขึ้นอยู่กับกรรมของโลกนี้
แต่!เมื่อนั้น เมื่อให้วิเศษเกินไปแล้ว เมื่อไม่อยู่ในข่ายที่น้อยลงมากว่ากายนคร จึงให้ต้องวินิจฉัย พิเคราะห์ได้ตามธรรมดาว่า เป็นผู้ไม่มีร่างกาย อันต้องตามรักษากาย ด้วยตนเอง ตามแต่วิธีที่มนุษย์สมบัติ จะตั้งขึ้น แล้วได้บันเทิงไปในความกล้าหาญ ให้ได้พ้นจากธรรมดา จากวิเศษตามธรรมดาที่เป็นเฉพาะเรื่องจิต คนได้เข้ากระทำตามตัวอย่างความกล้าหาญในแดนมนุษย์ จึงเป็นชื่อว่าเป็นผู้ที่ได้ตามรักษากาย ที่ซึ่งยังตั้งอยู่ แล้วประกอบเต็มไปด้วยคุณแลโทษ ให้ตกแก่มนุษย์ด้วยกัน ดั่งนี้
อันตัวผู้วิเศษซะเกินนั้น เป็นแต่ใจ! มากหัวจิตหัวใจ เห็นจะมากอยู่เกิน ไม่มีตัวแบบมนุษย์ จะให้มีความดีอยู่ด้วยมนุษย์ด้วยกัน ก็เห็นหนีห่างกันมาก ฉิวเฉียดแต่ข้างจะเอาวิเศษให้เป็นฝ่ายชนะ เหมือนว่า ไม่มีโลกสำหรับแดนที่เป็นมนุษย์ วาจาเขาก็จะไม่ให้เป็นกรรมอย่างมนุษย์ จำอย่างที่ต้องยุติธรรม ไม่มีอย่างมนุษย์ ตัดสินด้วยความกล้าหาญและเสียสละ จึงไม่อาจเป็นประพฤติชอบทางกายอย่างไรได้ จิตใจของเขาวิเศษเหลือเกิน แต่เราว่า “เขาอยู่ในทำนองที่กายไม่สุจริต!” อย่างน้อยก็เรียกว่า ไม่สุจริตต่อแดนมนุษย์ ตามที่ต้องเป็นมนุษย์จริง ๆ ที่ต้องตัดสินให้ และเสียสละให้ ให้ในมนุษย์สมบัติ ที่เป็น สมบัติแห่งมนุษย์แท้ ๆ ได้ดำเนินการต่อไปได้”
อปณฺณก
(วิ.) ไม่ผิด (ไม่ให้เกิดความเดือดร้อนใจเมื่อปลายมือ), ถูก, ชอบ, แน่แท้, แท้จริง.วิ.วิรุทฺธโวหาเรนนปณาเมตีติอปณฺณโกนปุพฺโพ, ปณฺวฺยวหารตฺถุตีสุ, ณฺวุ.