รู้ทันจิต ได้ทั้งสติ ได้ทั้งสมาธิ
…………………..
“สภาวะที่เกิดบ่อยที่สุด
คือสภาวะที่จิตหนีไปคิด
ฉะนั้นบางทีครูบาอาจารย์จะเน้นมาที่จิตคิด
อย่างเราทำพุทโธ ๆ บริกรรมไปเรื่อย
แล้วจิตหนีไปคิด เรารู้ทัน
หรือจิตถลำไปท่องพุทโธ เรารู้ทัน
รู้ทันจิตที่ถลำไปคิดนี่นะ เกิดบ่อยที่สุด
ถลำไปดู ถลำไปฟังอะไรอย่างนี้
ยังน้อยกว่าถลำไปคิด
ฉะนั้นเวลาครูบาอาจารย์สอน
จะตีเป้าใหญ่ที่เกิดบ่อยที่สุด คือ จิตคิด
หลายองค์จะเน้นตรงที่จิตคิด
ถามว่า
แล้วตรงมีสติรู้ (ทางอายตนะต่าง ๆ)
จะเกิดสมาธิไหม?
เกิดเหมือนกัน
แต่ถ้าไปฝึกทีเดียว ๖ ช่อง ฝึกยาก
ให้ฝึกที่ใจอันเดียว
จิตถลำไปคิด เรารู้
จิตถลำไปคิด เรารู้
ฝึกเรื่อย ๆ สมาธิจะเกิด
เราไม่ต้องไปแยกแยะนะว่า
อันนี้ฝึกให้มีสติ
หรืออันนี้ฝึกให้มีสมาธิ
ตรงที่จิตถลำไปคิด แล้วเรารู้นี่นะ
ต่อไปจิตจำสภาวะที่ถลำแม่น
สติจะเกิดเร็วขึ้นเรื่อย ๆ
จิตขยับตัวกริ๊กเดียว สติเกิดแล้ว
พอสติรู้ทันจิตที่ไหลไปคิด
จิตตั้งมั่นก็เกิดแล้ว นี่เกิดร่วมกันเลย
ได้ทั้งสติ ได้ทั้งสมาธิขึ้นมาเลย
ถ้าเห็นตรงนี้ได้ ก็เห็นบ่อย ๆ นะ
ต่อไปพอออกจากการปฏิบัติในรูปแบบแล้ว
ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจกระทบอารมณ์
ให้รู้ที่จิตนะ ไม่ต้องรู้ทั้ง ๖ ช่อง
รู้ทั้ง ๖ ช่อง รู้ไม่ไหว เยอะเกิน
อย่างตาเห็นรูป คอยไปดู
หูได้ยินเสียง คอยไปฟัง อะไรอย่างนี้ ยุ่งยาก
ฉะนั้น ตาเห็นรูป
สุข ทุกข์ ดี ชั่วเกิดที่จิต
มีสติรู้ทันเข้าไปที่จิต
หูได้ยินเสียง
จิตวิ่งไปทางหู รู้ทัน
วิ่งไปฟังแล้วรู้ไม่ทัน
เกิดความรู้สึกสุข รู้สึกทุกข์
รู้สึกดี รู้สึกชั่ว
ให้รู้ทันสภาวะอันนี้
ถ้าตาเห็นรูป
แล้วรู้ทันว่าจิตถลำไปทางตา
รู้ทันตรงนี้ใช้ได้ ถือว่ารู้ได้เร็ว
ถ้ารู้ตรงนี้ไม่ทัน
แล้วเกิดสุข เกิดทุกข์ เกิดดี เกิดชั่ว
ก็ให้มีสติรู้ทันตรงนี้
ถึงจะมีอายตนะ ๖
ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ ก็ตาม
แต่เวลากระทบอารมณ์แล้ว
ให้รู้ทันจิตไว้
อีก ๕ ช่องไม่ต้องให้ความสำคัญ
แต่ไม่ใช่ปิด ไม่ใช่ไม่ดู ไม่ฟัง
ไม่ดมกลิ่น ไม่ลิ้มรส ไม่รู้สัมผัสทางกาย
ให้มันกระทบอารมณ์ไปตามธรรมชาติ
พอกระทบอารมณ์ไปแล้วนะ
จิตจะวิ่งเข้าไปหาอารมณ์ ไปจับอารมณ์
บางทีเข้าไปยึดอารมณ์
บางทีสักว่ารู้อารมณ์ ไม่ไหลไป รู้เฉย ๆ
บางทีอยากรู้ให้ชัดนี่ จะถลำลงไปรู้
ให้เราคอยรู้ทันอย่างนี้
หรือถ้าพอถลำไป เรารู้ไม่ทัน
จะเกิดสุข เกิดทุกข์ เกิดดี เกิดชั่ว
ให้รู้ตรงนี้”
…………………..
พระธรรมเทศนา
หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช
วัดสวนสันติธรรม ๕ สิงหาคม ๒๕๖๐
ถอดคำ : พีเค
เรียบเรียง : สุรวัฒน์ เสรีวิวัฒนา
https://www.facebook.com/1317977204900901/photos/a.1412754818756472.1073741828.1317977204900901/1630225393676079/?type=3&theater 
รู้ทันจิต ได้ทั้งสติ ได้ทั้งสมาธิ
…………………..
“สภาวะที่เกิดบ่อยที่สุด
คือสภาวะที่จิตหนีไปคิด
ฉะนั้นบางทีครูบาอาจารย์จะเน้นมาที่จิตคิด
อย่างเราทำพุทโธ ๆ บริกรรมไปเรื่อย
แล้วจิตหนีไปคิด เรารู้ทัน
หรือจิตถลำไปท่องพุทโธ เรารู้ทัน
รู้ทันจิตที่ถลำไปคิดนี่นะ เกิดบ่อยที่สุด
ถลำไปดู ถลำไปฟังอะไรอย่างนี้
ยังน้อยกว่าถลำไปคิด
ฉะนั้นเวลาครูบาอาจารย์สอน
จะตีเป้าใหญ่ที่เกิดบ่อยที่สุด คือ จิตคิด
หลายองค์จะเน้นตรงที่จิตคิด
ถามว่า
แล้วตรงมีสติรู้ (ทางอายตนะต่าง ๆ)
จะเกิดสมาธิไหม?
เกิดเหมือนกัน
แต่ถ้าไปฝึกทีเดียว ๖ ช่อง ฝึกยาก
ให้ฝึกที่ใจอันเดียว
จิตถลำไปคิด เรารู้
จิตถลำไปคิด เรารู้
ฝึกเรื่อย ๆ สมาธิจะเกิด
เราไม่ต้องไปแยกแยะนะว่า
อันนี้ฝึกให้มีสติ
หรืออันนี้ฝึกให้มีสมาธิ
ตรงที่จิตถลำไปคิด แล้วเรารู้นี่นะ
ต่อไปจิตจำสภาวะที่ถลำแม่น
สติจะเกิดเร็วขึ้นเรื่อย ๆ
จิตขยับตัวกริ๊กเดียว สติเกิดแล้ว
พอสติรู้ทันจิตที่ไหลไปคิด
จิตตั้งมั่นก็เกิดแล้ว นี่เกิดร่วมกันเลย
ได้ทั้งสติ ได้ทั้งสมาธิขึ้นมาเลย
ถ้าเห็นตรงนี้ได้ ก็เห็นบ่อย ๆ นะ
ต่อไปพอออกจากการปฏิบัติในรูปแบบแล้ว
ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจกระทบอารมณ์
ให้รู้ที่จิตนะ ไม่ต้องรู้ทั้ง ๖ ช่อง
รู้ทั้ง ๖ ช่อง รู้ไม่ไหว เยอะเกิน
อย่างตาเห็นรูป คอยไปดู
หูได้ยินเสียง คอยไปฟัง อะไรอย่างนี้ ยุ่งยาก
ฉะนั้น ตาเห็นรูป
สุข ทุกข์ ดี ชั่วเกิดที่จิต
มีสติรู้ทันเข้าไปที่จิต
หูได้ยินเสียง
จิตวิ่งไปทางหู รู้ทัน
วิ่งไปฟังแล้วรู้ไม่ทัน
เกิดความรู้สึกสุข รู้สึกทุกข์
รู้สึกดี รู้สึกชั่ว
ให้รู้ทันสภาวะอันนี้
ถ้าตาเห็นรูป
แล้วรู้ทันว่าจิตถลำไปทางตา
รู้ทันตรงนี้ใช้ได้ ถือว่ารู้ได้เร็ว
ถ้ารู้ตรงนี้ไม่ทัน
แล้วเกิดสุข เกิดทุกข์ เกิดดี เกิดชั่ว
ก็ให้มีสติรู้ทันตรงนี้
ถึงจะมีอายตนะ ๖
ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ ก็ตาม
แต่เวลากระทบอารมณ์แล้ว
ให้รู้ทันจิตไว้
อีก ๕ ช่องไม่ต้องให้ความสำคัญ
แต่ไม่ใช่ปิด ไม่ใช่ไม่ดู ไม่ฟัง
ไม่ดมกลิ่น ไม่ลิ้มรส ไม่รู้สัมผัสทางกาย
ให้มันกระทบอารมณ์ไปตามธรรมชาติ
พอกระทบอารมณ์ไปแล้วนะ
จิตจะวิ่งเข้าไปหาอารมณ์ ไปจับอารมณ์
บางทีเข้าไปยึดอารมณ์
บางทีสักว่ารู้อารมณ์ ไม่ไหลไป รู้เฉย ๆ
บางทีอยากรู้ให้ชัดนี่ จะถลำลงไปรู้
ให้เราคอยรู้ทันอย่างนี้
หรือถ้าพอถลำไป เรารู้ไม่ทัน
จะเกิดสุข เกิดทุกข์ เกิดดี เกิดชั่ว
ให้รู้ตรงนี้”
…………………..
พระธรรมเทศนา
หลวงพ่อปราโมทย์ ปาโมชฺโช
วัดสวนสันติธรรม ๕ สิงหาคม ๒๕๖๐
ถอดคำ : พีเค
เรียบเรียง : สุรวัฒน์ เสรีวิวัฒนา
https://www.facebook.com/1317977204900901/photos/a.1412754818756472.1073741828.1317977204900901/1630225393676079/?type=3&theater