หลังจักรวรรดิโรมัน มหาอำนาจใหญ่สุดฝั่งยุโรปที่รับวิทยาการความรู้จากกรีกอีกทีและประยุกต์สร้างสิ่งใหม่ ๆ ได้ล่มสลายลง ยุโรปได้ตกอยู่ในยุคมืดถึงพันกว่าปี วิทยาการความรู้ใหม่ ๆ หยุดชะงัก การพัฒนาด้านองค์ความรู้ต่าง ๆ โดยเฉพาะด้านวิทยาศาสตร์เป็นไปอย่างเชื่องช้า หากเทียบกับสมัยก่อนหน้า จนกระทั่งยุโรปเข้าสู่ยุคฟื้นฟูศิลปและวิทยาการกรีก-โรมัน (Renaissance) วิทยาการความรู้ใหม่จึงก้าวกระโดดอีกครั้ง จนเป็นเหตุให้หลาย ๆ ประเทศในยุโรปมีความก้าวหน้าในหลาย ๆ ด้าน นำไปสู่การเป็นเจ้าอาณานิคมบนโลกใบนี้ในช่วงหนึ่ง

หากจักรดิวรรดิโรมันโบราณไม่ล่มสลาย หรือ ยุโรปไม่ตกอยู่ในยุคมืดที่ไม่มีช่วงพันปีที่เกิดความชะงักงันของการพัฒนาองค์ความรู้ที่สำคัญ อย่างเช่นวิทยาศาสตร์ โลกเราทุกวันนี้จะก้าวหน้ามากกว่านี้หรือไม่ ลองให้ความเห็นกันหน่อยครับ