มาลองหัดวาดภาพด้วยโปรแกรม Microsoft Excel กันเถอะ

กระทู้สนทนา

ซอฟต์แวร์ ศิลปะ ภาพวาดลายเส้น Microsoft Excel

            ก่อนที่จะเข้าเรื่อง ผมอยากเกรินนำถึงที่มาที่ไป เหตุอันนำให้ได้มาสัมผัสกับการวาดรูปด้วยโปรแกรม Excel
ในช่วงนั้น ราวๆ ปี ค.ศ.1996 ผมได้ถูกขอให้วาดภาพ โครงสร้างหม้อฆ๋าเชื้อแบบใช้แรงดัน(Retort) ทั้งชนิด 4, 6 และ
7 ตะกร้ารถ  ..ในครั้งนั้น ความรู้ความสามารถด้านการวาดของผมนั้น ชั่งมีน้อยยิ่งนัก ประกอบกับเครื่องมือวาดภาพ
บนเครื่องคอมพิวเตอร์ในสมันนั้น เครื่องมือที่ผมพอใช้เป็น มีเพียงโปรแกรม Paintbrush เท่านั้น ( Microsoft Paint
ในปัจจุบัน )  ซึ่งเป็นเครื่องมือวาดพื้นฐานที่มากับระบบปฏิบัติการ Windows ทุกๆ รุ่น

ยังไงดีละทีนี้ จะใช้ Paint ที่มีเพียง Layer เดียว มาวาดภาพ ที่จะต้องมีการปรับๆ เปลี่ยนๆ กันอีกหลายต่อหลายหน
โอ้..  จนใจจริงๆ   สุดท้ายก็ได้ปิ้งกับเครื่องมือวาดบนโปรแกรม Microsoft Excel รุ่น 95 ที่ปรับแก้ แยกชิ้นส่วนวัตถุ
วาดได้อย่างอิสระ จากที่เคยใช้ในแบบลองผิดลองถูก จนกลายเป็นเครื่องมือวาด ที่ผมชำนาญใช้จวบจนปัจจุบัน

:: เข้าเรื่องกันเลย มาวาดรูปด้วย Excel กันเถอะ ::
             เครื่องมือวาดของ MS Excel ที่ใช้แนะนำนี้ เป็นเครื่องมือวาดของ Excel 2007 นะครับ สำหรับ Excel 2010
และ 2013 ก็มีคุณสมบัติเช่นเดียวกัน (น่าจะรวมถึง 2016 ด้วย)
             ด้วยตั้งแต่ MS Office รุ่น 2007 เป็นต้นมา ได้ปรับใช้ Ribbon แทน เมนูโปรแกรม และใช้แถบเครื่องมือด่วน
แทนแถบเครื่องมืองาน ดังนั้นก่อนที่จะได้แนะนำการใช้เครื่องมือวาดต่างๆ ผมจะแนะนำวิธีการปรับแต่งเพิ่มเติมปุ่ม
เครื่องมือต่างๆ ลงในแถบเครื่องมือด่วน (Quick Access Toolbar) กันก่อนนะ เพื่อให้สามารถใช้งานเครื่องมิอต่างๆ
ได้โดยสะดวก

             แถบเครื่องมือด่วน จะวางอยู่ได้ทั้งด้านบน และด้านล่างของเมนู Ribbon ซึ่งแถบเครื่องมือนี้ อนุญาตให้
ปรับเสริมเติมแต่งเครื่องมือต่างๆ ได้ตามต้องการ
             การปรับแต่ง เพียงคลิกขวาที่จุดใดๆ ของ Ribbon หรือ Quick Access Toolbar  จะปรากฏเมนูผุดขึ้นมา
คลิกเลือกที่ Customize Quick Access Toolbar..

             จะปรากฏหน้าต่าง Excel Options ที่เป็นตัวช่วยในการจัดการกับแถบเครื่องมือด่วน (รูปด้านล่าง)
เริ่มต้นที่ กรอบรายการ Customize Quick Access Toolbar: ให้คลิกเลือกเครื่องมือใดๆ เพื่อเป็นจุดตั้งต้น
ในการเพิ่มเครื่องมือ โดยเครื่องมื่อใหม่ที่ถูกเลือกจะอยู่ลำดับถัดจาก เครื่องมือนี้
             การเพิ่มเครื่องมื่อใหม่ โดยคลิกที่ กล่องแสดงตัวเลือก Choose commands from: ให้คลิกเลือก
ตัวเลือก All Commands  แล้วคลิกเลือกเครื่องมือใดๆ เพื่อแสดงคำสั่งทั้งหมดของ Excel
             ถัดมาทีกรอบคำสั่งต่างๆ คลิกเลือกคำสั่ง/เครื่องมือที่ต้องการ (เลือกได้ครั้งละ 1 คำสั่ง/เครื่องมือ)
จากนั้นคลิกที่ปุ่ม Add>> เพื่อเพิ่มคำสั่ง/เครื่องมือที่เลือก เมื่อเลือกคำสั่ง/เครื่องมือ ได้ครบตามต้องการแล้ว
ให้คลิกที่ปุ่ม OK เป็นอันเสร็จสิ้นกระบวนการ

             เครื่องมือวาด (Excel Drawing Tools) ที่โปรแกรม Excel มีมาให้ มีด้วยกันหลายตัว ผมจะขอแนะนำ
เครื่องมือวาดที่ผมใช้งานบ่อยๆ ดังนี้ครับ

             เครื่องมือตัวแรก คือ Shapes  เป็นเมนูเครื่องมือ ที่รวบรวมเครื่องวาดรูปร่างต่างๆ กว่า 160 เครื่องมือ/รูปแบบ
มีเครื่องมือตัวหนึ่ง ที่ชื่อ Freeform ที้เอื่อสำหรับงานวาดเส้น เป็นเครื่องมือวาดรูปแบบอิสระ เพียงใช้การคลิกเม้าส์ค้าง
ลากไปมา เพื่อวาดเส้นต่อเนื่องกันไป การวาดแบบนี้จะเกิดจุดเชื่อมต่อจำนวนมากตามองศาที่เส้นลากผ่าน (รูปล่างซ้าย)
สำหรับผมแล้ว ชอบที่จะใช้แบบระบุเป็นจุดๆ เฉพาะตำแหน่งที่สำคัญๆ เริ่มโดยคลิกแรกที่จุดใดๆ เพื่อกำหนดจุดเริ่มต้น
จากนั้นเมื่อเลื่อนเมาส์ไปมา จะเห็นเส้นถูกวาดไปตามทิศทางของเมาส์ และคลิกเมาส์เพื่อลงจุดถัดๆ ไป  จนได้โครงรูป
ที่ต้องการ การคลิกเพื่อลงจุดสุดท้ายนั้น สามารถทำได้ 2 รูปแบบ วิธีแรก โดยดับเบิ้ลคลิก (Double Click) ที่จุดสุดท้าย
(ปลายเส้น) วิธีแบบนี้ (รูปขวา) มีข้อจำกัดที่จะไม่สามารถใช้เครื่องมือจัดรูปแบบ 3 มิติได้  อีกวิธีหนึ่ง (รูปกลางด้านล่าง)
ด้วยการคลิกลง ณ จุดเริ่มต้นของเส้น (จุดที่คลิกครั้งแรก) จะทำให้เส้นวาดบรรจบพบกัน พร้อมเติมสีพื้นให้โดยอัตโนมัติ

             ถัดมาเป็นการปรับเส้นให้ตรง หรือให้โค้งเว้าได้ดังใจ ด้วยการคลิกที่วัตถุที่วาดลงจุดไว้ ตามด้วยการคลิก
เครื่องมือ Edit Points (แก้ไขจุด) จะปรากฏจุดเชื่อมต่อสีดำหลากจุด ในวัตถุวาด (รูปด้านบน)  เมื่อคลิกที่จุดดำ
จะปรากฏเส้นแขนเปลี่ยนมุม 2 เส้น (รูปกลางด้านบน) ลากทำมุมขนานไปกับเส้นวาดแต่ละด้านของจุด ส่วนปลาย
ของทั้ง 2 เส้นจะมีจุดสีขาวกำกับอยู่ จุดสึขาวนี้ เมื่อใช้เมาส์คลิกค้างลากไปมา จะเป็นการปรับเปลี่ยนเส้นวาดให้โค้ง
ให้เว้าได้
             เครื่องมือ Edit Points นี้ นอกจากปรับเส้นให้โค้งเว้า ยังสามารถปรับเปลี่ยนเลื่อนจุด เพิ่มจุด และลบจุด
เชื่อมต่อได้ เริ่มจากคลิกที่วัตถุที่วาดลงจุดไว้ แล้วคลิกที่เครื่องมือ Edit Points (แก้ไขจุด) จุดเชื่อมต่อสีดำปรากฏขึ้น
ให้เลื่อนเมาส์ตรงจุดสีดำ คลิกเมาส์ค้างแล้วลากไปมาเพื่อเลื่อนจุดไปยังตำแหน่งที่ต้องการ แล้วจึงค่อยปล่อยมือออก
การเพิ่มจุด เพียงเลื่อนเมาส์ไปตำเหน่งที่ต้องการเพิ่มจุด คลิกเมาส์ค้างแล้วลาก จะเห็นจุดดำถูกเพิ่มขึ้นโดยอัตโนมัติ
การลบจุด ก็เพียงกดปุ่ม Ctrl ที่คีย์บอร์ดค้างไว้ เมื่อเลื่อนเมาส์ไปที่จุดดำที่ต้องการลบ เมาส์พอยเตอร์จะเปลี่ยนเป็น
รูปกากบาท เมื่อคลิกเมาส์ จุดดำก็จะถูกลบออกในทันที

             เครื่องมือ Format Shape (จัดรูปแบบรูปร่าง) เป็นศูนยรวมคำสั่ง หรือเครื่องมือสำหรับจัดรูปแบบรูปภาพ
และวัตถุต่างๆ โดยในฝั่งซ้ายเป็นรายการเครื่องมือ ฝั่งขวาเป็นคุณสมบัติย่อยๆ มากมายของแต่ละเครื่องมือ ผมจะ
ยกตัวอย่าง เพียง 2 เครื่องมือ ดังในรูปด้านล่างนี้

             เครื่องมือถัดมาเป็น Select Objects ใช้ในการเลือกวัตถุหลายๆ ชิ้นพร้อมๆ กัน ด้วยการลากเมาส์ให้ครอบ
คลุมวัตถุทุกๆ ชิ้นที่ต้องการ โดยคลิกลากจากพื้นที่ว่างๆ ณ เซลล์ใดๆ ลากให้ครอบคลุมวัตถุทั้งชิ้น
             ในการเลือกวัตถุหลายๆ ชิ้น พร้อมๆ กัน นอกจากใช้เครื่องมือ Select Objects แล้ว ยังมีวิธีการอื่นๆ อีก ที่
สามารถเลือกวัตถุหลายๆ ชิ้น พร้อมๆ กัน ได้ อาทิ การคลิกที่วัตถุใดๆ แล้วกดปุ่ม Ctrl + A จากคีย์บอร์ด จะเป็นการ
เลือกวัตถุทั้งหมดใน Worksheet หรือจะใช้ การกดปุ่ม Ctrl หรือ Shift ค้างไว้ แล้วคลิกเลือกวัตถุแต่ละชิ้น

             เรื่องราวค่างๆ ได้เดินทางมาถึงตอนท้ายแล้ว ผมขอจบการแนะนำเครื่องมือวาดรูปด้วย Excel ไว้เพียงนี้นะครับ
จริงๆ แล้วยังมีเครื่องมือช่วยอื่นๆ อีก อาทิเครื่องมือเติมสีพื้น สีแส้น และอื่นๆ ซึ่งน่าจะเป็นที่คุ้ยเคยกันอยู่แล้ว จึงขอละไว้
             ผมหวังว่าจะเป็นประโยชน์กับพวกเรา แม้จะเพียงเล็กน้อยก็ตาม ด้วยเป็นการแนะนำจากประสบการณ์จริงๆ
ของผมเอง จากการได้ใช้เครื่องมือวาดเหล่านี้ ในแบบลองผิดลองถูก จนเกิดความเข้าใจ

             สุดท้ายนี้ ผมจะขอยกตัวอย่างภาพที่วาดด้วยโปรแกรม Excel เพื่อจะได้เห็นอย่างแจ่มชัดว่า โปรแกรม Excel
ที่เก่งกาจในเรื่องสูตรเรื่องตารางนี้แหละ สามารถนำมาวาดภาพได้จริงๆ และทั้งหมดนี้วาดด้วยเมาส์ธรรมดาๆ นี้เอง
              ► ไฟล์ Excel ตัวแรก เป็นงานวาดชิ้นแรกๆ ที่ผมเคยวาดไว้ ตั้งแต่ราวๆ ปี 1996 ดังที่ได้เกรินไว้ในตอนต้น
                   โดยผมได้ลบในส่วนของคำอธิบาย และส่วนขยายออกไป รวมถึงปิดบังบางส่วนของรูปวาด ด้วยอาจเป็น
                   ความลับทางการค้าของบริษัทฯ ที่ผมทำงานอยู่ ด้วยผมไม่ได้ไปสอบถามว่า ปัจจุบันยังคงใช้อุปกรณ์
                   เหล่านี้อยู่อีก หรือไม่   เข้าไปดูกันเลยครับ
                   http://www.4shared.com/office/7CBHJudWce/EXCEL95_Drawing.html
              ► ไฟล์ Excel ถัดมา เป็นงานวาด ที่ผมเพิ่งวาดล่าสุด ช่วยวาดให้กับเจ้าหน้าที่ควาปลอดภัย (จป.)
                   http://www.4shared.com/file/qydrdopiba/EXEL2007_Drawing__1_.html
              ► เพื่อให้เห็นกันชัดๆ ผมได้ทำคลิบวิดีโอสาธิตการวาดด้วยโปรแกรม Excel ให้ดูด้วยครับ
                   https://youtu.be/mjGhsSMG8m4
              ► อันสุดท้าย อายจัง แต่ก็จะได้เห็นกันเต็มๆ ว่า Excel นั้น สามารถใช้วาดรูปได้จริงๆ  ภาพทั้งหมด รวมถึง
                  ตัวอักษร ที่จะได้เห็นนี้ ล้วนถูกวาดด้วยโปรแกรม Excel ทั้งสิ้น
                   http://bit.ly/Mr_J

ููู๋๋^J^

แก้ไขข้อความเมื่อ