กระทู้นี้เป็นกระทู้ที่ 2 ตั้งแต่สมัครพันทิปมา และติดตามเอเอฟแบบห่างๆมาโดยตลอด คิดอยู่นานว่าจะตั้งดีไหมแต่อดไม่ไหวเลยคิดว่าเอาซะหน่อยดีกว่า เห็นว่ามีข้อถกเถียงเรื่องการสอนของครูๆทั้ง 3 ท่านเยอะ กระทู้นี้เลยถูกตั้งขึ้นเพื่อแสดงความเห็นของตัวเองที่มีต่อการสอนของครูสอนแอคติ้งทั้ง 3 ท่านครับ
แนะนำติชมอะไรได้นะครับ กระทู้นี้ออกจะวิชาการและยาวหน่อยนะครับ
จริงๆแล้วนะครับการฝึกสอนการแสดง(Acting Pedagogy) มีหลักการฝึกและมีทฤษฎีปฏิบัติหลายแบบ แต่ว่าจากที่สังเกตการณ์การสอนของครูทั้ง 3 ท่าน จึงเชื่อว่าใช้วิธีการฝึกแบบ Method Acting ซึ่งเป็นวิธีที่แพร่หลายในประเทศไทย ซึ่งตัวผมเองมีสิ่งไม่ค่อยเห็นด้วยต่อการสอนของครูทั้ง 3 ท่าน โดยขอแจกแจงเป็นข้อๆดังนี้
1. ให้ทำแบบฝึกหัด(ที่หลายๆคนเรียกว่าเกม) แต่ไม่ค่อยอธิบายว่าทำเพื่ออะไรหรือนำไปปรับใช้อย่างไร
2. ภาวะการณ์ที่อันตรายอย่างหนึ่งในการฝึกการแสดงคือลักษณะที่เมื่อจิตใต้สำนึกถูกขุดขึ้นมาแล้วเกิดสภาพอารมณ์ค้าง ศัพท์การแสดงจะใช้คำว่า Emotional Carried Away ซึ่งมักเกิดจากการทำแบบฝึกหัดแบบ Sensory Recall(ในที่นี้คือนั่งจับมือกับเพื่อน ระดับสูงคือ Trance ของครูเงาะนั่นเองครับ) ซึ่งครูผู้สอนควรจะต้องทำการปรับ Mode(ครูเงาะใช้คำว่า State) หลังจบการทำแบบฝึกหัด เพราะเสี่ยงต่อสภาพจิตใจของผู้ทำมากๆ รวมไปถึงการเจ็บตัวของผู้เข้าทำแบบฝึกหัด อันนี้ครูผู้สอนต้องใส่ใจและระมัดระวังมาก การเรียนการแสดงต้องไม่ทำให้เกิดความเจ็บปวดต่อร่างกายและจิตใจของผู้เรียนครับ
3. ครูทั้ง 3 ท่าน เตรียมแบบฝึกหัดที่ดีมาเยอะมาก แต่มันไม่ค่อยเรียงลำดับในการพัฒนาเครื่องมือของนักแสดง เช่น ถ้าวันนี้จะเน้นไปที่การพัฒนาร่างกายและเสียง ก็ควรทำ Voice Projection การหายใจ ตำแหน่งการเกิดเสียงต่างๆ แต่ส่วนมากครูทั้ง 3 ท่านจะใช้แบบฝึกหัดผสมๆกันไป เลยอาจทำให้จับประเด็นในการสอนได้ยาก ผู้เรียนอาจจะแยกแยะไม่ออกว่า สรุปวันนี้ได้อะไร
4. หากสังเกตการสอนของครูเงาะจะเคลียกว่ามากครับว่าวันนี้พูดเรื่องอะไร มาสอนอะไร และครูเงาะนี่มาทาง Method Acting ค่อนข้างชัดมาก เช่น เน้นการพูดเรื่อง ความต้องการไม่ใช่อารมณ์ การอยู่ในสถานการณ์ ไม่พูดเลื่อนลอยว่าให้ใช้จินตนาการให้เชื่อ เพราะมนุษย์ปกติไม่มีใครอยู่เฉยๆแล้วบอกให้เชื่อได้
5. ลำดับขั้นตอนในการสอนการแสดงมีอยู่ ว่าเมื่อถึงเวลานี้ควรสอนอะไร และเมื่อไหร่ที่ควรเริ่มเข้าสู่การเล่นละครสด(Improvise) แต่ครูทั้ง 3 ท่านดูสอนสลับไปมา ยังให้กลับมาทำแบบฝึกหัดในเรื่องเดิมๆอยู่อีก อย่างแบบฝึกหัดล่าสุดที่ให้ฝ่าเพื่อนวิ่งเข้าไปหาแม่ จริงๆมันเป็นแบบฝึกหัดลักษณะ Outside in คือทำก่อนแล้วค่อยเชื่อ เพราะอยู่ดีๆการจินตนาการว่ามีแม่ที่โดนไฟไหม้อยู่ตรงนั้นมันยากมากและเสี่ยงต่อการเล่นปลอมมาก เพราะ 1. ไม่ใช่ภาพที่เราพบเห็นทุกวัน 2. ไม่ใช่เรื่องปกติที่อยู่ดีๆเราจะเชื่อได้ ดังนั้นที่เห็นนักล่าฝันแต่ละคนเล่นแล้วดูจริง นั่นเพราะแรงต้านจากเพื่อนที่เป็นอุปสรรคมากกว่า ตามหลักการที่ว่า มีความต้องการ(Objective) มีอุปสรรค(Obstacle) จึงเกิดความขัดแย้ง(Conflict) ที่นำไปสู่อารมณ์ความรู้สึก(Emotional) ซึ่งอาจจะมีนักแสดงบางคนที่เป็นคนอ่อนไหวและสามารถเชื่อได้ว่าตรงนั้นคือแม่ที่โดนไฟเผาอยู่
6. ครูทั้ง 3 ท่านมักคอมเม้นไม่ตรงจุด ซึ่งเห็นได้จากเวลาที่ครูเงาะคอมเม้นหรือวันนี้เองที่ผู้จัดเข้ามา คอมเม้นของผู้จัดทั้ง 2 นับว่าตรงจุดกว่ามาก ทั้งๆที่ไม่ใช่ครูสอนการแสดง
7. จริงๆถ้าจะมาตามแนว Method Acting ควรมุ่งไปที่ "ความต้องการ" ครับไม่ใช่ "อารมณ์" เพราะฉะนั้นคำพูดที่สื่อไปในทางที่ทำให้นักล่าฝันเข้าใจว่าอารมณ์สำคัญนั้นอันตรายมาก เช่น "ทำอารมณ์ก่อนเข้ามา" การพูดแบบนี้อาจทำให้นักแสดงคิดได้ว่า "เราต้องเศร้าก่อนเข้าฉาก" ซึ่งไม่จริงเลย ความคิดนี้จะนำมาสู่การตั้งอารมณ์และเล่นไม่จริง แบบที่ครูเงาะเคยพูดไปแล้ว สิ่งที่นักแสดงควรทำคือปรับ Mode เช้าสู่ Creative Mode(ครูเงาะใช้คำว่าปรับ state เรียกง่ายๆว่าทำสมาธิ) คิดถึงสิ่งที่ตัวละครเคยประสบมายึดความต้องการว่าจะมาเอาอะไรแล้วจึงเข้าไปเผชิญเหตุการณ์ตรงหน้าเหมือนเพิ่งเคยเจอเป็นครั้งแรก แบบนั้นคือวิธีการที่ถูกต้อง ปัญหาการตายบนเวที พูดไม่ฟังกัน การเล่นไม่จริงจะลดน้อยลง
8. ครูควรวิเคราะห์แยกปัญหาของผู้เรียนแต่ละคนเป็นรายบุคคล เช่น พลอยใสมีปัญหามากเรื่องการใช้เสียงในการพูด(ซึ่งเป็นคนละเรื่องกับการร้อง) อันนี้ครูสอนการแสดงสามารถทำ Voice Projection เพื่อการแสดงได้ ซึ่งเป็นเรื่องพื้นฐานมากๆแต่ครูทั้ง 3 ท่านก็ยังไม่ได้ทำ ไม่รู้เพราะเกรงใจว่าจะก้าวก่ายหน้าที่ครูว๊อยส์รึเปล่า?
สุดท้ายนี้อยากให้ครูทั้ง 3 ท่านปรับแนวทางการสอนสักหน่อย เพราะจริงๆแล้วศาสตร์ศิลปะการแสดงมีวิธีการและระเบียบแบบแผนที่ชัดเจน การสอนตอนนี้อาจจะทำให้ผู้เรียนสับสนได้ เห็นหลายๆกระทู้ตั้งทั้งต่อว่าครูบ้างนักล่าฝันบ้าง ก็ขอเป็นกำลังใจให้ครูเต๋า ครูปู ครูเตยด้วยเหมือนกันครับ แต่ขณะเดียวกันก็อยากให้คุณครูสอนนักล่าฝันให้ถูกแบบแผนและชัดเจนด้วย ผมกลัวน้องๆจะงงและโตมาเป็นนักแสดงที่เข้าใจว่า การร้องไห้และเล่นอารมณ์ฟุ้งเฟ้อเป็นสิ่งที่ดี
ขอบคุณครับ
ขออนุญาตตั้งกระทู้ฝากถึงครูแอคติ้ง AF12 ครับ
แนะนำติชมอะไรได้นะครับ กระทู้นี้ออกจะวิชาการและยาวหน่อยนะครับ
จริงๆแล้วนะครับการฝึกสอนการแสดง(Acting Pedagogy) มีหลักการฝึกและมีทฤษฎีปฏิบัติหลายแบบ แต่ว่าจากที่สังเกตการณ์การสอนของครูทั้ง 3 ท่าน จึงเชื่อว่าใช้วิธีการฝึกแบบ Method Acting ซึ่งเป็นวิธีที่แพร่หลายในประเทศไทย ซึ่งตัวผมเองมีสิ่งไม่ค่อยเห็นด้วยต่อการสอนของครูทั้ง 3 ท่าน โดยขอแจกแจงเป็นข้อๆดังนี้
1. ให้ทำแบบฝึกหัด(ที่หลายๆคนเรียกว่าเกม) แต่ไม่ค่อยอธิบายว่าทำเพื่ออะไรหรือนำไปปรับใช้อย่างไร
2. ภาวะการณ์ที่อันตรายอย่างหนึ่งในการฝึกการแสดงคือลักษณะที่เมื่อจิตใต้สำนึกถูกขุดขึ้นมาแล้วเกิดสภาพอารมณ์ค้าง ศัพท์การแสดงจะใช้คำว่า Emotional Carried Away ซึ่งมักเกิดจากการทำแบบฝึกหัดแบบ Sensory Recall(ในที่นี้คือนั่งจับมือกับเพื่อน ระดับสูงคือ Trance ของครูเงาะนั่นเองครับ) ซึ่งครูผู้สอนควรจะต้องทำการปรับ Mode(ครูเงาะใช้คำว่า State) หลังจบการทำแบบฝึกหัด เพราะเสี่ยงต่อสภาพจิตใจของผู้ทำมากๆ รวมไปถึงการเจ็บตัวของผู้เข้าทำแบบฝึกหัด อันนี้ครูผู้สอนต้องใส่ใจและระมัดระวังมาก การเรียนการแสดงต้องไม่ทำให้เกิดความเจ็บปวดต่อร่างกายและจิตใจของผู้เรียนครับ
3. ครูทั้ง 3 ท่าน เตรียมแบบฝึกหัดที่ดีมาเยอะมาก แต่มันไม่ค่อยเรียงลำดับในการพัฒนาเครื่องมือของนักแสดง เช่น ถ้าวันนี้จะเน้นไปที่การพัฒนาร่างกายและเสียง ก็ควรทำ Voice Projection การหายใจ ตำแหน่งการเกิดเสียงต่างๆ แต่ส่วนมากครูทั้ง 3 ท่านจะใช้แบบฝึกหัดผสมๆกันไป เลยอาจทำให้จับประเด็นในการสอนได้ยาก ผู้เรียนอาจจะแยกแยะไม่ออกว่า สรุปวันนี้ได้อะไร
4. หากสังเกตการสอนของครูเงาะจะเคลียกว่ามากครับว่าวันนี้พูดเรื่องอะไร มาสอนอะไร และครูเงาะนี่มาทาง Method Acting ค่อนข้างชัดมาก เช่น เน้นการพูดเรื่อง ความต้องการไม่ใช่อารมณ์ การอยู่ในสถานการณ์ ไม่พูดเลื่อนลอยว่าให้ใช้จินตนาการให้เชื่อ เพราะมนุษย์ปกติไม่มีใครอยู่เฉยๆแล้วบอกให้เชื่อได้
5. ลำดับขั้นตอนในการสอนการแสดงมีอยู่ ว่าเมื่อถึงเวลานี้ควรสอนอะไร และเมื่อไหร่ที่ควรเริ่มเข้าสู่การเล่นละครสด(Improvise) แต่ครูทั้ง 3 ท่านดูสอนสลับไปมา ยังให้กลับมาทำแบบฝึกหัดในเรื่องเดิมๆอยู่อีก อย่างแบบฝึกหัดล่าสุดที่ให้ฝ่าเพื่อนวิ่งเข้าไปหาแม่ จริงๆมันเป็นแบบฝึกหัดลักษณะ Outside in คือทำก่อนแล้วค่อยเชื่อ เพราะอยู่ดีๆการจินตนาการว่ามีแม่ที่โดนไฟไหม้อยู่ตรงนั้นมันยากมากและเสี่ยงต่อการเล่นปลอมมาก เพราะ 1. ไม่ใช่ภาพที่เราพบเห็นทุกวัน 2. ไม่ใช่เรื่องปกติที่อยู่ดีๆเราจะเชื่อได้ ดังนั้นที่เห็นนักล่าฝันแต่ละคนเล่นแล้วดูจริง นั่นเพราะแรงต้านจากเพื่อนที่เป็นอุปสรรคมากกว่า ตามหลักการที่ว่า มีความต้องการ(Objective) มีอุปสรรค(Obstacle) จึงเกิดความขัดแย้ง(Conflict) ที่นำไปสู่อารมณ์ความรู้สึก(Emotional) ซึ่งอาจจะมีนักแสดงบางคนที่เป็นคนอ่อนไหวและสามารถเชื่อได้ว่าตรงนั้นคือแม่ที่โดนไฟเผาอยู่
6. ครูทั้ง 3 ท่านมักคอมเม้นไม่ตรงจุด ซึ่งเห็นได้จากเวลาที่ครูเงาะคอมเม้นหรือวันนี้เองที่ผู้จัดเข้ามา คอมเม้นของผู้จัดทั้ง 2 นับว่าตรงจุดกว่ามาก ทั้งๆที่ไม่ใช่ครูสอนการแสดง
7. จริงๆถ้าจะมาตามแนว Method Acting ควรมุ่งไปที่ "ความต้องการ" ครับไม่ใช่ "อารมณ์" เพราะฉะนั้นคำพูดที่สื่อไปในทางที่ทำให้นักล่าฝันเข้าใจว่าอารมณ์สำคัญนั้นอันตรายมาก เช่น "ทำอารมณ์ก่อนเข้ามา" การพูดแบบนี้อาจทำให้นักแสดงคิดได้ว่า "เราต้องเศร้าก่อนเข้าฉาก" ซึ่งไม่จริงเลย ความคิดนี้จะนำมาสู่การตั้งอารมณ์และเล่นไม่จริง แบบที่ครูเงาะเคยพูดไปแล้ว สิ่งที่นักแสดงควรทำคือปรับ Mode เช้าสู่ Creative Mode(ครูเงาะใช้คำว่าปรับ state เรียกง่ายๆว่าทำสมาธิ) คิดถึงสิ่งที่ตัวละครเคยประสบมายึดความต้องการว่าจะมาเอาอะไรแล้วจึงเข้าไปเผชิญเหตุการณ์ตรงหน้าเหมือนเพิ่งเคยเจอเป็นครั้งแรก แบบนั้นคือวิธีการที่ถูกต้อง ปัญหาการตายบนเวที พูดไม่ฟังกัน การเล่นไม่จริงจะลดน้อยลง
8. ครูควรวิเคราะห์แยกปัญหาของผู้เรียนแต่ละคนเป็นรายบุคคล เช่น พลอยใสมีปัญหามากเรื่องการใช้เสียงในการพูด(ซึ่งเป็นคนละเรื่องกับการร้อง) อันนี้ครูสอนการแสดงสามารถทำ Voice Projection เพื่อการแสดงได้ ซึ่งเป็นเรื่องพื้นฐานมากๆแต่ครูทั้ง 3 ท่านก็ยังไม่ได้ทำ ไม่รู้เพราะเกรงใจว่าจะก้าวก่ายหน้าที่ครูว๊อยส์รึเปล่า?
สุดท้ายนี้อยากให้ครูทั้ง 3 ท่านปรับแนวทางการสอนสักหน่อย เพราะจริงๆแล้วศาสตร์ศิลปะการแสดงมีวิธีการและระเบียบแบบแผนที่ชัดเจน การสอนตอนนี้อาจจะทำให้ผู้เรียนสับสนได้ เห็นหลายๆกระทู้ตั้งทั้งต่อว่าครูบ้างนักล่าฝันบ้าง ก็ขอเป็นกำลังใจให้ครูเต๋า ครูปู ครูเตยด้วยเหมือนกันครับ แต่ขณะเดียวกันก็อยากให้คุณครูสอนนักล่าฝันให้ถูกแบบแผนและชัดเจนด้วย ผมกลัวน้องๆจะงงและโตมาเป็นนักแสดงที่เข้าใจว่า การร้องไห้และเล่นอารมณ์ฟุ้งเฟ้อเป็นสิ่งที่ดี
ขอบคุณครับ