#หลักปฏิบัติเพื่อบรรลุพุทธภาวะ
" ข้อสังเกต ในเมื่อจิตของท่านไปสู่ภูมิ
อันละเอียด จิต สงบนิ่ง...เดินอยู่ในสภาวะปกติ แล้วมีสิ่งให้รู้...ปรากฎขึ้นภายในจิต ซึ่งตรงกับคำว่าสิ่งใดสิ่งหนึ่ง มีความเกิดขึ้นเป็นธรรมดา สิ่งนั้น...มีความดับไปเป็นธรรมดา
ที่นี้! ลองสังเกตตัวกิเลสกันดูที่ว่า...
ในขณะที่สภาวจิตเป็นอยู่อย่างนั้น แล้วมีสิ่งที่รู้ปรากฏอยู่อย่างนั้น หากว่าจิตสักแต่ว่า...รู้
รู้แล้ว...ก็ปล่อยวางไปโดยอัตโนมัติ ไม่มีความยึดถือในสิ่งไดๆ จิต ก็อยู่ในสภาวะที่ประชุมพร้อมแห่งอริยมรรค ตัวกิเลส ก็ไม่เกิดขึ้น มีแต่...ความเป็นปกติ
แต่ในบางครั้ง...
สติ อาจจะเผลอไปนิดๆ เมื่ออะไรเกิดขึ้น
ถ้าหากว่าจิตยินดี นั่น!...กามสุขัลลิทานุโยค ถ้าจิตยินร้าย นั่น!...อัตตกิจลมถานุโยค
ถ้าจะกำหนดโดยตัวกิเลส...
กามตัณหา ภวตัณหา วิภวตัณหา
จิต ยินดีในภพ นั่น!...กามตัณหา
จิต ยึด นั่น!...ภวตัณหา
จิต ไม่ยินดีในภพ นั่นคือ...วิภวตัณหา
แต่ถ้าไม่มี อาการดังกล่าวนั้น...
เพียงแต่กำหนดดู...สิ่งหนึ่งสิ่งใด อยู่...ตลอดเวลา ไม่มี ปฏิกริยาเกิดขึ้นแม้แต่ประการใด
มีแต่ปกติปรากฏเด่นชัด อยู่...อย่างนั้น
อันนี้! เป็นตัวประชุมพร้อมแห่งอริยมรรค
ศีล ก็เป็นอธิศีล
จิต ก็เป็นอธิจิต
ปัญญา ก็เป็นอธิปัญญา
ดังนั้น...
จึงใช้ได้ในภาษิตที่พระพุทธเจ้าตรัสเอาไว้แล้วแปลออกมาเป็นคำไทยว่า...
ศีล อบรมสมาธิ สมาธิ อบรมปัญญา
และที่นี้! ลงทางสุดท้าย...
ปัญญา ก็ย้อนออกมาอบรมจิต นี้คือ! หลักการปฏิบัติในคำสอนของสมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ที่จะก้าวนำไปสู่ภูมิธรรม อันจะพึงเกิดขึ้นภายในจิต มีพุทธะปรากฏเด่นชัดอยู่...
การทรงไว้ซึ่งความเป็นผู้รู้...ผู้ตื่น...ผู้เบิกบาน เป็นกริยาของพุทธะ การทรงไว้ในสภาพปกติตลอดกาลเป็นกิริยาของพระธรรม กิริยาที่เกิดความสังวรระวังโดยอัตโนมัติ นั่น! เป็นกริยาของพระสงฆ์
สุปฏิปันโน ผู้ปฏิบัติดี
อุชุปฏิปันโน ผู้ปฏิบัติตรง
ญายะปฏิปันโน ผู้ปฏิบัติเพื่อความรู้ยิ่งเห็นจริง สามีจิปฏิปันโน เป็นผู้ปฏิบัติชอบยิ่ง
ถ้าภูมิธรรมของท่านผู้ใดสมควร
ที่จะบรรลุโสดา สกิทาคา อนาคา อรหันต์ได้
ก็กลายเป็นพระอริยบุคคลในพระพุทธศาสนาด้วยประการฉะนี้."
หลวงพ่อพุธ ฐานิโย
วัดป่าสาละวัน จ.นครราชสีมา
ข้อสังเกตุเมื่อจิตเข้าสู่ภูมิที่ละเอียด
" ข้อสังเกต ในเมื่อจิตของท่านไปสู่ภูมิ
อันละเอียด จิต สงบนิ่ง...เดินอยู่ในสภาวะปกติ แล้วมีสิ่งให้รู้...ปรากฎขึ้นภายในจิต ซึ่งตรงกับคำว่าสิ่งใดสิ่งหนึ่ง มีความเกิดขึ้นเป็นธรรมดา สิ่งนั้น...มีความดับไปเป็นธรรมดา
ที่นี้! ลองสังเกตตัวกิเลสกันดูที่ว่า...
ในขณะที่สภาวจิตเป็นอยู่อย่างนั้น แล้วมีสิ่งที่รู้ปรากฏอยู่อย่างนั้น หากว่าจิตสักแต่ว่า...รู้
รู้แล้ว...ก็ปล่อยวางไปโดยอัตโนมัติ ไม่มีความยึดถือในสิ่งไดๆ จิต ก็อยู่ในสภาวะที่ประชุมพร้อมแห่งอริยมรรค ตัวกิเลส ก็ไม่เกิดขึ้น มีแต่...ความเป็นปกติ
แต่ในบางครั้ง...
สติ อาจจะเผลอไปนิดๆ เมื่ออะไรเกิดขึ้น
ถ้าหากว่าจิตยินดี นั่น!...กามสุขัลลิทานุโยค ถ้าจิตยินร้าย นั่น!...อัตตกิจลมถานุโยค
ถ้าจะกำหนดโดยตัวกิเลส...
กามตัณหา ภวตัณหา วิภวตัณหา
จิต ยินดีในภพ นั่น!...กามตัณหา
จิต ยึด นั่น!...ภวตัณหา
จิต ไม่ยินดีในภพ นั่นคือ...วิภวตัณหา
แต่ถ้าไม่มี อาการดังกล่าวนั้น...
เพียงแต่กำหนดดู...สิ่งหนึ่งสิ่งใด อยู่...ตลอดเวลา ไม่มี ปฏิกริยาเกิดขึ้นแม้แต่ประการใด
มีแต่ปกติปรากฏเด่นชัด อยู่...อย่างนั้น
อันนี้! เป็นตัวประชุมพร้อมแห่งอริยมรรค
ศีล ก็เป็นอธิศีล
จิต ก็เป็นอธิจิต
ปัญญา ก็เป็นอธิปัญญา
ดังนั้น...
จึงใช้ได้ในภาษิตที่พระพุทธเจ้าตรัสเอาไว้แล้วแปลออกมาเป็นคำไทยว่า...
ศีล อบรมสมาธิ สมาธิ อบรมปัญญา
และที่นี้! ลงทางสุดท้าย...
ปัญญา ก็ย้อนออกมาอบรมจิต นี้คือ! หลักการปฏิบัติในคำสอนของสมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ที่จะก้าวนำไปสู่ภูมิธรรม อันจะพึงเกิดขึ้นภายในจิต มีพุทธะปรากฏเด่นชัดอยู่...
การทรงไว้ซึ่งความเป็นผู้รู้...ผู้ตื่น...ผู้เบิกบาน เป็นกริยาของพุทธะ การทรงไว้ในสภาพปกติตลอดกาลเป็นกิริยาของพระธรรม กิริยาที่เกิดความสังวรระวังโดยอัตโนมัติ นั่น! เป็นกริยาของพระสงฆ์
สุปฏิปันโน ผู้ปฏิบัติดี
อุชุปฏิปันโน ผู้ปฏิบัติตรง
ญายะปฏิปันโน ผู้ปฏิบัติเพื่อความรู้ยิ่งเห็นจริง สามีจิปฏิปันโน เป็นผู้ปฏิบัติชอบยิ่ง
ถ้าภูมิธรรมของท่านผู้ใดสมควร
ที่จะบรรลุโสดา สกิทาคา อนาคา อรหันต์ได้
ก็กลายเป็นพระอริยบุคคลในพระพุทธศาสนาด้วยประการฉะนี้."
หลวงพ่อพุธ ฐานิโย
วัดป่าสาละวัน จ.นครราชสีมา